Εντός του Φεβρουαρίου (πιθανά προς το τέλος του τρέχοντος μηνός), αναμένεται η πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για συμμετοχή στο πρόγραμμα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για την ανάπτυξη της θερμοκηπιακής καλλιέργειας, ύψους 600 εκατ. ευρώ, γνωστοποίησε ο αρμόδιος υπουργός Κώστας Τσιάρας, σε σημερινή εκδήλωση παρουσίασης του πιλοτικού έργου «έξυπνο και ψηφιακό θερμοκήπιο», που υλοποίησαν η Αμερικανική Γεωργική Σχολής (ΑΓΣ) και η Cisco, σε συνεργασία με την Green Projects και τη Dataways.
Εξαίροντας τη συμβολή και το ρόλο της ΑΓΣ για την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα και λέγοντας ότι η σχολή πάντα πρωτοπορεί, ο κ. Τσιάρας υπογράμμισε την ανάγκη να γίνουν γρήγορα βήματα για την ενίσχυση της βιωσιμότητας και ανθεκτικότητας του κλάδου λόγω και της έντασης των συνεπειών της κλιματικής κρίσης και αναφερόμενος στη θερμοκηπιακή καλλιέργεια είπε: «Διαπιστώσαμε ότι είναι αυτή που μπορεί να μας φέρει άμεσα τη λεγόμενη προστιθέμενη αξία».
Στο πλαίσιο αυτό, υπενθυμίζοντας ότι το 2019 ήταν αρνητικό το αγροτικό ισοζύγιο της Ελλάδας και αυτό γύρισε στο θετικό πρόσημο το 2023, σημείωσε ότι προ 4ετίας οι εξαγωγές των οπωροκηπευτικών και των λαχανικών της χώρας μας ανέρχονταν σε 2,2 δισ. ευρώ και πρόπερσι αυξήθηκαν στα 3,2 δισ. ευρώ. Μεταξύ άλλων, σημείωσε ότι στην Ελλάδα υπάρχουν περί τα 50.000 στρέμματα θερμοκηπιακής καλλιέργειας, όταν στην Ολλανδία, η έκταση της οποίας είναι δύο φορές αυτής της Θεσσαλίας, υπάρχουν 120.000 στρ. θερμοκηπιακής καλλιέργειας. «Στη χώρα μας υπάρχει μια μεγάλη δυναμική για την ανάπτυξη της θερμοκηπιακής καλλιέργειας, ώστε να αυξηθούν ακόμη περισσότερο οι εξαγωγές και να δημιουργηθεί επιπλέον προστιθέμενη αξία για πολλούς Έλληνες παραγωγούς» είπε ο υπουργός.
Τη θέση του ότι οι τεχνολογίες αποτελούν το «κλειδί» για την ανάπτυξη, βιωσιμότητα και ανθεκτικότητα του πρωτογενούς τομέα, διατύπωσε στην τοποθέτησή του ο πρόεδρος της Επιτροπής Έρευνας και Τεχνολογίας της Βουλής, Στράτος Σιμόπουλος, προσθέτοντας ότι μέσω της κλιματικής κρίσης η θερμοκηπιακή καλλιέργεια εξελίσσεται σε τομέα αιχμής, με δεδομένο ότι συμβάλλουν στη μείωση χρήσης νερού και φαρμάκων, ενώ την ίδια στιγμή η παραγωγή αυξάνει.
«Για εμάς το πιο σπουδαίο είναι να βγάζουμε έξυπνους μαθητές που θα μπορούν τελικά να χρησιμοποιούν και αξιοποιούν όλα αυτά τα "έξυπνα" εργαλεία που φτιάχνουμε όλοι οι εμπλεκόμενοι για τον πρωτογενή τομέα», τόνισε ο πρόεδρος της ΑΓΣ, δρ Jeff Landsdale, υπογραμμίζοντας την ανάγκη καλλιέργειας της περιέργειας των νέων, που τελικά είναι και αυτή που θα τους οδηγήσει να πετύχουν καινοτομία, βιωσιμότητα και ανάπτυξη στον πρωτογενή τομέα. Μεταξύ άλλων, ο ίδιος επισήμανε ότι στην ΑΓΣ ο καλύτερος καθηγητής είναι η ...φύση και τόνισε ότι στόχος μας είναι να «παράγουμε» τους φροντιστές της γης.
