Δεν υπάρχει «άμεσος κίνδυνος» όσο ο πυρηνικός σταθμός της Ζαπορίζια, στη νοτιοανατολική Ουκρανία, που τελεί υπό την κατοχή των ρωσικών δυνάμεων, λειτουργεί χάρη σε «εφεδρικές γεννήτριες ντίζελ», έκρινε ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ, στα αγγλικά IAEA), σημειώνοντας ωστόσο ότι «είναι σαφές πως αυτή η κατάσταση δεν είναι βιώσιμη όσον αφορά την πυρηνική ασφάλεια». «Ο μεγαλύτερος (πυρηνικός) σταθμός της Ευρώπης στερείται εξωτερικής τροφοδοσίας (σε ρεύμα) για πάνω από μία εβδομάδα τώρα, κάτι το οποίο συνιστά με διαφορά το μεγαλύτερης διάρκειας περιστατικό αυτού του είδους σε πάνω από τριάμισι χρόνια πολέμου» στην Ουκρανία, σημείωσε ο Ραφαέλ Γκρόσι σε ανακοίνωση που εξέδωσε στη διάρκεια της νύχτας που πέρασε.
Η δήλωση αυτή του επικεφαλής του ΔΟΑΕ ακολουθεί την προειδοποίηση του προέδρου της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος έκρινε χθες, Τρίτη, «κρίσιμη» την κατάσταση στον πυρηνικό σταθμό, ο οποίος δεν τροφοδοτείται εξωτερικά με ηλεκτρικό ρεύμα από τις 23 Σεπτεμβρίου, κάτι που συμβαίνει για δεύτερη φορά μετά την εισβολή των ρωσικών δυνάμεων στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022. Πρόκειται για τη μεγαλύτερης διάρκειας διακοπή στον σταθμό της Ζαπορίζια αφότου η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία και έθεσε υπό τον έλεγχό της την πυρηνική μονάδα.
Οι διορισθείσες από τη Ρωσία αρχές του σταθμού ενημέρωσαν τον ΔΟΑΕ ότι η μονάδα διαθέτει ακόμη αποθέματα καυσίμων για πάνω από 10 ημέρες λειτουργίας, σύμφωνα με τον διεθνή οργανισμό. «Μολονότι ο σταθμός λειτουργεί τώρα χάρη σε εφεδρικές γεννήτριες ντίζελ (…) και δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος όσο αυτές συνεχίζουν να λειτουργούν, είναι σαφές πως η κατάσταση αυτή δεν είναι βιώσιμη όσον αφορά την πυρηνική ασφάλεια», προειδοποίησε ο Γκρόσι. «Ένα πυρηνικό ατύχημα δεν θα συνέφερε καμία από τις δύο πλευρές (…) Είμαι σε διαρκή επαφή με τις δύο πλευρές με στόχο να επιτραπεί η ταχεία επανασύνδεση του σταθμού με το δίκτυο ηλεκτροδότησης», υπογράμμισε ο επικεφαλής του ΔΟΑΕ, ο οποίος τόνισε καταλήγοντας πως «είναι εξαιρετικά σημαντικό να αποκατασταθεί η έξωθεν ηλεκτροδότηση του σταθμού».
Η διορισθείσα από τη Ρωσία διεύθυνση της πυρηνικής μονάδας ανακοίνωσε σήμερα ότι η κατάσταση στον σταθμό είναι υπό έλεγχο και ότι τα επίπεδα ραδιενέργειας είναι φυσιολογικά, σημειώνοντας ωστόσο ότι είναι σημαντικό να αποκατασταθεί η τροφοδοσία του σταθμού από το δίκτυο ηλεκτροδότησης το ταχύτερο δυνατό. Οι δύο αντιμαχόμενες πλευρές έχουν επανειλημμένως κατηγορήσει η μια την άλλη ότι με τις επιθέσεις τους στην περιοχή δημιουργούν κίνδυνο πρόκλησης πυρηνικής καταστροφής και για την πρόσφατη αυτή βλάβη επίσης επέρριψαν την ευθύνη η μια στην άλλη.
Η λειτουργία των έξι αντιδραστήρων του σταθμού, οι οποίοι παρήγαγαν πριν από τον πόλεμο περίπου το ένα πέμπτο της ηλεκτρικής ενέργειας της Ουκρανίας, έχει διακοπεί από τότε που οι ρωσικές δυνάμεις τον έθεσαν υπό τον έλεγχο της Μόσχας. Ωστόσο ο πυρηνικός σταθμός χρειάζεται ηλεκτρική ενέργεια για να διατηρήσει τα συστήματά του ψύξης και ασφαλείας τα οποία αποτρέπουν ένα πυρηνικό ατύχημα. Από το ξέσπασμα του πολέμου, ο σταθμός της Ζαπορίζια έχει αντιμετωπίσει πολλές απειλές για την ασφάλειά του, ιδίως συχνούς βομβαρδισμούς που γίνονται κοντά του, επανειλημμένες διακοπές ρεύματος και ελλείψεις προσωπικού. Η πυρηνική μονάδα, κοντά στην πόλη Ενεργκοντάρ, κατά μήκος του Δνείπερου, βρίσκεται κοντά στη γραμμή του μετώπου.
