«Η χώρα μας είναι σε θέση για να απορροφήσει το σοκ της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Η οικονομία μας έχει καταστεί σαφώς πιο ανθεκτική τα τελευταία χρόνια, χάρη σε μια διατηρήσιμη ανάπτυξη, στην εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών και στη συνέχιση των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων»
Ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας Κυριάκος Πιερρακάκης εκτιμά ότι η Αθήνα μπορεί να απορροφήσει το σοκ του πολέμου στη Μέση Ανατολή και εξηγεί τη μεταμόρφωση της χώρας του.
Ήταν ο «ασθενής» της Ευρώπης, και να που σήμερα, η Ελλάδα αναδεικνύεται σε πρότυπο δημοσιονομικής πειθαρχίας. Δεκαέξι χρόνια μετά την αρχή μιας κρίσης που λίγο έλειψε να παρασύρει τη ζώνη του ευρώ, η Ελλάδα παρουσιάζει μια εντυπωσιακή ευρωστία: ισχυρή ανάπτυξη, ανεργία στο χαμηλότερο επίπεδο και χρέος που μειώνεται με γρήγορο ρυθμό. Ωστόσο, ανάμεσα στον πληθωρισμό που βαραίνει τα νοικοκυριά και την απειλή μιας νέας πετρελαϊκής κρίσης, ο δρόμος παραμένει δύσβατος. Για την εφημερίδα “Le Point”, ο Κυριάκος Πιερρακάκης, Υπουργός Οικονομίας της Ελλάδας και πρόεδρος του Eurogroup, επανέρχεται σε αυτή τη «μεταμόρφωση». Την ώρα που η Γαλλία παλεύει με τα δικά της ελλείμματα, (ο Υπουργός) αντλεί τα διδάγματα από μια άνευ προηγουμένου πολιτική λιτότητας.
Le Point: Είναι η Ελλάδα σε θέση να αντιμετωπίσει την πετρελαϊκή κρίση;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Η Ελλάδα είναι σε καλή θέση για να απορροφήσει το σοκ. Η οικονομία μας έχει καταστεί σαφώς πιο ανθεκτική τα τελευταία χρόνια, χάρη σε μια διατηρήσιμη ανάπτυξη, στην εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών και στη συνέχιση των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων. Όπως υπογραμμίζει η τελευταία έκθεση στο πλαίσιο του άρθρου 4 του ΔΝΤ, η ενίσχυση της δημοσιονομικής κατάστασης της Ελλάδας και η αυξημένη ανθεκτικότητα του χρηματοπιστωτικού της τομέα αποτελούν ισχυρά αναχώματα απέναντι σε εξωτερικούς κραδασμούς, ιδίως στη μεταβλητότητα των τιμών της ενέργειας. Έχουμε ήδη ανακοινώσει στοχευμένα μέτρα για να μετριάσουμε τον άμεσο αντίκτυπο, βασιζόμενοι στην ευρωπαϊκή εργαλειοθήκη που αναπτύχθηκε κατά την ενεργειακή κρίση του 2022, δίνοντας έμφαση στη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών και στη διασφάλιση της σταθερότητας της αγοράς.
Από τον Απρίλιο του 2026, η Ελλάδα εφαρμόζει ένα σχέδιο στήριξης ύψους 300 εκατομμυρίων ευρώ για να αντιμετωπίσει την αύξηση του ενεργειακού κόστους. Μεταξύ των κύριων μέτρων περιλαμβάνονται μια επιδότηση 0,16 ευρώ ανά λίτρο στο ντίζελ (συνολική μείωση 0,20 ευρώ συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ), μια ψηφιακή κάρτα καυσίμων για τους καταναλωτές και μια επιδότηση 15% στο κόστος των λιπασμάτων για τους αγρότες. Ταυτόχρονα, παραμένουμε σε ετοιμότητα. Κάθε επιπλέον μέτρο, εφόσον χρειαστεί, θα είναι στοχευμένο, ώστε να εξασφαλιστεί ουσιαστική στήριξη στα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Le Point: Η ελληνική οικονομία φαίνεται πράγματι να βρίσκεται σήμερα σε καλύτερη πορεία. Πρόκειται για μια αναγέννηση;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Ναι, τα στοιχεία το επιβεβαιώνουν. Η Ελλάδα πλέον παρουσιάζει πρωτογενές πλεόνασμα και έχουμε το ταχύτερα μειούμενο χρέος (ως ποσοστό του ΑΕΠ) στην Ευρώπη. Το 2026, σύμφωνα με τις προβλέψεις, ο ρυθμός ανάπτυξης εκτιμάται ότι θα φτάσει στο 2,4%, ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, το χρέος που κάποτε πλησίαζε το 210% ως ποσοστό του ΑΕΠ, υπολογίζεται ότι θα πέσει κάτω από το 120% έως το τέλος της δεκαετίας.
