Πρόστιμο ύψους 550 εκατομμυρίων ευρώ επέβαλε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην κινεζική πλατφόρμα ηλεκτρονικού εμπορίου AliExpress, θυγατρική του ομίλου Alibaba, για παραβίαση των υποχρεώσεών της βάσει του Κανονισμού για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA). Η Κομισιόν έκρινε ότι η πλατφόρμα απέτυχε να αξιολογήσει και να μετριάσει επιμελώς τους κινδύνους διάδοσης παράνομων, επικίνδυνων και προϊόντων-«μαϊμού».
Η AliExpress δεν εκπλήρωσε την υποχρέωση που υπέχει από την πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες να αξιολογεί με τη δέουσα επιμέλεια και με πολλαπλούς τρόπους τον κίνδυνο διάδοσης παράνομων, μη ασφαλών προϊόντων ή προϊόντων απομίμησης μέσω των υπηρεσιών της. Επιπλέον, δεν έλαβε αποτελεσματικά μέτρα για τη μείωση του κινδύνου διάδοσης παράνομων προϊόντων.
Κατά τον υπολογισμό του προστίμου που επιβλήθηκε σήμερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε υπόψη τη φύση των παραβάσεων, τη σοβαρότητά τους όσον αφορά τους θιγόμενους χρήστες στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), και τη διάρκειά τους, η οποία ήταν τουλάχιστον έως τον Ιούνιο του 2025, όταν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε προκαταρκτικά πορίσματα κατά της AliExpress. Η μη διενέργεια κατάλληλων εκτιμήσεων κινδύνου και αποτελεσματικού περιορισμού των συστημικών κινδύνων συνιστούν ιδιαίτερα σοβαρές παραβάσεις της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες.
Ωστόσο, κατά τον υπολογισμό του προστίμου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνεκτίμησε και ελαφρυντικά υπέρ της AliExpress, όπως το γεγονός ότι η πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες αποτελεί νέο κανονιστικό πλαίσιο.
Σύμφωνα με τις απαιτήσεις της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες, η AliExpress έχει πλέον προθεσμία έως τις 20 Οκτωβρίου 2026 για να υποβάλει σχέδιο δράσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Το σχέδιο πρέπει να καθορίζει τα μέτρα που θα λάβει για να αποκαταστήσει τη μη συμμόρφωσή της με τις υποχρεώσεις αξιολόγησης και περιορισμού των συστημικών κινδύνων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ψηφιακών Υπηρεσιών θα έχει στη διάθεσή του έναν μήνα από την παραλαβή του σχεδίου για να διατυπώσει τη γνώμη του και στη συνέχεια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα έχει στη διάθεσή της ακόμη έναν μήνα για να εκδώσει την τελική της απόφαση και να ορίσει εύλογη προθεσμία για την εφαρμογή της.
Τυχόν μη συμμόρφωση της AliExpress με την εν λόγω απόφαση περί μη συμμόρφωσης μπορεί να επισύρει την επιβολή περιοδικών χρηματικών ποινών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξακολουθεί να συνεργάζεται με την AliExpress, ώστε αυτή να συμμορφωθεί τόσο με τη συγκεκριμένη απόφαση όσο και γενικότερα με τις απαιτήσεις της πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες.
Ιστορικό
Στις 14 Μαρτίου 2024 η Επιτροπή κίνησε επίσημη διαδικασία για να αξιολογήσει κατά πόσον η AliExpress ενδέχεται να έχει παραβιάσει τον νόμο για τις ψηφιακές υπηρεσίες σε τομείς που καλύπτουν την αξιολόγηση και τον μετριασμό των κινδύνων, τον έλεγχο περιεχομένου και τον εσωτερικό μηχανισμό διεκπεραίωσης καταγγελιών, τη διαφάνεια των συστημάτων διαφήμισης και συστάσεων, την ιχνηλασιμότητα των εμπόρων και την πρόσβαση των ερευνητών σε δεδομένα.
Στις 18 Ιουνίου 2025 η Επιτροπή αποδέχθηκε και κατέστησε δεσμευτική μια σειρά δεσμεύσεων που πρότεινε η AliExpress προκειμένου να αντιμετωπίσει την πλειονότητα των ανησυχιών στη βάση της κίνησης της έρευνας, όπως ο μηχανισμός ανακοίνωσης και δράσης, η διαφάνεια της πλατφόρμας όσον αφορά τα συστήματα διαφήμισης και συστάσεων. Την ίδια ημέρα, η Επιτροπή εξέδωσε τα προκαταρκτικά πορίσματά της, καταλήγοντας σε προκαταρκτικό συμπέρασμα μη συμμόρφωσης για την αξιολόγηση και τον μετριασμό των συστημικών κινδύνων διάδοσης παράνομων προϊόντων, δύο αιτιάσεις που δεν καλύπτονται από τις δεσμεύσεις.
Η απόφαση περί μη συμμόρφωσης που εκδόθηκε σήμερα βασίζεται, μεταξύ άλλων, στις εκθέσεις εκτίμησης κινδύνου της AliExpress για το 2023 και το 2024· πρόσθετα δεδομένα που παρασχέθηκαν από την πλατφόρμα, ιδίως ως απάντηση στα επίσημα αιτήματα παροχής πληροφοριών της Επιτροπής στις 6 Νοεμβρίου 2023 και στις 18 Ιανουαρίου 2024· πληροφορίες που ανταλλάσσονται από τρίτους· καθώς και τις ερευνητικές ενέργειες της ίδιας της Επιτροπής.
Η Χένα Βίρκουνεν, εκτελεστική αντιπρόεδρος της Κομισιόν, αρμόδια για την τεχνολογική κυριαρχία, την ασφάλεια και τη δημοκρατία, δήλωσε:
«Η διάδοση παραποιημένων ενδυμάτων, μη ασφαλών παιχνιδιών, επικίνδυνων καλλυντικών και άλλων παράνομων και επιβλαβών προϊόντων δεν αποτελεί αναπόφευκτο κόστος για τις διαδικτυακές αγορές - αποτελεί παράλειψη της AliExpress να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις της βάσει του νόμου για τις ψηφιακές υπηρεσίες. Η κλίμακα δεν αποτελεί δικαιολογία· οι κίνδυνοι πρέπει να εντοπίζονται και να αντιμετωπίζονται συστηματικά, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι καταναλωτές μπορούν να πραγματοποιούν ασφαλείς ηλεκτρονικές αγορές. Σήμερα, κρατάμε το AliExpress σε αυτό το πρότυπο και του ζητάμε να αναλάβει δράση».