Ο γενικός γραμματέας δημόσιας υγείας Γιάννης Μπασκόζος παρευρέθηκε στην εκδήλωση της «Θετικής Φωνής» σχετικά με τον ιό HIV όπου και μίλησε για την πορεία αυτού του ιού αλλά και την αντιμετώπισή του.
Αναλυτικά η ομιλία:
Ευχαριστούμε τη «Θετική Φωνή» για την πρωτοβουλία διοργάνωσης αυτής της συνάντησης και όλους τους παρευρισκόμενους.
Η σχέση των πολιτικών ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ με τον HIV είναι προφανής.
ΠΡΟΛΗΨΗ, ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ, ΜΕΙΩΣΗ ΒΛΑΒΗΣ, ΔΙΑΚΟΠΗ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ είναι οι «μαγικές» λέξεις που συνδέουν κάθε δράση σε αυτούς τους τομείς.
Χωρίς αμφιβολία ο HIV δεν αποδείχθηκε η απειλή που νομίζαμε στα μέσα της δεκαετίας του ΄80 και μέχρι τα μέσα του ΄90. Χάρις στην εξέλιξη της επιστήμης μπορεί να τεθεί πλήρως υπό έλεγχο. Αλλά, όπως έδειξε και η επιδημική έκρηξη στους χρήστες ψυχοδραστικών ουσιών στην Ελλάδα τα έτη 2010-2012, είναι απαραίτητο να εφαρμόζουμε -χωρίς χαλάρωση- όλα εκείνα τα προληπτικά μέτρα που θα διασφαλίσουν τον έλεγχο και την αναστροφή της επιδημίας μέσα και από την επίτευξη των στόχων 90-90-90 του UNAIDS.
Όπως όλοι γνωρίζουμε ο HIV πλήττει ομάδες του πληθυσμού που αντιμετωπίζουν έντονες διακρίσεις και είναι κυρίως οι κοινωνικοί προσδιοριστές εκείνοι που δημιουργούν την ευπάθεια στον HIV. Έτσι λοιπόν και μια Εθνική Στρατηγική οφείλει να εστιαστεί σε εκείνες ακριβώς τις ομάδες. Τους άντρες που κάνουν σεξ με άντρες, τους χρήστες ψυχοδραστικών ουσιών, τους έγκλειστους σε σωφρονιστικά καταστήματα ή σε χώρους προσωρινής διαμονής, στους εργάτες και εργάτριες του σεξ, στους μετανάστες και πρόσφυγες,
Το Υπουργείο Υγείας μπορεί και οφείλει να πάρει μαθήματα και από τα λάθη του παρελθόντος αλλά και να κάνει συγκρίσεις με άλλες χώρες όπως για παράδειγμα η Πορτογαλία, μια χώρα του νότου με ακριβώς τον ίδιο πληθυσμό με την Ελλάδα, βρέθηκε με κορύφωση το 2000 σε πλήρη εκτροχιασμό του ελέγχου της εξάπλωσης της επιδημίας. Εκείνη τη χρονιά είχε πάνω από 3.000 νέες διαγνώσεις. Η χώρα όμως κατάφερε έκτοτε με υποδειγματικό τρόπο μέχρι σήμερα να ελέγξει τον επιπολασμό με στοχευμένες παρεμβάσεις όπως στους χρήστες ενδοφλέβιων ουσιών..
Αντίστοιχα όμως θα πρέπει να αναγνωρίσουμε πως και στην Ελλάδα έχουμε ενθαρρυντικά μηνύματα που προκύπτουν από το επιδημιολογικό δελτίο του ΚΕΕΛΠΝΟ. Την τελευταία πενταετία ο αριθμός των νέων διαγνώσεων συνεχώς μειώνεται. Το 2016 διαγνώστηκαν 616 νέα περιστατικά, ενώ στο πρώτο εξάμηνο του 2017 καταγράφηκαν 254 νέες διαγνώσεις. Τα στοιχεία όμως αυτά σαφώς δε μας εφησυχάζουν. Οι προκλήσεις παραμένουν εδώ και είμαστε αποφασισμένοι να δώσουμε απαντήσεις.
