Ως ένα πακέτο με επιμέρους θετικές παρεμβάσεις, το οποίο όμως απέχει σημαντικά από τις πραγματικές ανάγκες της μικρής και πολύ μικρής επιχειρηματικότητας, αξιολογεί το Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθήνας τις ανακοινώσεις της κυβέρνησης στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.
Το ΒΕΑ αναγνωρίζει ότι αρκετές εξαγγελίες κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση και απαντούν σε πάγια αιτήματα του επιχειρηματικού κόσμου. Ωστόσο, από ένα πακέτο 2,2 δισ. ευρώ, οι άμεσες και ουσιαστικές παρεμβάσεις για τη μείωση του λειτουργικού, φορολογικού και μη μισθολογικού κόστους των μικρών επιχειρήσεων παραμένουν περιορισμένες.
Οι βιοτεχνικές και μικρές επιχειρήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν υψηλό ενεργειακό κόστος, φορολογικές και ασφαλιστικές υποχρεώσεις, δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση, συσσωρευμένες οφειλές και έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού. Σε αυτά τα προβλήματα, οι απαντήσεις της ΔΕΘ δεν είναι ανάλογες της πίεσης που δέχεται η πραγματική οικονομία.
Θετικό το τέλος του τεκμαρτού – αλλά όχι πλήρης κατάργηση
Το ΒΕΑ αξιολογεί θετικά την ουσιαστική αποδυνάμωση του τεκμαρτού εισοδήματος για τους ελεύθερους επαγγελματίες, καθώς καταργούνται οι δύο προσαυξήσεις που συνδέονται με το ετήσιο κόστος μισθοδοσίας και τη διαφορά του τζίρου από τον μέσο τζίρο του ΚΑΔ.
Πρόκειται για σημαντική διόρθωση, καθώς παύει η στρέβλωση που επιβάρυνε φορολογικά έναν επαγγελματία επειδή απασχολούσε περισσότερους εργαζομένους ή εμφάνιζε μεγαλύτερο τζίρο. Ωστόσο, πάγια θέση του ΒΕΑ παραμένει η πλήρης κατάργηση του τεκμαρτού και η φορολόγηση με βάση το πραγματικό εισόδημα.
Τέλος επιτηδεύματος: σωστή απόφαση, λάθος ταχύτητα
Θετική είναι η έναρξη της πλήρους κατάργησης του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα. Ωστόσο, η εφαρμογή της σε διαφορετικές ταχύτητες προκαλεί προβληματισμό. Η κατάργηση προβλέπεται από το 2027 για την Περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη, ενώ στην Αττική η μείωση κατά 50% μετατίθεται για το 2028 και η πλήρης κατάργηση για το 2029.
Για το ΒΕΑ, δεν υπάρχει λόγος μία μικρή επιχείρηση της Αττικής να περιμένει δύο επιπλέον χρόνια για την ίδια φορολογική ελάφρυνση, όταν οι πιέσεις που αντιμετωπίζει δεν είναι μικρότερες.
Προκαταβολή φόρου: θετική εξαγγελία με πολύ μακρινό ορίζοντα
Στη σωστή κατεύθυνση κινείται η μείωση της προκαταβολής φόρου των νομικών προσώπων από το 80% στο 50%. Το πρόβλημα είναι ο χρόνος. Η αποκλιμάκωση αρχίζει από το φορολογικό έτος 2028 και θα γίνεται κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες ετησίως. Έτσι, η πλήρης επίδραση του μέτρου μεταφέρεται αρκετά χρόνια αργότερα, ενώ οι επιχειρήσεις χρειάζονται ρευστότητα σήμερα. Αντίστοιχα, η μείωση της προκαταβολής φόρου των ατομικών επιχειρήσεων από το 55% στο 50% αποτελεί θετικό αλλά περιορισμένο βήμα.
