Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι επιβάλλει δασμούς ύψους 25% σε όλες τις χώρες που συναλλάσσονται με το Ιράν. Μέσω Truth Social έκανε γνωστό ότι οποιαδήποτε χώρα έχει εμπορικές συναλλαγές με το Ιράν θα υποστεί επιπρόσθετους τελωνειακούς δασμούς 25% από τις ΗΠΑ, απόφαση που χαρακτήρισε «οριστική», διευκρινίζοντας ότι «τίθεται σε ισχύ άμεσα».
Πάντως, η ανακοίνωση Τραμπ δεν συνοδεύτηκε με διευκρινίσεις σχετικά με το ποιες χώρες αφορά και ποια προϊόντα θα μπουν στο «στόχαστρο» της Ουάσινγκτον.
Οι κορυφαίοι εμπορικοί του εταίροι περιλαμβάνουν την Κίνα, άλλες χώρες της Ανατολικής Ασίας, το Ιράκ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Τουρκία και τη Γερμανία, όπως μεταδίδει το Reuters.
Τα καύσιμα αποτελούν το σημαντικότερο εξαγώγιμο προϊόν του Ιράν σε όρους αξίας, ενώ στις βασικές εισαγωγές περιλαμβάνονται ενδιάμεσα αγαθά, λαχανικά, μηχανήματα και εξοπλισμός.
Δεν υπήρχε επίσημη τεκμηρίωση από τον Λευκό Οίκο στην ιστοσελίδα του σχετικά με την πολιτική αυτή, ούτε πληροφορίες για τη νομική βάση που θα χρησιμοποιούσε ο Τραμπ για την επιβολή των δασμών, ή για το αν αυτοί θα στόχευαν όλους τους εμπορικούς εταίρους του Ιράν. Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.
Οι κυριότεροι εμπορικοί εταίροι της Τεχεράνης είναι οι εξής:
Κίνα
Σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορείου, πάνω από το ένα τέταρτο των εμπορικών συναλλαγών του Ιράν το 2024 ήταν με την Κίνα: εισαγωγές ύψους 18 δισεκ. δολαρίων και εξαγωγές 14,5 δισεκ. δολαρίων.
Οι υδρογονάνθρακες και τα χημικά (βιομηχανικές αλκοόλες, πλαστικά κλ.π) αντιπροσώπευαν το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών του Ιράν στην Κίνα. Από την άλλη, οι εισαγωγές του αφορούσαν βιομηχανικά μηχανήματα, ηλεκτρονικό εξοπλισμό, αυτοκίνητα και μεταλλεύματα.
Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, το 2022 οι ιρανικές εξαγωγές στα ΗΑΕ έφτασαν τα 6 δισεκ. δολάρια και οι εισαγωγές τα 18 δισεκ. δολάρια.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου ανέφερε ότι τα ΗΑΕ πουλούν στο Ιράν χρυσό, κινητά τηλέφωνα και αραβόσιτο και σε αντάλλαγμα εισάγουν υδρογονάνθρακες.
Τουρκία
Οι τουρκικές εισαγωγές από το Ιράν ξεπέρασαν τα 6 δισεκ. δολάρια το 2022, ενώ οι εξαγωγές έφτασαν τα 5,8 δισεκ. την ίδια χρονιά, με βάση στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας.
Ρωσία
Σύμφωνα με στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας, οι εισαγωγές ιρανικών προϊόντων έφτασαν τα 690 εκατ. δολάρια το 2022 και οι εξαγωγές ρωσικών προϊόντων στο Ιράν σχεδόν το 1,5 δισεκ. δολάρια.
Η Ρωσία πουλάει δημητριακά, χρυσό και ξυλεία στο Ιράν, σε αντάλλαγμα για αγροτικά προϊόντα.
Ιράκ
Οι εξαγωγές προς το Ιράκ ανέρχονταν σε 7,35 δισεκ. δολάρια το 2022 και οι εισαγωγές ιρακινών προϊόντων έφτασαν τα 456 εκατ. δολάρια, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα.
Γερμανία
Οι εξαγωγές του Βερολίνου στο Ιράν ανήλθαν στο ποσό των 870,5 εκατ. ευρώ (1 δισεκ. δολάρια) μεταξύ Ιανουαρίου-Νοεμβρίου 2025, σύμφωνα με τη Destatis, την ομοσπονδιακή στατιστική υπηρεσία. Το ίδιο διάστημα, οι εισαγωγές προϊόντων από το Ιράν έφτασαν τα 217 εκατ. ευρώ.
Ινδία
Σύμφωνα με το υπουργείο Εμπορίου της Ινδίας, οι εμπορικές συναλλαγές με το Ιράν έπεσαν από τα 17,03 δισεκ. δολάρια το 2018-19 στα 1,68 δισεκ. το 2024-25.
Η Ινδία εξάγει στο Ιράν ρύζι μπασμάτι, ζάχαρη, φρέσκα φρούτα και φαρμακευτικά προϊόντα και εισάγει φιστίκια, πατάτες, ακτινίδια και χουρμάδες.
Ταϊλάνδη
Σύμφωνα με το υπουργείο Εξωτερικών της Ταϊλάνδης οι εμπορικές συναλλαγές μεταξύ Ταϊλάνδης και Ιράν ανήλθαν στα 199,8 εκατ. δολάρια το 2022. Οι εξαγωγές της Ταϊλάνδης (ύψους 156 εκατ. δολαρίων) αφορούν κυρίως καουτσούκ, ανταλλακτικά μοτοσικλετών, κονσερβαρισμένα φρούτα, ρύζι, ηλεκτρονικούς υπολογιστές και λαχανικά. Η χώρα εισάγει από το Ιράν μεταλλεύματα, θαλασσινά, φρέσκα και τυποποιημένα, καύσιμα, λαχανικά και χημικά προϊόντα έναντι 43,8 εκατ. δολαρίων.
Σρι Λάνκα
Σύμφωνα με την Κεντρική Τράπεζα της Σρι Λάνκα, οι εξαγωγές του νησιού στο Ιράν έφτασαν τα 68 εκατ. δολάρια το 2024, από 43 εκατ. την προηγούμενη χρονιά.
Επισήμως, οι εισαγωγές είναι μηδενικές αφότου τέθηκαν οι αμερικανικές κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο.
Ιαπωνία
Σύμφωνα με τον Ιαπωνικό Οργανισμό Εξωτερικού Εμπορίου, οι εξαγωγές στο Ιράν αυξήθηκαν κατά 38% το 2024, φτάνοντας τα 89 εκατ. δολάρια ενώ οι εισαγωγές μειώθηκαν κατά 6,4%, πέφτοντας στα 29 εκατ. δολάρια.
Οι εξαγωγές αφορούσαν φαρμακευτικά προϊόντα, αυτοκίνητα και ηλεκτρικές συσκευές. Οι εισαγωγές, υφάσματα, τρόφιμα, φρούτα και λαχανικά.
Φιλιππίνες
Το 2024 οι εξαγωγές εμπορευμάτων στο Ιράν έφτασαν τα 66 εκατ. δολάρια, από 38 εκατ. την προηγούμενη χρονιά.
Οι εισαγωγές ιρανικών προϊόντων ανήλθαν μόλις στα 190.000δολάρια, σύμφωνα με το ινστιτούτο στατιστικής της χώρας.