Αυτή η επίδοση συνδέεται με τη βαθιά μεταμόρφωση της χώρας. Υλοποιήσαμε μεταρρυθμίσεις και επωφεληθήκαμε από την πολιτική σταθερότητα, την ευρωπαϊκή στήριξη και τη συνεχή δράση της κυβέρνησης Μητσοτάκη από το 2019. Η ανεργία βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008. Αυτό αποτελεί απόδειξη ότι η ελληνική κοινωνία κατάφερε να ανακάμψει από μια κρίση που, για εμάς, έμοιαζε με τη μεγάλη ύφεση των Ηνωμένων Πολιτειών: χάσαμε 25 μονάδες ΑΕΠ, χιλιάδες άνθρωποι μετανάστευσαν, ζωές καταστράφηκαν, αλλά η Ελλάδα άντεξε.
Le Point: Μιλάτε για μια χώρα που βρίσκεται σε καλή τροχιά. Ωστόσο, πολλοί Έλληνες έχουν την αίσθηση ότι η ζωή τους είναι πιο δύσκολη από πριν. Τι τους απαντάτε;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Τους ακούω. Οι προκλήσεις υπάρχουν, τόσο στην καθημερινή ζωή, όσο και στην πολιτική. Η στέγαση είναι πρόβλημα σε ολόκληρη την Ευρώπη, και στην Ελλάδα επίσης. Βιώσαμε ισχυρές πληθωριστικές πιέσεις μετά την πανδημία του Covid που επιβάρυνε σημαντικά τα νοικοκυριά. Ορισμένοι άνθρωποι χρειάζονται πιο στοχευμένη στήριξη και πρέπει να ενισχύσουμε την οικονομία για να προστατεύσουμε την κοινωνία. Αυτός είναι ο σκοπός των μεταρρυθμίσεών μας: να ενισχύσουμε την ανάπτυξη και να βοηθήσουμε τους πολίτες με βιώσιμο τρόπο. Το τελευταίο πακέτο φορολογικών μέτρων που ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός στοχεύει στην αύξηση των εισοδημάτων, ιδίως μέσω μιας μεταρρύθμισης που βασίζεται στην οικογένεια και στην ηλικία εισόδου στην αγορά εργασίας. Οι Έλληνες θα το βλέπουν άμεσα στον τραπεζικό τους λογαριασμό.
Le Point: Η Γαλλία βρίσκεται σε δύσκολη κατάσταση όσον αφορά στα δημόσια οικονομικά. Ως χώρα που υπέστη χρόνια λιτότητας, τι κρατάτε από αυτή την εμπειρία;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Η Γαλλία υιοθέτησε έναν προϋπολογισμό που σέβεται τους ευρωπαϊκούς κανόνες και εντάσσεται σε μια πορεία μείωσης του ελλείμματος. Αυτό είναι θετικό. Η Ελλάδα, από την πλευρά της, έζησε την πιο σκληρή κρίση από όλες τις χώρες που μπήκαν σε προγράμματα (επιτήρησης) του ΔΝΤ: τρία μνημόνια, τεράστιες απώλειες εισοδημάτων, ανεργία σε επίπεδα ρεκόρ. Το δίδαγμα είναι σαφές: να μην επαναληφθούν τα λάθη του παρελθόντος. Χρειάζονται βιώσιμα δημόσια οικονομικά και ισχυρές μεταρρυθμίσεις ώστε να μη μεταφερθεί το βάρος στις επόμενες γενιές. Η Γαλλία έχει μια ισχυρή, πολυδιάστατη και καινοτόμο οικονομία. Διαθέτει όλα τα πλεονεκτήματα για να επιστρέψει σε ισχυρή ανάπτυξη και υγιή δημόσια οικονομικά.