Θετικές οι ταχύτερες αποσβέσεις – ζητούμενο ποιοι μπορούν να επενδύσουν
Το ΒΕΑ χαιρετίζει την επιτάχυνση των αποσβέσεων για νέο μηχανολογικό εξοπλισμό, από τα δέκα στα έξι χρόνια για δαπάνες από 1ης Ιανουαρίου 2027. Το μέτρο μπορεί να αποτελέσει κίνητρο εκσυγχρονισμού της παραγωγής. Προϋπόθεση, όμως, είναι οι μικρές επιχειρήσεις να έχουν τα κεφάλαια και την πρόσβαση στη χρηματοδότηση για να πραγματοποιήσουν αυτές τις επενδύσεις.
Τα 5 δισ. χρηματοδότησης πρέπει να φτάσουν πραγματικά στις μικρές επιχειρήσεις
Η ανακοίνωση δύο νέων χρηματοδοτικών εργαλείων μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, με στόχο την κινητοποίηση 5 δισ. ευρώ για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, είναι σημαντική. Το κρίσιμο, ωστόσο, δεν είναι μόνο πόσα κεφάλαια ανακοινώνονται, αλλά πόσα θα καταλήξουν στις πολύ μικρές επιχειρήσεις και στους αυτοαπασχολούμενους που σήμερα παραμένουν εκτός τραπεζικού δανεισμού.
Τα νέα εργαλεία πρέπει να εξασφαλίζουν την πραγματική συμμετοχή των μικρών επιχειρήσεων και να μην περιοριστούν σε όσους ήδη διαθέτουν εύκολη πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα.
Καμία μείωση του μη μισθολογικού κόστους για τις επιχειρήσεις
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα από τον Απρίλιο του 2027, καθώς αφορά εξ ολοκλήρου την εισφορά του εργαζομένου. Αποτελεί θετική παρέμβαση για το διαθέσιμο εισόδημα των εργαζομένων, αλλά δεν προσφέρει καμία ελάφρυνση στο μη μισθολογικό κόστος των επιχειρήσεων.
Την ίδια στιγμή, ο κατώτατος μισθός θα αυξηθεί σε δύο βήματα, τον Απρίλιο του 2027 και τον Ιανουάριο του 2028, φτάνοντας τα 1.000 ευρώ. Οι επιχειρήσεις καλούνται επομένως να απορροφήσουν το πρόσθετο μισθολογικό κόστος χωρίς αντίστοιχη μείωση των εργοδοτικών εισφορών.
Τα μεγάλα προβλήματα παραμένουν ανοιχτά
Για το ΒΕΑ, από τις εξαγγελίες απουσιάζουν ισχυρότερες παρεμβάσεις για το ενεργειακό κόστος της παραγωγής, ουσιαστική μείωση του μη μισθολογικού κόστους, ευρύτερες λύσεις για τις συσσωρευμένες οφειλές και αποτελεσματικότερα εργαλεία αντιμετώπισης της έλλειψης τεχνικού και εξειδικευμένου προσωπικού.
Ο Πρόεδρος του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας, Κωνσταντίνος Δαμίγος, δήλωσε:
«Οι ανακοινώσεις περιλαμβάνουν θετικές παρεμβάσεις και αρκετές απαντούν σε πάγια αιτήματα της επιχειρηματικής κοινότητας. Όμως οι μικρές επιχειρήσεις χρειάζονται ανάσα σήμερα και δεν μπορούν να περιμένουν μέχρι το 2028 ή το 2029.
Ιδιαίτερα στο μη μισθολογικό κόστος, η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών αφορά αποκλειστικά τους εργαζομένους. Είναι θετική για το εισόδημά τους, αλλά η ελάφρυνση για την επιχείρηση είναι μηδενική, ενώ έρχονται νέες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό.
Η πραγματική οικονομία δεν λειτουργεί με εξαγγελίες του 2029. Λειτουργεί με μισθοδοσίες, φόρους, εισφορές και λογαριασμούς που πρέπει να πληρωθούν σήμερα. Οι μικρές επιχειρήσεις χρειάζονται ουσιαστική μείωση του κόστους τώρα».
