Μια νέα σελίδα στις σχέσεις Καναδά και Τουρκίας επιδιώκουν να ανοίξουν ο Μαρκ Κάρνεϊ και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ανακοινώνοντας την Πέμπτη στην Άγκυρα τη σύναψη στρατηγικής εταιρικής σχέσης, με στόχο την ενίσχυση της οικονομικής και αμυντικής συνεργασίας. Η συμφωνία αποτελεί το πιο πρόσφατο βήμα στην προσέγγιση των δύο χωρών και εντάσσεται στη στρατηγική του Καναδού πρωθυπουργού για στενότερη συνεργασία με κράτη μεσαίας ισχύος, τα οποία μπορούν να συνεισφέρουν συμπληρωματικές δυνατότητες σε ένα ολοένα πιο σύνθετο διεθνές περιβάλλον.
Ο Κάρνεϊ χαρακτήρισε την Τουρκία «εξαιρετικό» εταίρο, υπογραμμίζοντας ότι η ανθεκτικότητα των κρατών ενισχύεται μέσα από συνεργασίες με αξιόπιστους συμμάχους και όχι μέσω της απομόνωσης.
«Καμία χώρα δεν μπορεί να οικοδομήσει ισχύ μόνη της», δήλωσε ο Καναδός πρωθυπουργός, σε κοινή ανακοίνωση με τον Τούρκο πρόεδρο, στο εκτεταμένο συγκρότημα του προεδρικού μεγάρου στην Άγκυρα.
«Οι πιο ανθεκτικές χώρες συνδυάζουν συμπληρωματικά πλεονεκτήματα με αξιόπιστους εταίρους. Στόχος μας δεν είναι η αυτάρκεια, αλλά η συλλογική ανθεκτικότητα. Γι’ αυτό ο Καναδάς οικοδομεί βαθύτερες συνεργασίες με αξιόπιστους εταίρους, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για τους Καναδούς», πρόσθεσε.
Στόχος τα 10 δισ. δολάρια στο διμερές εμπόριο
Τη φιλοδοξία της Άγκυρας να ενισχύσει σημαντικά τις οικονομικές σχέσεις με την Οτάβα ανέδειξε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος ανακοίνωσε ότι οι δύο πλευρές επιδιώκουν να αυξήσουν τον όγκο των εμπορικών συναλλαγών τους από τα σημερινά επίπεδα των περίπου 3 δισ. δολαρίων σε 5 δισ. αρχικά και, στη συνέχεια, σε 10 δισ. δολάρια.
«Ελπίζουμε να αυξήσουμε τον όγκο των εμπορικών συναλλαγών μας, ο οποίος σήμερα ανέρχεται σε περίπου 3 δισ. δολάρια, αρχικά στα 5 δισ. και στη συνέχεια στα 10 δισ. δολάρια, μέσα από τα βήματα που θα ακολουθήσουμε», δήλωσε ο Τούρκος πρόεδρος κατά την κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Καναδό πρωθυπουργό.
Όπως ανέφερε, οι δύο χώρες συμφώνησαν να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου πριν από το τέλος του έτους, με στόχο την ενίσχυση των εμπορικών συναλλαγών και των επενδύσεων. Ο πρώτος γύρος των διαπραγματεύσεων έχει προγραμματιστεί για τον επόμενο μήνα στην Άγκυρα.
Ο Ερντογάν υπογράμμισε ότι η αναβάθμιση των διμερών σχέσεων σε επίπεδο στρατηγικής εταιρικής σχέσης δεν θα περιοριστεί σε μια συμβολική συμφωνία στα χαρτιά, αλλά θα πρέπει να συνοδευτεί από συγκεκριμένες πρωτοβουλίες και απτά αποτελέσματα.
«Σήμερα ξεπεράσαμε την απόσταση που υπήρχε επί πολλά χρόνια στις σχέσεις Τουρκίας και Καναδά. Τώρα εγκαινιάζουμε μια νέα εποχή στις σχέσεις των δύο χωρών», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, προανήγγειλε ότι, κατά την πρώτη επίσκεψή του στον Καναδά, θα επιδιώξει να φέρει σε επαφή επιχειρηματίες των δύο χωρών, προκειμένου να προωθηθούν νέες συνεργασίες και να ενισχυθούν οι εμπορικοί δεσμοί.
Άμυνα, ενέργεια και κρίσιμα ορυκτά στο επίκεντρο
Η νέα εταιρική σχέση στηρίζεται σε τέσσερις βασικούς πυλώνες: το εμπόριο και τις επενδύσεις, την άμυνα και την ασφάλεια, την ενέργεια και τις σχέσεις μεταξύ των πολιτών των δύο χωρών.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην αμυντική βιομηχανία, με τις δύο κυβερνήσεις να προωθούν νέα συμφωνία συνεργασίας, η οποία θα διευκολύνει τη διασύνδεση καναδικών και τουρκικών επιχειρήσεων του κλάδου. Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια ενίσχυσης των αμυντικών δεσμών και δημιουργίας νέων δυνατοτήτων για κοινά προγράμματα και επιχειρηματικές συμπράξεις.
Παράλληλα, η συμφωνία ανοίγει τον δρόμο για επενδύσεις στους τομείς της ενέργειας και των κρίσιμων ορυκτών, οι οποίοι αποκτούν αυξανόμενη σημασία για την ενεργειακή ασφάλεια, την τεχνολογική ανάπτυξη και τις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες.
Στο πεδίο των μεταφορών, οι δύο χώρες αναμένεται επίσης να οριστικοποιήσουν συμφωνία αεροπορικών μεταφορών, η οποία θα επιτρέψει την αύξηση των επιβατικών πτήσεων μεταξύ Καναδά και Τουρκίας. Η ενίσχυση της αεροπορικής συνδεσιμότητας εκτιμάται ότι θα διευκολύνει τις επιχειρηματικές επαφές, τον τουρισμό και τις ανταλλαγές μεταξύ των δύο κοινωνιών.
Η επίσκεψη Κάρνεϊ και οι ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα
Η επίσκεψη του Μαρκ Κάρνεϊ στην Τουρκία έχει ιδιαίτερη διπλωματική σημασία, καθώς πρόκειται για την πρώτη επίσκεψη Καναδού πρωθυπουργού στη χώρα. Η αναβάθμιση των σχέσεων και η προώθηση της οικονομικής και αμυντικής συνεργασίας πραγματοποιούνται, ωστόσο, σε μια περίοδο κατά την οποία οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκφράζουν έντονη ανησυχία για την κατάσταση των ελευθεριών στην Τουρκία.
Οι οργανώσεις καταγγέλλουν την ευρεία καταστολή της διαφωνίας και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, η οποία εντάθηκε τον προηγούμενο μήνα. Μεταξύ των εξελίξεων που προκαλούν ανησυχία περιλαμβάνεται, σύμφωνα με τις σχετικές αναφορές, η διάλυση οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στην υποστήριξη της κοινότητας 2SLGBTQ+ και στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ανθρώπων που ζουν με HIV.
Έτσι, ενώ οι δύο κυβερνήσεις επιδιώκουν να μετατρέψουν τη στρατηγική εταιρική σχέση σε συγκεκριμένα οικονομικά, αμυντικά και ενεργειακά οφέλη, η επίσκεψη αναδεικνύει παράλληλα τις διαφορετικές διαστάσεις της διμερούς προσέγγισης: από την ενίσχυση του εμπορίου και την ασφάλεια έως τις ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις πολιτικές ελευθερίες.
