Στην προέγκριση του Ειδικού Χωρικού Σχεδίου (ΕΧΣ) για την πυρόπληκτη περιοχή των Δημοτικών Ενοτήτων Νέας Μάκρης και Ραφήνας, Περιφέρειας Αττικής, προχώρησε σήμερα το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ).
Πρόκειται για την πρώτη ενεργοποίηση του εργαλείου του ΕΧΣ που αφορά στην αποκατάσταση περιοχών από φυσικές καταστροφές, κατ’ εφαρμογή του νόμου για το Χωρικό Σχεδιασμό που ψηφίστηκε το 2016.
Η εισήγηση προς το Κεντρικό Συμβούλιο Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕΣΥΠΟΘΑ), συντάχθηκε από το Τμήμα Μητροπολιτικού Σχεδιασμού Αθήνας-Αττικής του ΥΠΕΝ, ενσωματώνοντας τις απόψεις που κατατέθηκαν, μετά από διευρυμένη και στοχευμένη δημόσια διαβούλευση με τους δήμους και επιτροπές κατοίκων τους τελευταίους μήνες.
Με την ομόφωνη απόφαση του ΚΕΣΥΠΟΘΑ, ξεκινά το Σχέδιο για την ανασυγκρότηση και ανάπλαση της περιοχής που επλήγη με ιδιαίτερη σφοδρότητα από την καταστροφική πυρκαγιά της 23ης και 24ης Ιουλίου του 2018.
Στη σημερινή συνεδρίαση του ΚΕΣΥΠΟΘΑ παραβρέθηκαν εκπρόσωποι των Δήμων Ραφήνας-Πικερμίου και Μαραθώνος, συντονιστικές επιτροπές κατοίκων και τοπικοί σύλλογοι, οι οποίοι εξέφρασαν τις απόψεις και τα αιτήματά τους.
Η διαδικασία της συνεδρίασης έγινε σε κλίμα συνεννόησης και σύγκλισης απόψεων, συνδιαμορφώνοντας μια κοινή αντίληψη για τη μελλοντική ανάπτυξη της πυρόπληκτης περιοχής.
Μέσα στις επόμενες ημέρες θα ανακοινωθεί το τελικό κείμενο της απόφασης του ΚΕΣΥΠΟΘΑ, με όλες τις απαραίτητες τεχνικές λεπτομέρειες, από τη Γ.Γ. Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος.
Τρεις παράμετροι
Η προέγκριση καθορίζει τρεις κρίσιμες παραμέτρους για την εκπόνηση της μελέτης του ΕΧΣ:
- Το όριο της περιοχής επέμβασης, όπου ισχύουν οι προτεινόμενες πολεοδομικές ρυθμίσεις. Μαζί καθορίζονται τα όρια της ζώνης άμεσης επιρροής και τα όρια της ευρύτερης περιοχής. Η έκταση της περιοχής επέμβασης καλύπτει περίπου 7.900 στρέμματα στις Δημοτικές Ενότητες Νέας Μάκρης και Ραφήνας.
- Τις χρήσεις γης στην περιοχή επέμβασης, τον προτεινόμενο χαρακτήρα των επιμέρους περιοχών, καθώς και τις γενικές και ειδικές κατηγορίες χρήσεων.
- Τους μέγιστους συντελεστές δόμησης για την περιοχή επέμβασης.
Επιπλέον, η προέγκριση του ΕΧΣ συμπεριλαμβάνει μια σειρά από βασικές αρχές χωρικής οργάνωσης οι οποίες κατευθύνουν την εκπόνηση της μελέτης του ΕΧΣ (φυσικό περιβάλλον, χρήσεις γης, σύνδεση οικιστικών περιοχών και ελεύθερων χώρων, οδικό δίκτυο και κυκλοφορία, παράκτιο μέτωπο, ρέματα και παραρεμάτιες περιοχές).
Σκοπός του Ειδικού Χωρικού Σχεδίου
Το ΕΧΣ έχει σκοπό να συμβάλει:
- στην ανασυγκρότηση και ανάταξη του ανθρωπογενούς περιβάλλοντος με κριτήριο την προστασία της ανθρώπινης ζωής και του φυσικού περιβάλλοντος μετά την καταστροφική πυρκαγιά
- στη χωρική αναδιοργάνωση και την αναβάθμιση των τεχνικών υποδομών
- στην άρση των προ της πυρκαγιάς ευάλωτων συνθηκών και των οικιστικών και πολεοδομικών στρεβλώσεων
- στην ανθεκτικότητα της περιοχής, βελτιώνοντας την ικανότητα αντιμετώπισης ή μείωσης των αρνητικών επιπτώσεων των φυσικών καταστροφών.