«Έχω ασχοληθεί με πολλά Project στην Ελλάδα σε διάφορους τομείς, αλλά τολμώ να πω ότι το έξυπνο και ψηφιακό θερμοκήπιο εντός της ΑΓΣ είναι ίσως και αυτό που με έχει συναρπάσει περισσότερο», τόνισε από την πλευρά του ο Client Executive Public Sector Cisco Νίκος Λαμπρογεώργος, σημειώνοντας ότι η Cisco μέσω του προγράμματος επιτάχυνσης του ψηφιακού μετασχηματισμού έχει «τρέξει» περισσότερα από 1.700 έργα καινοτομίας παγκοσμίως, εκ των οποίων τα 30 στην Ελλάδα. Περιγράφοντας τις τεχνολογίες που εγκαταστάθηκαν στο θερμοκήπιο εντός της ΑΓΣ, ο ίδιος επισήμανε ότι με τη χρήση τους επιτυγχάνονται βιώσιμη και οικολογική διαχείριση καλλιεργειών, με αύξηση της παραγωγής και εξοικονόμηση κόστους με -μεταξύ άλλων-μικρότερη χρήση ενέργειας και υδάτινων πόρων.
Για τις τεχνολογίες που εγκαταστάθηκαν στο «έξυπνο και ψηφιακό θερμοκήπιο», μίλησε και ο αναπληρωτής καθηγητής Πα.Δ.Α, συνιδρυτής πλατφόρμας GP CoreIoT και της kalaΘος.
Το «έξυπνο και ψηφιακό θερμοκήπιο» με μια ματιά
Το «έξυπνο και ψηφιακό θερμοκήπιο», που καταλαμβάνει έκταση περί των 600 τετραγωνικών μέτρων και είναι χωρισμένο σε τέσσερα διαμερίσματα έως 180 τμ -δύο χωμάτινα για καλλιέργεια εδάφους και ισάριθμα για υδροπονία- εξοπλίστηκε με σύγχρονες τεχνολογίες που επιτρέπουν τον αυτοματισμό, τη διαχείριση και τη βελτιστοποίηση των καλλιεργειών με ελάχιστη ανθρώπινη παρέμβαση. Συνδυάζει συστήματα αισθητήρων, λογισμικό, IoT (Internet of Things) και τεχνητή νοημοσύνη (AI) και βασίζεται σε μια cloud-based πλατφόρμα μέσω της οποίας παρακολουθούνται και ελέγχονται διάφορες παράμετροι που επηρεάζουν την ανάπτυξη των φυτών. Η αξιοποίηση των συγκεκριμένων τεχνολογιών επιτρέπει την μετατροπή ενός απλού θερμοκηπίου σε έξυπνο, με εύκολο και οικονομικό τρόπο.
Χαρακτηριστικά ενός «έξυπνου και ψηφιακού θερμοκηπίου»:
- Αυτόματη ρύθμιση περιβαλλοντικών παραμέτρων: θερμοκρασία, υγρασία, φωτισμός, CΟ2)
- Συστήματα ποτίσματος και λίπανσης: αισθητήρες που μετρούν την υγρασία του εδάφους και παρέχουν την κατάλληλη ποσότητα νερού και θρεπτικών συστατικών
- Αισθητήρες και καταγραφείς δεδομένων: για τη θερμοκρασία, την ποιότητα του αέρα και άλλα, καθώς και χρήση καμερών για την παρακολούθηση της ανάπτυξης των φυτών
- Απομακρυσμένη διαχείριση: δυνατότητα ελέγχου μέσω εφαρμογής σε κινητά ή υπολογιστές
- Αυτοματοποίηση: συστήματα τεχνητής νοημοσύνης που προσαρμόζουν τις συνθήκες χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, με βάση δεδομένα και προβλέψεις
- Εξοικονόμηση ενέργειας και πόρων: βέλτιστη χρήση ενέργειας, νερού και λιπασμάτων και μείωση κόστους
Σε ό,τι αφορά τα πλεονεκτήματα του, είναι πολλά και σχετίζονται με την αύξηση της παραγωγής, την καλύτερη ποιότητα καλλιεργειών, την εξοικονόμηση κόστους, τη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων και τη βιώσιμη και οικολογική διαχείριση, ενώ τονίζεται ότι στο προαναφερόμενο θερμοκήπιο καλλιεργούνται μεταξύ άλλων λαχανικά, βοβλβώδη άνθη, φράουλες και υδροπονικό αμπέλι.
