Ταχύτερα από το αναμενόμενο «έτρεξε» η οικονομία της Ευρωζώνης το τελευταίο τρίμηνο του 2025, καθώς η κατανάλωση και οι επενδύσεις ανέβασαν στροφές, αντισταθμίζοντας τις χαμηλές εξαγωγές και την εξαιρετική αβεβαιότητα που πηγάζει από την εμπορική πολιτική των ΗΠΑ, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που δημοσίευσε η Eurostat την Παρασκευή.
Τα στοιχεία σηματοδοτούν την αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα του μπλοκ των 350 εκατ. ανθρώπων, το οποίο αναμενόταν να «λυγίσει» υπό την πίεση του εμπορικού πολέμου των ΗΠΑ, την εκτίναξη του ανταγωνισμού στις εξαγωγές από την Κίνα και τις πολυετείς στρατιωτικές συγκρούσεις στα ανατολικά του σύνορα.
Ωστόσο, όλα τα τρίμηνα πέρυσι η ευρωζώνη παρουσίασε αξιοπρεπή -αν και όχι εντυπωσιακή- ανάπτυξη, παρότι η βιομηχανία και οι εξαγωγές, πρώην μοχλοί, δυσκολεύονταν να ανακτήσουν τη δυναμική τους.
Η Ισπανία παραμένει η «ατμομηχανή» της ανάπτυξης
Η οικονομία του μπλοκ αναπτύχθηκε με ρυθμό 0,3% σε τριμηνιαία βάση, ξεπερνώντας τις προσδοκίες των αναλυτών για ανάπτυξη 0,2% σε δημοσκόπηση του Reuters, και αυξήθηκε κατά 1,3% σε σχέση με έναν χρόνο πριν, έναντι μέσης εκτίμησης των οικονομολόγων για 1,2%.
Η Ισπανία παρέμεινε ο βασικός μοχλός της ανάπτυξης, με την οικονομία της να αναπτύσσεται με ρυθμό 0,8% -καλύτερα από ό,τι αναμενόταν- ενώ και η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης, φαίνεται να αφήνει πίσω της τα δύσκολα, εμφανίζοντας ανάπτυξη 0,3%, ξεπερνώντας επίσης τις εκτιμήσεις των οικονομολόγων για 0,2%.
«Η επίδοση του τέταρτου τριμήνου (για τη Γερμανία) είναι αναμφίβολα μέτρια, ωστόσο παραμένει η καλύτερη τριμηνιαία επίδοση των τελευταίων τριών ετών», δήλωσε ο οικονομολόγος της ING, Κάρστεν Μπρζέσκι. «Οι αυξημένες νέες παραγγελίες και η πτώση των αποθεμάτων προμηνύουν τουλάχιστον μια ήπια ανοδική στροφή για τη βιομηχανία».
Και η οικονομία της Ιταλίας ξεπέρασε τις προβλέψεις, με ανάπτυξη 0,3%, ενώ η Γαλλία, που επηρεάζεται από την πολιτική αστάθεια στο εσωτερικό της, ευθυγραμμίστηκε με τις εκτιμήσεις, σημειώνοντας ανάπτυξη 0,2%.
Η Ιρλανδία, ωστόσο, δημιούργησε στατιστική «αρνητική επίδραση» για το σύνολο της Ευρωζώνης, καθώς ο τεράστιος πολυεθνικός τομέας της χώρας -λόγω της ευνοϊκής φορολογίας- συρρικνώθηκε απότομα. Πρόκειται όμως περισσότερο για στατιστικό αποτέλεσμα και δεν υποδηλώνει πραγματική συρρίκνωση της οικονομίας.
Με το δεξί στο 2026
Με το δεξί ξεκίνησε όμως το μπλοκ και το 2026. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη έδειξε απρόσμενη άνοδο, με «κινητήριες δυνάμεις» τη Γαλλία και τη Γερμανία, και ευρείας βάσης βελτίωση σε όλους τους βασικούς κλάδους.
Παράλληλα, η βιομηχανία εμφανίζει σημάδια σταθεροποίησης, τα νοικοκυριά έχουν επιτέλους αρχίσει να μειώνουν το ιστορικά υψηλό ποσοστό αποταμίευσης, η ανεργία παραμένει κοντά σε ιστορικά χαμηλά και ο πληθωρισμός κινείται σταθερά γύρω από τον στόχο 2% της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Οι προοπτικές ενισχύονται περαιτέρω από το «μπουμ» δαπανών της Γερμανίας σε υποδομές και άμυνα, το οποίο μπορεί να αργήσει να ξεκινήσει, αλλά θα έχει μετρήσιμο αντίκτυπο στην ανάπτυξη από το δεύτερο τρίμηνο.
Αυτό θα τερματίσει τρία χρόνια γερμανικής στασιμότητας και πιθανότατα θα στηρίξει και την υπόλοιπη Ευρώπη, καθώς η γερμανική βιομηχανία στηρίζεται σε μια τεράστια βάση προμηθευτών απλωμένη σε όλο το μπλοκ.
Οι εξαγωγές, ωστόσο, είναι απίθανο να ανακάμψουν πλήρως σύντομα, καθώς οι δασμοί των ΗΠΑ, ο ολοένα σκληρότερος ανταγωνισμός από την Κίνα και η «βουτιά» του δολαρίου τον τελευταίο χρόνο δείχνουν μια μόνιμη μετατόπιση στα εμπορικά πρότυπα.
Αυτό μεταφέρει το βάρος στην εγχώρια οικονομία να βρει νέες πηγές ανάπτυξης. Όμως οι οικονομολόγοι λένε ότι η κατανάλωση διαθέτει αρκετά «αποθέματα», όπως και το ενδοενωσιακό εμπόριο, διατηρώντας τις προοπτικές σχετικά θετικές.
Πράγματι, οι περισσότερες προβολές βλέπουν ανάπτυξη τα επόμενα χρόνια στην περιοχή του 1,2%-1,5%, δηλαδή κοντά στο δυνητικό επίπεδο του μπλοκ.
