Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε σήμερα την αυστηροποίηση της μεταναστευτικής πολιτικής της ΕΕ και τη δημιουργία «κόμβων επιστροφών» (hubs επιστροφών), κέντρων στα οποία θα αποστέλλονται μετανάστες εκτός ευρωπαϊκού εδάφους. Η πλειονότητα των χωρών μελών καθώς και ευρωβουλευτές της δεξιάς και της άκρας δεξιάς ζητούσαν την υιοθέτηση των μέτρων αυτών, η έγκριση των οποίων έγινε δεκτή με χειροκροτήματα. Σήμερα περίπου το 20% των αποφάσεων για απέλαση που λαμβάνουν οι χώρες της ΕΕ εφαρμόζονται πραγματικά, γεγονός που έχει προκαλέσει επικρίσεις από όσους ζητούν να υιοθετηθεί πιο σκληρή μεταναστευτική πολιτική. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που δεχόταν πιέσεις να αυστηροποιήσει τη στάση της, παρουσίασε πριν έναν χρόνο πρόταση με στόχο την αύξηση του αριθμού των απελάσεων. Οι κανόνες αυτοί εγκρίθηκαν σήμερα το πρωί από μεγάλη πλειοψηφία των ευρωβουλευτών της δεξιάς, της άκρας δεξιάς και του κέντρου.
Πιλοτικά σχέδια
Η πρόταση αυτή «θα εγγυηθεί αυτή την απλή αρχή: εάν έρθετε στην Ευρώπη παράνομα, να είστε σίγουροι ότι δεν θα μείνετε», σχολίασε ο ευρωβουλευτής Φρανσουά-Ξαβιέ Μπελαμί. Με βάση τους νέους κανόνες, οι χώρες μέλη της ΕΕ θα μπορούν να δημιουργήσουν κέντρα υποδοχής μεταναστών εκτός ευρωπαϊκού εδάφους και να στέλνουν εκεί, και πιθανόν να κρατούν, μετανάστες η αίτηση για παροχή ασύλου των οποίων απορρίφθηκε και κατά συνέπεια πρέπει να φύγουν από την ΕΕ. Τα περίφημα «hubs επιστροφών». Η ιδέα δημιουργίας κέντρων για την κράτηση των μεταναστών πριν ή μετά την εξέταση της αίτησής τους για παροχή ασύλου δεν είναι καινούργια: έχει δοκιμαστεί από την Ιταλία στην Αλβανία. Όμως αυτό το κέντρο είναι εδώ και καιρό σχεδόν άδειο λόγω προσφυγών στη δικαιοσύνη. Τον Φεβρουάριο διέμεναν εκεί περίπου 90 άνθρωποι, σύμφωνα με πηγή από τις ιταλικές αρχές. Συμφωνία για το θέμα είχαν συνάψει η Βρετανία με τη Ρουάντα, όμως το Λονδίνο εγκατέλειψε το σχέδιο και πάλι λόγω δικαστικών εμποδίων.
Εξάλλου στη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων σχηματίστηκε μια μικρή ομάδα κρατών μελών της ΕΕ (Δανία, Αυστρία, Ελλάδα, Γερμανία και Ολλανδία) για να εξετάσει τα μοντέλα αυτά, να πάρει μαθήματα από τα «λάθη» τους, αλλά και για να διερευνήσει την έναρξη πιλοτικών έργων, πιθανώς «ήδη από το τέλος του έτους», σύμφωνα με διπλωμάτη. Άλλες χώρες, ανάμεσά τους η Γαλλία και η Ισπανία, εμφανίζονται επιφυλακτικές σε ό,τι αφορά την αποτελεσματικότητα των κέντρων αυτών και μέχρι τώρα έχουν μείνει μακριά από τις συνομιλίες για τη δημιουργία τους. Το κείμενο που υιοθετήθηκε σήμερα προβλέπει επίσης κανόνες και πολύ αυστηρές κυρώσεις για τους αιτούντες άσυλο των οποίων η αίτηση απορρίφθηκε και αρνούνται να εγκαταλείψουν το έδαφος της ΕΕ, όπως κατάσχεση εγγράφων ταυτότητας, κρατήσεις και παρατεταμένες απαγορεύσεις εισόδου στο έδαφος.
Τέλος περιλαμβάνει την αμοιβαία αναγνώριση των αποφάσεων που λαμβάνονται από οποιοδήποτε κράτος μέλος, κάτι που σημαίνει ότι μια απόφαση που λαμβάνεται, για παράδειγμα, στη Γαλλία, να ισχύει και στην Ισπανία. Η έγκριση των μέτρων αυτών αποτελεί «ιστορικό πισωγύρισμα για τα δικαιώματα των προσφύγων», προειδοποίησε η Μάρτα Βελάντερ της μη κυβερνητικής οργάνωσης International Rescue Committee, εκφράζοντας την ανησυχία για την αύξηση «των κρατήσεων ευάλωτων προσώπων, περιλαμβανομένων παιδιών». Όπως και άλλα μέτρα που αφορούν τη μεταναστευτική πολιτική, το κείμενο αυτό υιοθετήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο χάρη στην ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ βουλευτών της δεξιάς και της άκρας δεξιάς—μια συμμαχία που έχει προκαλέσει αναστάτωση στη Γερμανία και έχει επικριθεί έντονα από τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς.
