Με μία ιδιαίτερα σημαντική πρωτιά στο χώρο των ερτζιανών είναι συνδεδεμένη η Θεσσαλονίκη μέσα στον “ νερόμυλο” του χρόνου: Με τη δημιουργία του πρώτου ραδιοφωνικού σταθμού που εξέπεμψε σήμα στον ελλαδικό χώρο, γνωστού και ως ραδιοφωνικού σταθμού Τσιγγιρίδη.
Για την ακρίβεια ο ραδιοφωνικός σταθμός του αείμνηστου Χρήστου Τσιγγιρίδη δεν ήταν πρώτος μόνο για τον ελλαδικό χώρο, ήταν και για τον χώρο των Βαλκανίων. Αυτή η πρωτιά “ γέννησε” στην πορεία του χρόνου μια δεύτερη πρωτιά για τη Θεσσαλονίκη, πάλι στο χώρο των ερτζιανών: την ίδρυση του πρώτου Μουσείου Ραδιοφωνίας στην Ελλάδα, το οποίο διαχειρίζεται η μη κερδοσκοπική εταιρία Μακεδονική Φωνοθήκη Φωνομουσείο. Ιδρυτής της, ο λάτρης του ραδιοφώνου, Παναγιώτης Κίσκιλας, ο οποίος είχε στην συλλογή του 120 κομμάτια μεταξύ των οποίων: το γραφείο, το ραδιόφωνο και την καμπάνα που χρησιμοποιούσε ο Χρήστος Τσιγγιρίδης.
Σ΄ αυτή τη δεύτερη πρωτιά επικεντρώνεται το θέμα που φιλοξενούμε στο τεύχος του freepress “ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ” που κυκλοφορεί αυτές τις μέρες.
Επισκεπτόμενοι τον χώρο, η πρώτη εντύπωση που αποκομίσαμε ήταν ότι πρόκειται για ένα μουσείο με πλούσιο υλικό αλλά φτωχό… σπιτικό. Το “ κτίριο” του Μουσείου είναι μία “ συρραφή” προκατασκευασμένων οικίσκων (kibo) με ωφέλιμη επιφάνεια γύρω στα 100 τ.μ. Παραχωρήθηκε από τη Siemens και τοποθετήθηκε (τον Δεκέμβριο του 2000) εντός των χώρων της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), εσωτερικά της Νότιας πύλης του εκθεσιακού κέντρου (πλευρά ΧΑΝΘ).
Στο εσωτερικό του συνωστίζονται περισσότερα από 1.700 εκθέματα, μικρότερα ή μεγαλύτερα, δίχως να απολαμβάνουν τη “ φιλοξενία” που αρμόζει στην ηλικία και την σπανιότητά τους!
Οικοδεσπότης και ξεναγός μας στο Μουσείο ο συνταξιούχος, πρώην “ κατσαβιδάκιας” (σ.σ. τεχνικός) της ΕΡΤ, Στέλιος Χατζηγιαννάκης. Είναι αυτός που κατά κύριο λόγο, τρέχει να ξεκλειδώσει το Μουσείο και να ξεναγήσει τους ενδιαφερόμενους. Βλέπετε το μουσείο δεν έχει πόρους και ανοίγει μόνο κατόπιν ραντεβού. Το επισκέπτονται κυρίως σχολεία. “ Όμως και μεμονωμένοι επισκέπτες αν μας τηλεφωνήσουν θα κλείσουμε ραντεβού για επίσκεψη” λέει στο “ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ” ο κ.Χατζηγιαννάκης, κάνοντας φανερό ότι η αγάπη και το μεράκι κάποιων λίγων ανθρώπων είναι εκείνο που διατηρεί το Μουσείο ζωντανό.
