Η επιχειρηματική απόβαση του Τζάρεντ Κούσνερ (γαμπρού του Ντόναλντ Τραμπ) στα παρθένα παράλια της Αλβανίας έχει προκαλέσει διεθνή προβληματισμό, καθώς η επένδυση-μαμούθ, ύψους άνω των 6 δισεκατομμυρίων δολαρίων, προχωρά με όρους που πολλοί χαρακτηρίζουν σκανδαλώδεις. Το σχέδιο περιλαμβάνει τη ριζική ανάπλαση της νήσου Σαζάν (ενός πρώην κομμουνιστικού στρατιωτικού οχυρού) και, κυρίως, της προστατευόμενης λιμνοθάλασσας Βιόσα-Νάρτα. Η εμπλοκή του Κούσνερ μέσω του επενδυτικού του ταμείου, Affinity Partners —το οποίο χρηματοδοτείται αδρά από κρατικά κεφάλαια της Σαουδικής Αραβίας και του Κατάρ—, περιπλέκεται περαιτέρω από τη συμμετοχή ισραηλινών συμφερόντων και προσωπικοτήτων που συνδέονται με τον ρόλο του ως πρώην απεσταλμένου για τη Μέση Ανατολή. Οι επικριτές αποδοκιμάζουν έντονα το γεγονός ότι μια από τις τελευταίες άγριες γωνιές της Μεσογείου, καταφύγιο για σπάνια είδη όπως η μεσογειακή φώκια και χιλιάδες φλαμίνγκο, παραχωρείται για τη δημιουργία 10.000 υπερπολυτελών δωματίων και ιδιωτικών επαύλεων.
Η παραχώρηση αυτή, με εκτιμώμενο τίμημα εξαγοράς και δικαιωμάτων που αγγίζει τα 6,1 δισεκατομμύρια δολάρια συνολικά για τις δύο τοποθεσίες, θεωρείται από περιβαλλοντικές οργανώσεις ως μια μη αναστρέψιμη οικολογική καταστροφή που θυσιάζει τη βιοποικιλότητα στον βωμό του ελιτίστικου τουρισμού.
"Κρατική αυθαιρεσία του Έντι Ράμα"
Η διαχείριση του ζητήματος από την αλβανική κυβέρνηση συνιστά μνημείο αδιαφάνειας και θεσμικής διολίσθησης. Προκειμένου να σπεύσει τις επενδυτικές διαδικασίες, το κοινοβούλιο ψήφισε εσπευσμένα τροποποιήσεις στη νομοθεσία περί προστατευόμενων περιοχών, γεγονός που προκάλεσε την παρέμβαση της ειδικής εισαγγελίας κατά της διαφθοράς. Χωρίς δημόσια διαβούλευση, μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων ή επίσημες άδειες, μπουλντόζες εισέβαλαν στις ακτές, αποκλείοντας την πρόσβαση με συρματοπλέγματα. Ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα, επιδεικνύοντας χαρακτηριστική αλαζονεία, υπεραμύνθηκε του έργου, δηλώνοντας κατηγορηματικά: «Δεν υπάρχει απολύτως καμία περίπτωση να σταματήσει αυτή η επένδυση όσο βρίσκομαι εγώ εδώ». Ο Ράμα υποστηρίζει ότι η Αλβανία «χρειάζεται τον πολυτελή τουρισμό όπως η έρημος το νερό» προκειμένου να μεταμορφωθεί σε κορυφαίο παγκόσμιο προορισμό, απορρίπτοντας τις αιτιάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των πολιτών ως οπισθοδρομικές.
Η "επανάσταση των Φλαμίνγκο" στους Δρόμους των Τιράνων
Η κοινωνική έκρηξη, η οποία έλαβε την ονομασία «Επανάσταση των Φλαμίνγκο», μετέτρεψε τις αλβανικές πόλεις σε πεδία μαζικών κινητοποιήσεων. Χιλιάδες πολίτες πλημμύρισαν τους δρόμους έξω από το πρωθυπουργικό γραφείο στα Τίρανα, κρατώντας φουσκωτά ροζ φλαμίνγκο ως σύμβολο του απειλούμενου οικοσυστήματος, ενώ η οργή ξεχείλισε μετά τη δημοσιοποίηση βίντεο που έδειχναν ιδιωτικούς φρουρούς να σέρνουν βίαια διαδηλωτές στην παραλή της Ζβέρνετς. Τα πλακάτ των διαδηλωτών αποτυπώνουν την καθολική αγανάκτηση: «Η Αλβανία δεν είναι προς πώληση», «Ιβάνκα, κάτω τα χέρια σου από τη Νάρτα» και «Όχι στα θέρετρα των ολιγαρχών».
Οι Αλβανοί βιώνουν μια βαθιά αίσθηση εθνικής ταπείνωσης από τις ΗΠΑ. Αισθάνονται ότι η κυβέρνησή τους ξεπουλά τη δημόσια γη και την εγχώρια φυσική κληρονομιά σε ξένα πολιτικά τζάκια για την εξασφάλιση διπλωματικής εύνοιας. Για μια κοινωνία που έχει ήδη χάσει πάνω από ένα εκατομμύριο πολίτες λόγω της μετανάστευσης, η εκδίωξη από τις ίδιες τους τις παραλίες αποτελεί το έσχατο σύμβολο ενός κράτους που ευημερεί μόνο για την παγκόσμια οικονομική ελίτ. Η επιμονή του πρωθυπουργού Ράμα εξαγριώνει ενίοτε πλήθος υποστηρικτών του που τον καλούν να "κρατήσει ψηλά το εθνικό αίσθημα" και να "μην επιτρέψει στους Αμερικανούς να αλλοιώσουν την κουλτούρα και τη γη της Αλβανίας".
