Ταυτόχρονα, οι χώρες της ΕΕ φαίνεται να διαχειρίζονται την ελάχιστη προσφορά που έχουν ελαφρώς ταχύτερα από ό,τι αναμενόταν, ελαχιστοποιώντας ενδεχομένως τον αντίκτυπο μόλις γίνουν διαθέσιμα περισσότερα εμβόλια. Το παράδειγμα του Ισραήλ δείχνει ότι μόνο η επιτυχία του εμβολιασμού δεν αρκεί για να επιτρέψει αμέσως τη χαλάρωση των μέτρων κοινωνικής απόστασης. Τα lockdowns παραμένουν το βασικό εργαλείο για τον έλεγχο της πανδημίας προς το παρόν, αλλά τουλάχιστον φαίνεται ότι λειτουργούν σε μεγάλο μέρος της ΕΕ και μπορεί ακόμη και να χαλαρώσουν κάπως νωρίτερα από ό, τι αναμενόταν σε ορισμένες χώρες, αναμεταδίδει το capital.gr.
Καθυστέρηση δύο μηνών
Με βάση τα τελευταία στοιχεία για τη διάθεση εμβολίων, η Citi εκτιμά πως αρκετή προσφορά για να έχει εμβολιαστεί το 20% του πληθυσμού θα είναι διαθέσιμη μόνο στις αρχές του β’ τριμήνου, ενώ για το 70-80% του πληθυσμού στα μέσα του γ’ τριμήνου, με την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξουν περαιτέρω καθυστερήσεις. Αυτό είναι περίπου δύο μήνες αργότερα από ό,τι αρχικά αναμενόταν. Στο χειρότερο σενάριο, όπου δεν έχει εγκριθεί κανένα άλλο εμβόλιο, η ΕΕ δεν θα φτάσει στα επίπεδα προσφοράς εμβολίων τα οποία να επιτρέπουν την ανοσία της αγέλης πριν από το τέλος του 2021. Αντίθετα, επισημαίνει η Citi, δεν μπορεί να αποκλειστεί η έγκριση και η αγορά άλλων εμβολίων που δεν βρίσκονται επί του παρόντος στο ραντάρ, όπως τα ρωσικά ή κινεζικά εμβόλια.
Η προσφορά είναι ο βασικός περιορισμός, αλλά όχι ο μόνος
Η ΕΕ λαμβάνει 100 εκατομμύρια δόσεις εμβολίου από BioNTech / Pfizer, Moderna και AstraZeneca συνολικά στο α’ τρίμηνο (γεγονός που αυξάνει την παροχή θεραπευτικής αγωγής δύο δόσεων από 10 εκατομμύρια στο δ’ τρίμηνο του 2020 σε 60 εκατομμύρια στο α’ τρίμηνο του 2021). Σε σχέση με τον πληθυσμό, αυτό αποτελεί μόνο το ένα τρίτο της προσφοράς του Ηνωμένου Βασιλείου στο α’ τρίμηνο. Αυτό δείχνει ξεκάθαρα ότι ο περιορισμός της προσφοράς είναι ο κρίσιμος παράγοντας καθυστέρησης των προγραμμάτων εμβολιασμού της ΕΕ αυτή τη στιγμή. Ωστόσο, η μεγάλη διακύμανση των ποσοστών εμβολιασμού σε ολόκληρη την ΕΕ υποδηλώνει ότι οι στρατηγικές εφοδιασμού και εμβολιασμού διαδραματίζουν επίσης σημαντικό ρόλο.
Σε αντίθεση με το Ηνωμένο Βασίλειο, οι χώρες της ΕΕ χορηγούν τις δύο δόσεις με την καθυστέρηση που προτείνουν οι κατασκευαστές εμβολίων, αλλά ενώ ορισμένες χρησιμοποιούν όλες τις παρεχόμενες δόσεις αμέσως (η Δανία, για παράδειγμα), άλλες διαιρούν όλες τις παραδόσεις στο μισό, χορηγώντας αμέσως το πρώτο μισό και αποθηκεύοντας το δεύτερο για να εγγυηθούν τον έγκαιρο εμβολιασμό του δεύτερου γύρου (για παράδειγμα, η Γερμανία).
