Από τους 27.000 και πλέον πολίτες που ρωτήθηκαν σε όλα τα κράτη μέλη, περισσότεροι από τους μισούς από όσους απάντησαν πιστεύουν ότι τα νοικοκυριά, οι κατασκευαστές αυτοκινήτων, οι παραγωγοί ενέργειας, οι αγρότες και οι δημόσιες αρχές δεν κάνουν αρκετά πράγματα για να προωθήσουν την καλή ποιότητα του αέρα.
Ο Eπίτροπος Περιβάλλοντος, Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας, κ. Καρμένου Βέλα, δήλωσε: «Θεωρώ ενθαρρυντικό το γεγονός ότι τόσο πολλοί Ευρωπαίοι υποστηρίζουν την ανάληψη δράσης για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα. Η ατμοσφαιρική ρύπανση προκαλεί πάνω από 400.000 πρόωρους θανάτους στην ΕΕ κάθε χρόνο και η κοινωνία πληρώνει βαρύ τίμημα, μεταξύ άλλων για υγειονομική περίθαλψη, χαμένες ημέρες εργασίας και ζημίες στις καλλιέργειες και στα κτίρια. Η Επιτροπή παρέχει εμπειρογνωμοσύνη, ανταλλαγές βέλτιστων πρακτικών και καθοδήγηση στα κράτη μέλη και τις επιχειρήσεις, καθώς και στήριξη για επενδύσεις και χρηματοδότηση για τη βελτίωση της ποιότητας του αέρα για όλους. Ταυτόχρονα, όμως, αν παραβιαστεί το ενωσιακό δίκαιο, αναλαμβάνουμε νομική δράση κατά των κρατών μελών.»
Η έρευνα αποκαλύπτει επίσης την ανάγκη για καλύτερη επικοινωνία, ιδίως σε εθνικό επίπεδο, σχετικά με την ποιότητα του αέρα. Οι περισσότεροι από όσους συμμετείχαν στην έρευνα δεν θεωρούν ότι είναι καλά πληροφορημένοι σχετικά με τα προβλήματα ποιότητας του αέρα στη χώρα τους. Σε σύγκριση με αντίστοιχη έρευνα του 2017, οι συμμετέχοντες είναι πιθανότερο να πιστεύουν ότι η ποιότητα του αέρα χειροτέρευσε την τελευταία δεκαετία —μολονότι, στην πραγματικότητα, τα καταγεγραμμένα στοιχεία για την ποιότητα του αέρα δείχνουν σημαντικές βελτιώσεις κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.
Τον Μάιο του 2018 η Επιτροπή Γιούνκερ εξέδωσε την ανακοίνωση «Μια Ευρώπη που προστατεύει: Καθαρός αέρας για όλους», στην οποία προσδιορίζονται τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν από τους εθνικούς, περιφερειακούς και τοπικούς παράγοντες για να βελτιωθεί η ποιότητα του αέρα στην Ευρώπη. Επιπλέον, η Επιτροπή ανέλαβε νομική δράση για την προστασία των πολιτών από την ατμοσφαιρική ρύπανση, παραπέμποντας στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα κράτη μέλη που δεν τηρούν την ενωσιακή νομοθεσία για την ποιότητα του αέρα. Η Επιτροπή εντείνει επίσης τη συνεργασία με τα κράτη μέλη μέσω της συμμετοχής της, από κοινού με τις αρμόδιες αρχές, σε νέους «διαλόγους για τον καθαρό αέρα». Τις επόμενες δύο ημέρες, στις 28 και 29 Νοεμβρίου 2019, θα πραγματοποιηθεί στη Μπρατισλάβα το φόρουμ της ΕΕ για τον καθαρό αέρα, το οποίο θα δώσει την ευκαιρία στους υπεύθυνους για τη λήψη αποφάσεων και στα ενδιαφερόμενα μέρη να μοιραστούν τις γνώσεις τους και να συμβάλουν στην εφαρμογή ευρωπαϊκών, εθνικών και τοπικών πολιτικών για τον αέρα.
Στα κύρια αποτελέσματα της νέας έρευνας του Ειδικού Ευρωβαρόμετρου για τη στάση των Ευρωπαίων όσον αφορά την ποιότητα του αέρα περιλαμβάνονται τα εξής:
Οι περισσότεροι από όσους συμμετείχαν στην έρευνα επιθυμούν να προτείνει η ΕΕ πρόσθετα μέτρα
Πάνω από τα δύο τρίτα όσων συμμετείχαν στην έρευνα (71%) δηλώνουν ότι, κατά τη γνώμη τους, η ΕΕ θα πρέπει να προτείνει πρόσθετα μέτρα για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που αφορούν την ποιότητα του αέρα στην Ευρώπη, ενώ το 38% θα ήθελαν να τους δοθεί η δυνατότητα να διατυπώσουν τις απόψεις τους για τα μέτρα αυτά.
Αυτή είναι η άποψη της πλειονότητας όσων πήραν μέρος στην έρευνα σε όλα τα κράτη μέλη.
