Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς παραδέχθηκε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες – και ειδικότερα ο πρώην πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ – είχαν δίκιο όταν κατηγορούσαν την Ευρώπη για ανεπαρκή συμμετοχή στη χρηματοδότηση της δικής της ασφάλειας. Όπως δήλωσε ο ίδιος στο BBC, οι καιροί αλλάζουν και η Ευρώπη έχει πλέον αντιληφθεί την ανάγκη να αναλάβει μεγαλύτερες ευθύνες.
«Γνωρίζουμε πως πρέπει να βασιστούμε περισσότερο στις δικές μας δυνάμεις. Στο παρελθόν δεν κάναμε όσα έπρεπε – ήμασταν ουσιαστικά “τζαμπατζήδες”», σημείωσε με αυτοκριτική διάθεση. «Τώρα, όμως, η κατάσταση έχει αρχίσει να αλλάζει».
Ο κ. Μερτς επισκέφθηκε το Ηνωμένο Βασίλειο με σκοπό την ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας με το Λονδίνο, στο πλαίσιο μιας νέας διμερούς συμφωνίας φιλίας που στοχεύει και στην αντιμετώπιση της παράτυπης μετανάστευσης.
Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ήταν ένα από τα πρώτα μεγάλα ζητήματα που κλήθηκε να διαχειριστεί ως καγκελάριος, ενώ στο προσκήνιο βρίσκεται και η απειλή δασμών 30% από τον Τραμπ στις ευρωπαϊκές εξαγωγές, από την 1η Αυγούστου.
Στην πρώτη του συνέντευξη σε βρετανική ραδιοφωνική εκπομπή, ο Μερτς ανέφερε ότι έχει ήδη πραγματοποιήσει τρεις συναντήσεις με τον Ντόναλντ Τραμπ, με τον οποίο, όπως είπε, διατηρεί τακτική τηλεφωνική επικοινωνία για τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις εμπορικές σχέσεις ΕΕ-ΗΠΑ. «Προσπαθούμε από κοινού να τερματίσουμε αυτή τη σύρραξη», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η Ρωσία ως βασική απειλή
Ο καγκελάριος υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής της Ουκρανίας ήδη από την προεκλογική του περίοδο. Τέσσερις μόλις ημέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του τον Μάιο, επισκέφθηκε το Κίεβο, συνοδευόμενος από τον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν.
«Η απειλή από τη Ρωσία δεν περιορίζεται στην Ουκρανία», προειδοποίησε. «Αφορά το σύνολο της ευρωπαϊκής ειρήνης και τάξης».
Ο Μερτς αναφέρθηκε και στην κριτική του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος νωρίτερα φέτος, στη Διάσκεψη του Μονάχου, είχε απευθύνει δριμύ κατηγορώ στους Ευρωπαίους συμμάχους. Όπως ανέφερε ο καγκελάριος, το μήνυμα ελήφθη «ξεκάθαρα και δυνατά».
Ενίσχυση της ευρωπαϊκής συνεργασίας
Πριν ακόμη αναλάβει επίσημα τα καθήκοντά του, ο Μερτς προώθησε συνταγματική τροποποίηση στη Γερμανία για να επιτραπεί σημαντική αύξηση των στρατιωτικών δαπανών. «Ο στρατός μας δεν είναι ακόμη στο επίπεδο που θα έπρεπε – για αυτό επενδύουμε σημαντικά», τόνισε.
Με τη Βρετανία και τη Γαλλία, η Γερμανία αναπτύσσει τη συνεργασία στο πλαίσιο μιας «Ε3» ευρωπαϊκής συμμαχίας, που θα καλύπτει την άμυνα, την εξωτερική πολιτική και την οικονομία. Στο ίδιο πνεύμα, η νέα διμερής συνθήκη με το Λονδίνο στοχεύει στην ενίσχυση των κοινών στρατιωτικών και βιομηχανικών δεσμών.
Ήδη, οι δύο χώρες συνεργάζονται σε προγράμματα όπως το μαχητικό Eurofighter Typhoon και το θωρακισμένο Boxer, ενώ σχεδιάζουν την κοινή ανάπτυξη πυραύλου με εμβέλεια 2.000 χιλιομέτρων. Παράλληλα, ο Μερτς προανήγγειλε επιπλέον στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία, εστιάζοντας σε «πυραύλους μακρού βεληνεκούς».
Η ανάγκη για ευρωπαϊκή ανεξαρτησία
Παρότι ο Μερτς έχει ιστορικά στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ, αναγνώρισε ότι η διοίκηση Τραμπ έχει διαφορετική στάση απέναντι στην Ευρώπη από εκείνη προηγούμενων Αμερικανών προέδρων. «Η σημερινή Ουάσιγκτον δεν δείχνει το ίδιο ενδιαφέρον για την τύχη της Ευρώπης», υποστήριξε.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες στρέφουν το βλέμμα τους προς την Ασία. Αυτός είναι ένας ακόμη λόγος για τον οποίο η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει περισσότερες ευθύνες για την άμυνά της», κατέληξε, επισημαίνοντας τη στενή συνεργασία του με τους Ευρωπαίους ηγέτες και τη σημασία της ενότητας απέναντι στις σύγχρονες γεωπολιτικές προκλήσεις.