- στην πρόληψη ώστε η περιοχή να είναι καλύτερα προετοιμασμένη σε εξωτερικές απειλές, όπως ο κίνδυνος νέας πυρκαγιάς, πλημμυρικών φαινομένων, διάβρωσης, κατολισθήσεων κ.λπ.
Νέο πρότυπο χωρικής οργάνωσης
Το ΕΧΣ προσβλέπει δεν προσβλέπει στην κατάστασης που ίσχυε πριν την πυρκαγιά, αλλά στην προώθηση ενός νέου πρότυπου χωρικής οργάνωσης, με βάση τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης, που θα λειτουργήσει καταλυτικά στην κατεύθυνσης μιας αναβαθμισμένης μελλοντικής κατάστασης.
Ο χωρικός προορισμός της περιοχής επέμβασης αναφέρεται σε μια αναβαθμισμένη, σε σχέση με την προ της πυρκαγιάς περίοδο, περιοχή κατά κύριο λόγο παραθεριστικής κατοικίας και παραθαλάσσιας αναψυχής, που θα εξυπηρετεί τρέχουσες και μελλοντικές ανάγκες χωρίς να διακινδυνεύει την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
Η ανασυγκρότηση της περιοχής επέμβασης θα βασίζεται σε ένα νέο πρότυπο χωρικής οργάνωσης σύμφωνα με τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης, της ορθολογικής οργάνωσης των χρήσεων γης και της κυκλοφορίας πεζών και οχημάτων, της διαφύλαξης των φυσικών πόρων, καθώς και της εξασφάλισης συνθηκών ασφάλειας για όλες τις κοινωνικές ομάδες, κατοίκους και επισκέπτες.
Το εργαλείο του Ειδικού Χωρικού Σχεδίου
Το ΕΧΣ κρίνεται ως βέλτιστο εργαλείο χωρικού σχεδιασμού για την επίτευξη των παραπάνω στόχων για τις περιοχές που επλήγησαν κατεξοχήν από την πυρκαγιά του Ιουλίου 2018.
- ανταποκρίνεται στον επείγοντα χαρακτήρα της ζητούμενης επέμβασης.
- ανταποκρίνεται στην ανάγκη ειδικής ρύθμιση των χρήσεων γης και των λοιπών όρων ανάπτυξής τους.
- μπορεί να εγκρίνεται μαζί με το Πολεοδομικό Σχέδιο Εφαρμογής, συμβάλλοντας στην επιτάχυνση της εφαρμογής του σχεδιασμού.
Σημειώνεται ότι η δυνατότητα ενεργοποίησης του εργαλείου του ΕΧΣ για την αντιμετώπιση των συνεπειών από φυσικές καταστροφές προβλέφθηκε για πρώτη φορά από τον νόμο για τον χωρικό σχεδιασμό το 2016.
Φορέας του Ειδικού Χωρικού Σχεδίου
Πρόκειται για την πρώτη εφαρμογή ΕΧΣ που αφορά την αντιμετώπιση συνεπειών από φυσικές καταστροφές, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και των ακραίων καιρικών φαινομένων αναμένονται όλο και οξύτερες.
Φορέας του Ειδικού Χωρικού Σχεδίου είναι το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Το αίτημα κατατέθηκε στο ΚΕΣΥΠΟΘΑ από το Τμήμα Μητροπολιτικού Σχεδιασμού Αθήνας-Αττικής, έχοντας λάβει υπόψη συνεργασίες με άλλες υπηρεσίες εντός και εκτός του ΥΠΕΝ.
Καθοριστικής σημασίας ήταν το προηγούμενο διάστημα, ο στοχευμένος διάλογος με εκπροσώπους των Δήμων Μαραθώνος και Ραφήνας-Πικερμίου, με τις τεχνικές τους υπηρεσίες, καθώς και τοπικούς φορείς, με στόχο την συναντίληψη και από κοινού διαμόρφωση του πλαισίου των προτεινόμενων από το ΕΧΣ ρυθμίσεων.