Οι περισσότεροι από όσους συμμετείχαν στην έρευνα υποστηρίζουν ότι τα προβλήματα που σχετίζονται με την ποιότητα του αέρα θα πρέπει να αντιμετωπιστούν καταρχάς σε διεθνές επίπεδο
Περισσότεροι από επτά στους δέκα πολίτες που συμμετείχαν στην έρευνα θεωρούν ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση θα πρέπει να αντιμετωπιστεί σε διεθνές επίπεδο (72%). Οι μισοί από όσους συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσαν ότι το πρόβλημα πρέπει να αντιμετωπιστεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ το ίδιο ποσοστό ατόμων υποστήριξαν ότι θα πρέπει να αντιμετωπιστεί σε εθνικό επίπεδο.
Για το μεγαλύτερο ποσοστό των ατόμων που συμμετείχαν στην έρευνα (44%), ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για την αντιμετώπιση των προβλημάτων ποιότητας του αέρα είναι η εφαρμογή αυστηρότερων αντιρρυπαντικών ελέγχων στις βιομηχανικές δραστηριότητες και τις δραστηριότητες παραγωγής ενέργειας. Πρόκειται για το πιο συχνά αναφερόμενο μέτρο σε 25 κράτη μέλη.
Τα άτομα που πήραν μέρος στην έρευνα πιστεύουν ότι οι διάφοροι εμπλεκόμενοι παράγοντες, περιλαμβανομένων και των νοικοκυριών, θα πρέπει να καταβάλουν περισσότερες προσπάθειες για την αντιμετώπιση των προβλημάτων ποιότητας του αέρα
Πάνω από το 50% όσων συμμετείχαν στην έρευνα σε όλες τις χώρες πιστεύουν ότι τα νοικοκυριά, οι κατασκευαστές αυτοκινήτων, οι παραγωγοί ενέργειας, οι αγρότες και οι δημόσιες αρχές δεν κάνουν αρκετά πράγματα για να προωθήσουν την καλή ποιότητα του αέρα.
Ωστόσο, οι Ευρωπαίοι τείνουν να αναλαμβάνουν περισσότερες δράσεις για τη μείωση των επιβλαβών εκπομπών απ' ό,τι το 2017.
Επτά στους δέκα πολίτες που συμμετείχαν στην έρευνα ανέλαβαν τουλάχιστον μία δράση για τη μείωση των επιβλαβών εκπομπών στον αέρα. Πρόκειται για αύξηση κατά οκτώ ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με τις απαντήσεις που δόθηκαν στην έρευνα του 2017.
Η κύρια δράση την οποία ανέλαβαν όσοι συμμετείχαν στην έρευνα είναι η αντικατάσταση παλαιότερου ενεργοβόρου εξοπλισμού με νέο εξοπλισμό που έχει καλύτερη ενεργειακή απόδοση (41%).
Το επίπεδο ενημέρωσης σχετικά με τα προβλήματα ποιότητας του αέρα είναι μάλλον χαμηλό.
Οι περισσότεροι από όσους συμμετείχαν στην έρευνα (54%) δεν θεωρούν ότι είναι καλά πληροφορημένοι σχετικά με τα προβλήματα ποιότητας του αέρα στη χώρα τους.
Οι περισσότεροι από όσους συμμετείχαν στην έρευνα θεωρούν ότι η ποιότητα του αέρα έχει επιδεινωθεί την τελευταία δεκαετία, και αυτή η αρνητική αντίληψη έχει αυξηθεί από το 2017
Τα άτομα που πήραν μέρος στην έρευνα είναι πιθανότερο να θεωρούν ότι η ποιότητα του αέρα έχει επιδεινωθεί κατά την τελευταία δεκαετία (58%), σε σχέση με την άποψη ότι έχει παραμείνει η ίδια (28%) ή έχει βελτιωθεί (10%).
Αυτοί που πιστεύουν ότι η ποιότητα του αέρα έχει επιδεινωθεί αυξήθηκαν κατά 11 ποσοστιαίες μονάδες από το 2017.
Η ενημέρωση σχετικά με τα ενωσιακά πρότυπα ποιότητας του αέρα εξακολουθεί να είναι χαμηλή.
Μόνο το ένα τρίτο περίπου όσων συμμετείχαν στην έρευνα έχουν ακούσει για τα ενωσιακά πρότυπα ποιότητας του αέρα (31%). Οι περισσότεροι από αυτούς που έχουν ακούσει για τα πρότυπα πιστεύουν ότι αυτά πρέπει να ενισχυθούν (63%).
Τα αναφερόμενα στην έρευνα προβλήματα ποιότητας του αέρα θεωρούνται σοβαρά από τους περισσότερους συμμετέχοντες.
Πάνω από το 50% όσων συμμετείχαν στην έρευνα θεωρούν ότι οι παθήσεις του αναπνευστικού συστήματος, οι καρδιαγγειακές παθήσεις, το άσθμα και η αλλεργία αποτελούν πολύ σοβαρό πρόβλημα στις χώρες τους.
