Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εξετάζει μια πιο προσεκτική προσέγγιση της νομισματικής πολιτικής της, καθώς η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία επηρεάζει και δυνητικά εκτροχιάζει πολλά από τα σχέδια πολιτικής που είχε για το υπόλοιπο του έτους.
Η συνάντηση, η οποία διεξάγεται την Πέμπτη (10/3), έρχεται ακριβώς δύο εβδομάδες αφότου ο πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν ξεκίνησε την απρόκλητη επίθεση στην Ουκρανία. Ο οικονομικός κόσμος έχει αλλάξει δραματικά από τότε. Οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου έχουν εκτοξευθεί και οι ευρωπαϊκές τραπεζικές μετοχές έχουν χάσει όλο και περισσότερα από τα κέρδη τους του περασμένου έτους.
Τον περασμένο μήνα, το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ συμφώνησε ότι θα επιταχύνει «τη σταδιακή ομαλοποίηση» της εξαιρετικά χαλαρής νομισματικής πολιτικής, προλειαίνοντας το έδαφος για να βάλει τέλος στις καθαρές αγορές στοιχείων ενεργητικού υπό το πρόγραμμα των 4,8 τρισ. ευρώ και να αυξήσει τα επιτόκια εώς το τέλος του έτους. Αλλά τώρα οι επενδυτές στοιχηματίζουν ότι η κεντρική τράπεζα θα βάλει τα σχέδια αυτά στον πάγο, επιλέγοντας να διατηρήσει τη μέγιστη δυνατή ευελιξία, καθώς θα αξιολογεί τις επιπτώσεις της κρίσης για τις 19 χώρες που μοιράζονται το ευρώ.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, έχει ήδη αφήσει να εννοηθεί ότι μπορεί να διατηρήσει ένα υψηλό επίπεδο νομισματικής στήριξης για μεγαλύτερο διάστημα υποσχόμενη τον περασμένο μήνα «να προχωρήσει σε όποια ενέργεια απαιτείται» ως απάντηση στην ουκρανική κρίση.
Με λίγα λόγια, η κατάσταση είναι εξαιρετικά απρόβλεπτη. Αλλά ένα πράγμα είναι βέβαιο, ότι ο πληθωρισμός θα ωθηθεί ακόμη πιο ψηλά και η ανάπτυξη θα επηρεαστεί από ζητήματα προσφοράς και υψηλές τιμές εμπορευμάτων, σύμφωνα με δημοσίευμα του CNBC. Σε αυτό το πλαίσιο, η ΕΚΤ πρόκειται να παραμείνει στη θέση της και να επιλέξει μια προσέγγιση αναμονής.
«Οι τιμές της ενέργειας και ο πληθωρισμός θα ωθηθούν ψηλότερα, ενώ η ανάπτυξη θα αποδυναμωθεί», δήλωσε ο Dirk Schumacher, παρατηρητής της ΕΚΤ . Καθώς σε αυτό το στάδιο παραμένει αβέβαιο πόσο σημαντικό θα είναι αυτό το «στασιμοπληθωριστικό» σοκ, αναμένουμε από την ΕΚΤ να επιλέξει στάση αναμονής στη συνεδρίαση του Μαρτίου», εκτίμησε.
Μια οικονομία που διέρχεται από στασιμοπληθωρισμό είναι μια οικονομία που βιώνει ταυτόχρονα στάσιμη δραστηριότητα και επιταχυνόμενο πληθωρισμό. Αυτό το φαινόμενο αναγνωρίστηκε για πρώτη φορά στη δεκαετία του 1970, όταν ένα πετρελαϊκό σοκ οδήγησε σε μια παρατεταμένη περίοδο υψηλότερων τιμών, αλλά σε απότομη πτώση της αύξησης του ΑΕΠ.
Ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη ήταν 5,1% τον Ιανουάριο και σκαρφάλωσε στο 5,8% τον Φεβρουάριο, καθώς οι τιμές της ενέργειας εκτινάχθηκαν στα ύψη εν μέσω της σοβαρής στρατιωτικής κλιμάκωσης από τη Ρωσία. Η εξέλιξη του πληθωρισμού είναι πιθανό να επιδεινωθεί, καθώς οι τιμές του φυσικού αερίου εκτοξεύονται σε ιστορικά υψηλά και ο Πούτιν απειλεί να σταματήσει εντελώς τις προμήθειες φυσικού αερίου ως απάντηση στις δυτικές κυρώσεις που επιβλήθηκαν στη Μόσχα.
«Η ΕΚΤ εξακολουθεί να έχει ένα σημαντικό πλεονέκτημα έναντι της Fed των ΗΠΑ. Η επιδείνωση της υπέρβασης του πληθωρισμού στην Ευρωζώνη προκαλείται αποκλειστικά από εξωτερικά σοκ στην προσφορά και όχι από οποιονδήποτε παράγοντα που θα μπορούσε να ελέγξει η ΕΚΤ», δήλωσε ο Χόλγκερ Σμίντινγκ, επικεφαλής οικονομολόγος της Berenberg. «Ως αποτέλεσμα, τα μέλη του συμβουλίου της ΕΚΤ έχουν την πολυτέλεια να συμφωνήσουν να καθυστερήσουν ορισμένες από τις σημαντικές αποφάσεις έως ότου οι προοπτικές γίνουν σαφέστερες», ανέφερε.
Οι αξιωματούχοι της ΕΚΤ δεν γνωρίζουν ακόμη ποιες οικονομικές επιπτώσεις θα έχει ο πόλεμος στη ζώνη του ευρώ, αλλά υπάρχουν πρώιμα σημάδια ότι τα ζητήματα της εφοδιαστικής αλυσίδας θα επιδεινωθούν, επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο την παραγωγή, ειδικά στον κατασκευαστικό χώρο.
Η εξάρτηση της Ευρώπης από τη ρωσική ενέργεια σημαίνει ότι οι οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία θα τις επιφέρουν μεγαλύτερο πλήγμα από τις περισσότερες περιοχές, σημείωσαν αναλυτές, αφήνοντας την ΕΚΤ σε δίλημμα για το αν πρέπει να καταπολεμήσει τον πληθωρισμό ρεκόρ ή να προστατεύσει την οικονομία από το αναμενόμενο χτύπημα στην ανάπτυξη.
Όσον αφορά τα υψηλότερα επιτόκια, η πλειονότητα των οικονομολόγων που συμμετείχαν σε δημοσκόπηση του Reuters βλέπει μια πρώτη αύξηση μόνο τους τελευταίους μήνες του τρέχοντος έτους. Ωστόσο, δεν υπάρχει επί του παρόντος συναίνεση σχετικά με τον μήνα κατά τον οποίο η ΕΚΤ θα μπορούσε να τερματίσει το Πρόγραμμα Αγοράς Περιουσιακών Στοιχείων ή το APP.