Ωστόσο, ακόμη και οι "αργές" χώρες όπως η Γερμανία φαίνεται να χρησιμοποιούν τις προμήθειες εντός περίπου δύο εβδομάδων από την παράδοση. Σύμφωνα με αναφορές, η Γερμανία έλαβε 3,5 εκατομμύρια δόσεις από τη BioNTech και τη Moderna έως το τέλος Ιανουαρίου και χορήγησε 2,35 εκατομμύρια δόσεις (66% της προσφοράς, η Γαλλία βρίσκεται σήμερα στο 63,5%). Με τον τρέχοντα ρυθμό των 660-700 χιλ. εμβολιασμών την εβδομάδα, οι υπόλοιπες δόσεις του Ιανουαρίου θα χορηγηθούν έως τα μέσα Φεβρουαρίου. Κατά τη Citi, το 20% του πληθυσμού είναι πιθανό να έχει εμβολιαστεί στο β’ τρίμηνο.
Ακόμη και ο παγκόσμιος πρωταθλητής εμβολιασμού, το Ισραήλ, χρειάζεται το lockdown
Οι Ευρωπαίοι παρακολουθούν το πρόγραμμα εμβολιασμού του Ισραήλ με δέος, επισημαίνει η αμερικάνικη τράπεζα. Η χώρα προχώρησε σε 5 εκατομμύρια εμβολιασμούς στα 9 εκατομμύρια πληθυσμού της, ποσοστό 55%, το οποίο η ΕΕ θα φτάσει σε 4-5 μήνες. Υπάρχουν θετικές τάσεις στις εισαγωγές νοσοκομείων και ιδιαίτερα στις σοβαρές περιπτώσεις των ομάδων υψηλού κινδύνου. Ωστόσο, παρά το παράλληλα σκληρό lockdown, τα ποσοστά μόλυνσης υποχωρούν σταδιακά και ο εβδομαδιαίος αριθμός θανάτων σχεδόν σταθεροποιείται αλλά σε πολύ υψηλά επίπεδα. Η κυβέρνηση του Ισραήλ μόλις επέκτεινε το lockdown μέχρι το τέλος αυτής της εβδομάδας, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι η ολοκλήρωση ορισμένων ορόσημων εμβολιασμού επιτρέπει την ταχεία χαλάρωση των κοινωνικών μέτρων αποστασιοποιήσης.
Τα lockdowns στην Ε.Ε
Προς το παρόν, η επικέντρωση της πολιτικής στο μέτωπο της υγείας στα κράτη μέλη της ΕΕ παραμένει στην κοινωνική αποστασιοποίηση για να διατηρηθεί ο αριθμός των μολύνσεων χαμηλός και να ελαχιστοποιηθεί η υγειονομική και η οικονομική απώλεια από την πανδημία. Με εξαίρεση την Πορτογαλία και την Ισπανία, τα ποσοστά μόλυνσης στις περισσότερες χώρες της ΕΕ παραμένουν κάτω από αυτά των ΗΠΑ ή του Ηνωμένου Βασιλείου και σε ορισμένες χώρες υποχωρούν. Η Ιταλία χαλάρωσε τα μέτρα κοινωνικής απόστασης αυτήν την εβδομάδα και η Γερμανία θα λάβει απόφαση την επόμενη εβδομάδα.
Τα ποσοστά κινητικότητας της στα σούπερ μάρκετ, στους χώρους εργασίας, στις δημόσιες συγκοινωνίες και στο λιανικό εμπόριο παραμένουν 28-49% κάτω από εκείνα που ήταν τον Ιανουάριο / Φεβ 2020. Η χαλάρωση των περιορισμών νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν (στη Γερμανία, πιθανώς 7 εβδομάδες νωρίτερα, για παράδειγμα) θα μπορούσαν να έχει θετική επίπτωση στο ΑΕΠ α’ τριμήνου. Ωστόσο, προφανώς, εάν τα lockdowns χαλαρώσουν πολύ νωρίς (δηλ. πριν μπορέσει να έχει ελεγχθεί η πανδημία με ήπια μέτρα κοινωνικής απόστασης και τεστ), ο κίνδυνος είναι ότι θα χρειαστούν νέα lockdowns αργότερα. Ωστόσο, ακόμη και σε περίπτωση ενός νέου κύματος, η πρόοδος που πιθανόν να επιτευχθεί στον εμβολιασμό των μεγαλύτερων ηλικιακά ομάδων του πληθυσμού, που είναι υπεύθυνες για το 90% των νοσοκομειακών εισαγωγών και θανάτων, μπορεί να μειώσει την ανάγκη για αυστηρά lockdowns, καταλήγει η Citi.