Τα εκθέματα
Ανάμεσα στα εκθέματα, εκτός από μηχανήματα του σταθμού Τσιγγιρίδη, μπορεί να δει κανείς παλαιό αλλά σημαντικό ραδιοφωνικό υλικό της ΕΡΤ όπως και του θρυλικού ερασιτεχνικού σταθμού της Θεσσαλονίκης, του “ ΡΑΔΙΟ ΝΕΣΤΩΡ”. Και όχι μόνο! Κονσόλες μαγνητόφωνα, λυχνίες διαφόρων μεγεθών και διαστάσεων, πικάπ, κεραίες, ακουστικά, σπάνιοι δίσκοι βινυλίου, μικρόφωνα, αλλά και σπάνιο φωτογραφικό υλικό, αποτελούν κατά κύριο λόγο τα εκθέματα του μουσείου. Στην προθήκη με τα ραδιόφωνα, πολλά από τα οποία σε κερδίζουν με την κατασκευαστική φινέτσα και την ομορφιά τους, διακρίνει κανείς ορισμένα που είναι ελληνικής κατασκευής. Ναι κάποτε στην Ελλάδα υπήρχαν εταιρείες που κατασκεύαζαν ραδιόφωνα. Την ελληνική “ καταγωγή” τους προδίδει (και) το καντράν τους, όπου όλες οι πληροφορίες είναι στα ελληνικά…
Ραδιόφωνο χωρίς ρεύμα…
Στην ίδια γωνιά με τα ραδιόφωνα, υπάρχουν και δύο «λιτά» τεμάχια, ιδιαίτερο χαρακτηριστικά των οποίων είναι ότι λειτουργούν χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα. Ναι! Πρόκειται για απλούς ραδιοφωνικούς δέκτες που ανήκουν στη λεγόμενη κατηγορία των ραδιοφώνων κρυστάλλου (γαληνήτη). Τέτοια ραδιόφωνα κατασκευάστηκαν ευρέως στις αρχές του 20ου αιώνα ενώ χρησιμοποιήθηκαν πολύ κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ευτυχείτε!
Στα αντικείμενα που προκαλούν εντύπωση, λόγο της κομψής μεν, πληθωρικής δε, παρουσίας τους είναι τα δεκάδες μικρόφωνα που στήριξαν κατά καιρούς διάφορες ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές. Ανάμεσά τους κι εκείνο από το οποίο άκουσε το ελληνικό κοινό το “ Ευτυχείτε”, διατυπωμένο με τον ξεχωριστό τρόπο που το έλεγε ο πολύ οικείος στις μεγαλύτερες γενιές, Άλκης Στέας.
Το μέλλον…
Το μέλλον και η τύχη του μουσείου δείχνουν να είναι σε άμεση εξάρτηση από την καταλληλότητα του χώρου στον οποίο θα στεγάζεται. Κανείς δεν γνωρίζει αυτή τη στιγμή αν η προωθούμενη ανάπλαση του εκθεσιακού κέντρου της ΔΕΘ μπορεί να επιφυλάσσει ένα καλύτερο μέλλον για το μουσείο ή αν στο επόμενο διάστημα θα αναζητηθεί κάποιος άλλος χώρος. Υπάρχουν και εκείνοι που τάσσονται υπέρ της μετεγκατάστασης του μουσείου σε άλλον, καταλληλότερο χώρο και ως τέτοιο βλέπουν κάποιο χώρο σε αποθήκη του “ λαοφιλή” πρώτου προβλήτα του Λιμανιού, εκεί όπου λειτουργούν το Μουσείο Κινηματογράφου και το Μουσείο Φωτογραφίας.
Γι εκείνο το πρώτο ραδιόφωνο
Σε ό,τι αφορά την λειτουργία του πρώτου ραδιοφώνου στην Ελλάδα, του “ Ράδιο Τσιγγιρίδη” για την ιστορία να αναφέρουμε λίγα στοιχεία από όσα μπορεί να διαβάσει κανείς στην ιστοσελίδα του μουσείου (https://www.radiomuseum.gr/ )
Διαβάζουμε λοιπόν: “ Το 1926 γίνεται η πρώτη Διεθνής Έκθεση στον χώρο μπροστά από το 3ο Σώμα Στρατού. Το σπίτι του Τσιγγιρίδη βρίσκεται σχεδόν απέναντι, στην σημερινή Βασιλίσσης Όλγας, τότε Δημοκρατίας 20 […]
To 1926, μέσα στον χώρο της ΔΕΘ, o Χρίστος Τσιγγιρίδης στήνει τον πομπό του, ισχύος 400 Watt περίπου. Τον λειτουργεί μόνον κατά την διάρκεια της ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο.
Ο Πρώτος Ραδιοφωνικός Σταθμός της Ελλάδας, των Βαλκανίων και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης είναι πλέον γεγονός…
Η πρώτη εκπομπή έγινε την 25η Μαρτίου του 1926. Είχε δύο ακροατές όλο κι όλο. Ο ένας ήταν στην περιοχή της πλατείας Ιπποδρομίου και ο άλλος σε ένα αγγλικό καράβι στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης.
Πολύ σύντομα οι δέκτες χιλιαπλασιάστηκαν”.
Το Μουσείο παραμένει ανοιχτό καθ’ όλη τη διάρκεια της Διεθνούς Έκθεσης του Σεπτεμβρίου, ενώ την υπόλοιπη χρονιά δέχεται επισκέψεις κατόπιν ραντεβού. Όσοι θέλουν να κλείσουν ραντεβού πρέπει να καλέσουν στα τηλέφωνα: 2310.299.445, κιν. 6973.300.103 & 6973.400.879. Εmail:Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Πηγή: wepost.gr
