Σε μια σπάνια και απροειδοποίητη επίσκεψη στη Μόσχα, ο διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ φέρεται να μετέφερε στη ρωσική ηγεσία ένα σαφές μήνυμα: να μην επιχειρήσει κλιμάκωση απέναντι στις χώρες της Βαλτικής, δηλαδή την Εσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία. Παράλληλα, σύμφωνα με δύο πηγές που επικαλείται το Politico, η Ουάσινγκτον ζήτησε από τη Μόσχα να περιορίσει τη στρατιωτική και οικονομική στήριξη προς το Ιράν.
Η επίσκεψη του Ράτκλιφ στη ρωσική πρωτεύουσα έγινε την Τρίτη και αποκαλύφθηκε επίσημα από την αμερικανική κυβέρνηση μία ημέρα αργότερα. Πρόκειται, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, για την πρώτη γνωστή μετάβαση διευθυντή της CIA στη Μόσχα επί προεδρίας Ντόναλντ Τραμπ, γεγονός που προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στις επαφές.
Σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει το περιεχόμενο της αποστολής, βασικός στόχος του Ράτκλιφ ήταν να καταστήσει σαφές στη Μόσχα ότι οποιαδήποτε επιθετική ενέργεια εναντίον των τριών βαλτικών χωρών θα μπορούσε να οδηγήσει σε επικίνδυνη κλιμάκωση με το ΝΑΤΟ.
Στο επίκεντρο η Βαλτική
Η προειδοποίηση έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης έντασης. Ρωσία και Ουκρανία έχουν εντείνει τις επιθέσεις με drones και πυραύλους, ενώ τα πλήγματα επεκτείνονται πολύ πέρα από τη γραμμή του μετώπου.
Την ίδια στιγμή, η Μόσχα έχει εντείνει τη ρητορική της απέναντι σε χώρες του ΝΑΤΟ που στηρίζουν την Ουκρανία. Στην Ευρώπη ενισχύονται έτσι οι φόβοι ότι η Ρωσία θα μπορούσε να διευρύνει τις υβριδικές επιχειρήσεις, από σαμποτάζ και κυβερνοεπιθέσεις έως πιο περιορισμένες στρατιωτικές ενέργειες εναντίον κράτους-μέλους της Συμμαχίας.
Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω του άρθρου 5 της Συνθήκης του ΝΑΤΟ, βάσει του οποίου ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Η Μόσχα, ωστόσο, έχει εδώ και χρόνια αξιοποιήσει πρακτικές που κινούνται κάτω από το όριο μιας ανοιχτής πολεμικής σύγκρουσης, επιδιώκοντας να πλήξει ευρωπαϊκές χώρες χωρίς να προκαλέσει άμεση στρατιωτική αντιπαράθεση με τη Συμμαχία.
Ενδεικτικό της διαδρομής της αμερικανικής αποστολής είναι ότι το στρατιωτικό αεροσκάφος C-17 που μετέφερε τον Ράτκλιφ στη Μόσχα απογειώθηκε από τη Λετονία, σύμφωνα με δημόσια διαθέσιμα στοιχεία παρακολούθησης πτήσεων.
Οι πρεσβείες της Εσθονίας και της Λιθουανίας απέφυγαν να σχολιάσουν τις πληροφορίες, ενώ η πρεσβεία της Λετονίας δεν απάντησε σε σχετικό αίτημα.
Το δεύτερο μήνυμα: «Κόψτε» τη στήριξη στο Ιράν
Στο τραπέζι των συνομιλιών στη Μόσχα βρέθηκε και η συνεργασία Ρωσίας και Ιράν.
Σύμφωνα με Βρετανό αξιωματούχο που γνωρίζει το περιεχόμενο της επίσκεψης, ο Ράτκλιφ μετέφερε στη ρωσική πλευρά την επιθυμία της Ουάσινγκτον να σταματήσει η παροχή όπλων και αμυντικής τεχνολογίας προς την Τεχεράνη. Παράλληλα, φέρεται να προειδοποίησε τη Μόσχα να μην αντιδράσει υπερβολικά σε περίπτωση που επηρεαστεί από τις αμερικανικές κυρώσεις κατά του Ιράν.
Η παρέμβαση αυτή αποκτά ιδιαίτερο βάρος καθώς η Ουάσινγκτον εξετάζει την περαιτέρω διεύρυνση των κυρώσεων σε χώρες που διατηρούν οικονομικούς δεσμούς με την Τεχεράνη. Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ είχε προειδοποιήσει μόλις τη Δευτέρα για ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
Παράλληλα, σύμφωνα με αμερικανικές πληροφορίες, η Ρωσία έχει παράσχει υλικό στο Ιράν για την ενίσχυση των δυνατοτήτων του στον τομέα των drones, ενώ εξετάζεται και το ενδεχόμενο παροχής ηλεκτρονικών δεδομένων που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για τον εντοπισμό στόχων και επιθέσεις εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή.
Ο Τραμπ υποβαθμίζει την επίσκεψη
Ο Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε, πάντως, να χαμηλώσει τους τόνους γύρω από την αποστολή του επικεφαλής της CIA. Ερωτηθείς σχετικά με πληροφορίες ότι ο Ράτκλιφ ταξίδεψε στη Μόσχα για να προειδοποιήσει τον Βλαντίμιρ Πούτιν να μην δοκιμάσει την αποφασιστικότητα του ΝΑΤΟ, χαρακτήρισε την επίσκεψη «ημι-τακτική».
Ο Αμερικανός πρόεδρος αναγνώρισε, ωστόσο, ότι η αποστολή συνδεόταν με την προσπάθεια τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία.
«Δεν θέλω να απογοητεύσω τον κόσμο. Θα θέλαμε να δούμε τον πόλεμο στην Ουκρανία να τελειώνει», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η CIA δεν σχολίασε τις πληροφορίες, ενώ ο Λευκός Οίκος παρέπεμψε στις δηλώσεις του Τραμπ.
Η επίσκεψη Ράτκλιφ στη Μόσχα ενισχύει έτσι την εικόνα ότι ο Τραμπ χρησιμοποιεί τον διευθυντή της CIA ως δίαυλο για ιδιαίτερα ευαίσθητες επαφές με αντιπάλους των ΗΠΑ. Τον Μάιο, ο Ράτκλιφ είχε πραγματοποιήσει μυστική επίσκεψη στην Κούβα, μεταφέροντας στην κυβέρνηση της χώρας προειδοποιήσεις για θεμελιώδεις μεταρρυθμίσεις και πιθανή ενίσχυση της αμερικανικής πίεσης.
Ο Ράτκλιφ θεωρείται σκληρή γραμμή απέναντι στη Ρωσία. Την ίδια ώρα, η στάση του Τραμπ έναντι του Πούτιν έχει γίνει πιο επικριτική, καθώς οι μέχρι σήμερα προσπάθειες της αμερικανικής κυβέρνησης να επιτύχει τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία δεν έχουν αποδώσει το επιθυμητό αποτέλεσμα.