Το Συμβούλιο της ΕΕ άναψε σήμερα το τελικό πράσινο φως για να τεθεί σε ισχύ η εμπορική συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, εγκρίνοντας τους δύο κανονισμούς για την εφαρμογή των δασμολογικών δεσμεύσεων που ορίζονται στην Κοινή Δήλωση ΕΕ-ΗΠΑ της 21ης Αυγούστου 2025. Η σημερινή έγκριση ολοκληρώνει τη διαδικασία κύρωσης της συμφωνίας από την ΕΕ, μετά και το «πράσινο φως» του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου την περασμένη εβδομάδα, επιτρέποντας την έναρξη ισχύος της πριν από την προθεσμία της 4ης Ιουλίου που είχε θέσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Συμβουλίου, η ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας και η τελική έγκριση της συμφωνίας, επιβεβαιώνει τη δέσμευση της ΕΕ για μια σταθερή, προβλέψιμη και αμοιβαία επωφελή διατλαντική εμπορική σχέση, διατηρώντας παράλληλα τα απαραίτητα προστατευτικά εργαλεία για την προστασία των ευρωπαϊκών οικονομικών συμφερόντων. Οι δύο κανονισμοί καταργούν τους εναπομείναντες τελωνειακούς δασμούς της ΕΕ στα βιομηχανικά προϊόντα των ΗΠΑ, εισάγουν προτιμησιακή πρόσβαση για ορισμένα θαλασσινά και μη ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα των ΗΠΑ μέσω δασμολογικών ποσοστώσεων και μειωμένων δασμών, και παρατείνουν την αναστολή των δασμών στις εισαγωγές αστακού, συμπεριλαμβανομένου του μεταποιημένου αστακού (από όλες τις χώρες με βάση το μάλλον ευνοούμενο κράτος).
Η συμφωνία αποτελεί μέρος του συμβιβασμού που επιτεύχθηκε το περασμένο καλοκαίρι μεταξύ Βρυξελλών και Ουάσιγκτον, με την ΕΕ να δεσμεύεται για την κατάργηση των περισσότερων δασμών στα αμερικανικά προϊόντα και τις ΗΠΑ να περιορίζουν στο 15% τους δασμούς που είχαν επιβληθεί σε ευρωπαϊκές εισαγωγές. Προβλέπεται, ένας ειδικός μηχανισμός διασφάλισης που επιτρέπει στην Επιτροπή να ενεργεί γρήγορα σε περίπτωση σημαντικής αύξησης εισαγωγών από τις ΗΠΑ.
Παράλληλα, η ΕΕ διατηρεί το δικαίωμα αναστολής των προβλεπόμενων προτιμήσεων εφόσον η αμερικανική πλευρά δεν τηρήσει τις δεσμεύσεις της, μεταξύ άλλων ως προς τις πρόσθετες επιβαρύνσεις σε προϊόντα που περιέχουν χάλυβα και αλουμίνιο. Η εμπορική συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ θα τεθεί σε ισχύ την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευση των δύο κανονισμών στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.
Ο κύριος κανονισμός θα ισχύει έως το τέλος του 2029. Έως τις 30 Ιουνίου του ίδιου έτους, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα υποβάλει αξιολόγηση των επιπτώσεών του στις εμπορικές ροές ΕΕ-ΗΠΑ, στα δασμολογικά έσοδα και στην οικονομία, συνοδευόμενη, εφόσον απαιτείται, από πρόταση για την παράταση της εφαρμογής του. Ο κανονισμός για τις εισαγωγές αστακού θα έχει αναδρομική ισχύ από την 1η Αυγούστου 2025 και θα παραμείνει σε εφαρμογή έως τις 31 Ιουλίου 2030.
Η ΕΕ και οι ΗΠΑ διατηρούν τη μεγαλύτερη διμερή εμπορική και επενδυτική σχέση παγκοσμίως, η οποία αντιπροσωπεύει σχεδόν το 30% του παγκόσμιου εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών και το 43% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Το διμερές εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών ξεπέρασε τα 1,7 τρισ. ευρώ το 2025, ενώ οι αμοιβαίες επενδύσεις των δύο πλευρών υπερέβησαν τα 4,8 τρισ. ευρώ το 2024.