Le Point: Ποιες είναι οι προτεραιότητες των μεταρρυθμίσεων για να ενισχυθεί περαιτέρω η ελληνική οικονομία;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Πολλά διακυβεύονται πρώτα σε ευρωπαϊκό επίπεδο: επενδύσεις, ψηφιοποίηση, μείωση των εμποδίων μεταξύ κρατών-μελών, απλούστευση των διαδικασιών. Πρέπει να δημιουργήσουμε πραγματικούς «ευρωπαϊκούς πρωταθλητές», ικανούς να ανταγωνίζονται σε παγκόσμιο επίπεδο. Σε εθνικό επίπεδο, πρέπει να διευρύνουμε το αναπτυξιακό μας δυναμικό, να απαντήσουμε στις προκλήσεις της στέγασης, να ενισχύσουμε το φορολογικό μας σύστημα. Έχουμε ήδη καταργήσει 83 φόρους και εισφορές σε εξήμισι χρόνια, αλλά πρέπει να κάνουμε ακόμη περισσότερα.
Η ανταγωνιστικότητα και η παραγωγικότητα παραμένουν στόχοι μείζονος σημασίας, ιδιαίτερα μπροστά στην πρόκληση του δημογραφικού. Η ψηφιακή μεταρρύθμιση υπήρξε μία από τις σημαντικότερες αλλαγές: έχουμε ψηφιοποιήσει περισσότερες από 2.000 δημόσιες υπηρεσίες. Πρόκειται για μια πολύ δημοφιλή μεταρρύθμιση που απελευθερώνει χρόνο, εξαλείφει τις τριβές και ενισχύει τη διαφάνεια. Πρέπει πλέον να ψηφιοποιήσουμε τη Δικαιοσύνη, την υγεία και την εκπαίδευση. Στην ανώτατη εκπαίδευση, για παράδειγμα, δεν είχαμε ποτέ καταφέρει (στο παρελθόν) να προσελκύσουμε ξένους φοιτητές, ούτε να συγκρατήσουμε τους νέους μας (να σπουδάσουν στην Ελλάδα). Η μεταρρύθμιση αυτού του τομέα θα έχει όχι μόνο εκπαιδευτικό, αλλά και οικονομικό όφελος.
Le Point: Πρόσφατα εκλεγήκατε σε μια ευρωπαϊκή θέση. Πρόκειται για μια «ρεβάνς» της Ελλάδας μετά την κρίση;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Δεν μου αρέσει αυτή η λέξη. Στα ελληνικά έχουμε τη λέξη «ύβρις» και γνωρίζουμε τι σημαίνει. Προτιμώ να μιλάω για ευθύνη. Η αποστολή μας είναι σαφής: να παραδώσουμε αποτέλεσμα. Η Ευρώπη πρέπει πλέον να μετατρέψει τις στρατηγικές της, όπως αυτές που περιγράφονται στην έκθεση Ντράγκι, σε απτά αποτελέσματα. Αυτό που μετράει δεν είναι τα λόγια, αλλά οι πράξεις μας.
Le Point: Η κρίση έχει οριστικά τελειώσει;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Βρισκόμαστε στον σωστό δρόμο. Το μέλλον είναι στα χέρια μας. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής πρέπει να παραμείνουν σε εγρήγορση απέναντι στους κινδύνους. Αλλά ναι, έχουμε κάθε λόγο να είμαστε αισιόδοξοι, τόσο ως πολιτικοί όσο και ως πολίτες.