Το ζήτημα της πρόσβασης των οροθετικών ατόμων στις εξετάσεις τους για τη μέτρηση του ιικού φορτίου αποτελεί για εμάς απόλυτη προτεραιότητα. Πράγματι κάναμε σημαντικά βήματα για την καταπολέμηση της σπατάλης των προηγούμενων ετών με την έναρξη των διαδικασιών για την υλοποίηση διεθνούς διαγωνισμού από το ΚΕΕΛΠΝΟ για την προμήθεια αντιδραστηρίων, ενώ αντίστοιχους πρόχειρους διαγωνισμούς έχουν υλοποιήσει ή υλοποιούν τα Κέντρα Αναφοράς στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη. Η χρηστή διαχείριση όμως θα πρέπει να συνοδεύεται και από αποτελεσματικότητα, για το λόγο αυτό δεσμευόμαστε πως το πρόβλημα θα αποκατασταθεί άμεσα και με πολύ μικρότερη οικονομική επιβάρυνση για το εθνικό σύστημα υγείας.
Απόλυτη προτεραιότητα για το Υπουργείο Υγείας αποτελεί επίσης η αξιοποίηση της θεραπείας ως πρόληψης βάσει των διεθνών και ευρωπαϊκών και πλέον και των ελληνικών κατευθυντήριων οδηγιών. Για το λόγο αυτό μέριμνα μας είναι να επιταχυνθεί η έναρξη θεραπείας όσων έχουν διαγνωστεί με τον ιό και δε λαμβάνουν ακόμη αγωγή.
Είναι σημαντική η προαγωγή της πρόληψης και της τακτικής εξέτασης. Και εδώ θα πρέπει να υπογραμμίσω τη συμβολή πρωτοβουλιών όπως τα Checkpoint στον περιορισμό του επιπολασμού του HIV. Θα πρέπει όμως παράλληλα να αξιοποιήσουμε όλη την εργαλειοθήκη πρόληψης που μας δίνει η επιστήμη και αναφέρομαι στην PrEP, η οποία ήδη διατίθεται σε ευρωπαϊκές χώρες όπως η Γαλλία, η Νορβηγία, η Σκωτία και πιο πρόσφατα η Πορτογαλία. Το Υπουργείο είναι αποφασισμένο να ανοίξει το διάλογο για τη δυνατότητα χορήγησής της και ο ρόλος όλων σας κρίνεται εξαιρετικά σημαντικός για να αποφασίσουμε πώς, που, από ποιον και σε ποιους θα μπορεί να διατίθεται.
Η επιδημική έκρηξη στους χρήστες ουσιών έδειξε τα θετικά αποτελέσματα που είχε η συνεργασία όλων των φορέων (κρατικών, επιστημονικών και μη κυβερνητικών οργανώσεων) προκειμένου να τεθεί υπό έλεγχο ο HIV Απομένει να συναποφασίσουμε πως θα θεσμοθετηθεί με στόχους, ο οδικός χάρτης και συγκεκριμένα παραδοτέα στο πλαίσιο του νέου εθνικού στρατηγικού σχεδίου. Σύντομα άλλωστε ολοκληρώνουμε το Στρατηγικό Σχέδιο για την Ηπατίτιδα και δρομολογούμε την δημιουργία συντακτικής ομάδας που θα επεξεργαστεί το σχέδιο για τον HIV. Σας απευθύνουμε κάλεσμα και θα γίνει και με θεσμικό τρόπο, να συμμετέχετε όλες οι πλευρές σε αυτή την εθνική προσπάθεια.
Το Δεκέμβριο του 2015 στη Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής για πρώτη φορά συζητήθηκε το θέμα του HIV και το 2016 συζητήθηκε εκ νέου. Στην προσεχή συνάντηση της Επιτροπής θα είναι χαρά μου να παρουσιάσω το καινούργιο Εθνικό Στρατηγικό Σχέδιο, το οποίο θα είναι αποτέλεσμα της γνώσης και της εμπειρίας όλων των εμπλεκόμενων μερών στην Ελλάδα, αλλά και των βέλτιστων πρακτικών του εξωτερικού που μπορούν να προσαρμοστούν και να εφαρμοστούν αποτελεσματικά στην Ελλάδα, με σκοπό το συντονισμό των δράσεων όλων μας, της πολιτείας, της επιστημονικής κοινότητας και της κοινωνίας των πολιτών.
Φυσικά θα επιμείνουμε και είναι δέσμευση μας η δωρεάν πρόσβαση για όλους τους ασθενείς στα αντιικά φάρμακα που έχουν ανάγκη.
