Η SpaceX του Έλον Μασκ προκάλεσε αίσθηση στις αγορές, ανακοινώνοντας δημόσια την τιμή των 135 δολαρίων ανά μετοχή για την επικείμενη δημόσια εγγραφή της, μία εβδομάδα πριν από την έναρξη της διαδικασίας τιμολόγησης. Η κίνηση αυτή ανατρέπει τη μέχρι σήμερα καθιερωμένη πρακτική της Wall Street για τον καθορισμό της τιμής μιας IPO και αναδεικνύει την πρόθεση του Μασκ να συγκεντρώσει κεφάλαια με τους δικούς του όρους, έγραψε το Reuters.
Η απόφαση της εταιρείας να γνωστοποιήσει εκ των προτέρων την τιμή διάθεσης θεωρείται πρωτοφανής για τα δεδομένα μεγάλων αμερικανικών εισαγωγών στο χρηματιστήριο και αντικατοπτρίζει τη μοναδική θέση που κατέχει ο Μασκ στον χρηματοοικονομικό κόσμο, ως ένας επιχειρηματίας που συχνά αψηφά τις συμβάσεις, αλλά καταφέρνει να προσελκύει τεράστια επενδυτικά κεφάλαια.
Η τροποποιημένη αίτηση εισαγωγής της SpaceX επιβεβαίωσε σχετικό δημοσίευμα του Reuters για την τιμή των 135 δολαρίων. Η εταιρεία στοχεύει να αντλήσει 75 δισ. δολάρια, ποσό που θα αποτελέσει νέο ιστορικό ρεκόρ για δημόσια εγγραφή. Με βάση τους όρους της έκδοσης, η αποτίμηση της εταιρείας αναμένεται να φθάσει τα 1,75 τρισ. δολάρια, κατατάσσοντάς την άμεσα μεταξύ των δέκα πολυτιμότερων εισηγμένων εταιρειών στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η περιοδεία ενημέρωσης επενδυτών (roadshow) ξεκινά την Πέμπτη, ενώ η οριστική τιμολόγηση της προσφοράς αναμένεται στις 11 Ιουνίου. Η διαπραγμάτευση της μετοχής στον Nasdaq προβλέπεται να αρχίσει μία ημέρα αργότερα.
Ο Μασκ ξαναγράφει το εγχειρίδιο των IPO
Η δημόσια εγγραφή της SpaceX διαφοροποιείται και σε αρκετά ακόμη σημεία από τη συνήθη πρακτική. Ο Μασκ σχεδιάζει να δώσει σημαντικότερο ρόλο στους ιδιώτες επενδυτές κατά την κατανομή των μετοχών, πιέζει για ταχύτερη ένταξη της εταιρείας σε χρηματιστηριακούς δείκτες, ενώ παράλληλα διαμορφώνει τη δομή εταιρικής διακυβέρνησης με τρόπο που διατηρεί ισχυρό τον έλεγχο του ιδρυτή.
«Τίποτα σε αυτή την IPO δεν είναι φυσιολογικό με οποιοδήποτε μέτρο σύγκρισης. Από την άλλη πλευρά, πρόκειται για τη μεγαλύτερη δημόσια εγγραφή στην ιστορία, οπότε ίσως αυτό να μην προκαλεί έκπληξη», δήλωσε επενδυτής που σκοπεύει να συμμετάσχει στην προσφορά.
Η ισχύς του Μασκ απέναντι στους επενδυτές
Στη Wall Street επικρατεί έντονος ανταγωνισμός για συμμετοχή στην έκδοση, καθώς το όνομα του Μασκ και το μέγεθος της συναλλαγής υπόσχονται τεράστια έσοδα από προμήθειες για τις τράπεζες που εμπλέκονται στη διαδικασία. Παράλληλα, δεν λείπουν οι προβληματισμοί για την ιδιαίτερα υψηλή αποτίμηση που επιδιώκει η εταιρεία.
Όπως αναφέρουν επενδυτικοί κύκλοι, έχει δημιουργηθεί η εντύπωση ότι μεγάλες εταιρείες διαχείρισης κεφαλαίων επιδιώκουν να επιδείξουν πως συμμετείχαν από νωρίς στην επένδυση, γεγονός που αντανακλά αλλά και ενισχύει τη διαπραγματευτική ισχύ του Μασκ έναντι των επενδυτών.
Η αποτίμηση της SpaceX παραμένει δύσκολο να συγκριθεί με άλλες εισηγμένες εταιρείες, καθώς υπάρχουν ελάχιστα αντίστοιχα παραδείγματα στον χώρο του Διαστήματος, ενώ η δραστηριότητά της εκτείνεται από την αεροδιαστημική και τις τηλεπικοινωνίες έως την άμυνα.
Το 2025 η εταιρεία κατέγραψε καθαρές ζημιές ύψους 4,94 δισ. δολαρίων, παρά το γεγονός ότι τα έσοδά της αυξήθηκαν κατά 33%, φθάνοντας τα 18,67 δισ. δολάρια.
«Με μια πρώτη ματιά, ένας πολλαπλασιαστής αποτίμησης που ξεπερνά τις 90 φορές τα έσοδα θεωρείται εξαιρετικά υψηλός με οποιοδήποτε κριτήριο», σημειώνει ο Τιμ Χατ, επικεφαλής έρευνας της GSMA Intelligence. «Ωστόσο, η SpaceX δεν είναι μια συμβατική εταιρεία και δεν υπάρχουν πραγματικά συγκρίσιμες εισηγμένες επιχειρήσεις».
Η μάχη για την κατανομή των μετοχών
Το roadshow αποτελεί παραδοσιακά το στάδιο κατά το οποίο οι εταιρείες και οι ανάδοχες τράπεζες διερευνούν τη ζήτηση των επενδυτών ώστε να προσδιορίσουν το εύρος τιμολόγησης της έκδοσης. Στην περίπτωση της SpaceX, οι προκαταρκτικές συναντήσεις με επενδυτές έδειξαν ότι η εταιρεία επιδιώκει αποτίμηση κοντά στα 1,75 τρισ. δολάρια, ενώ αρκετοί επενδυτές θεωρούν ότι η εύλογη αξία της δεν ξεπερνά τα 1,5 τρισ. δολάρια.
Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία θεσμικού επενδυτή που συνεργάζεται με την Goldman Sachs. Όπως ανέφερε, όταν επιχείρησε να εξασφαλίσει μετοχές μέσω της δημόσιας εγγραφής, ενημερώθηκε ότι οι σχετικές κατανομές αποτελούν «απόφαση επιπέδου Ντέιβιντ Σόλομον», του διευθύνοντος συμβούλου της τράπεζας. Τελικά, ο τραπεζίτης του συνέστησε να αγοράσει μετοχές μετά την εισαγωγή της εταιρείας στο χρηματιστήριο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η στρατηγική διάθεσης των μετοχών στο εξωτερικό. Μεγάλες διεθνείς τράπεζες, όπως η Mizuho, η Deutsche Bank, η UBS και η Barclays, έχουν λάβει οδηγίες να επικεντρωθούν στην προσέλκυση εύπορων ιδιωτών επενδυτών στις χώρες όπου δραστηριοποιούνται. Πρόκειται για μια σημαντική διαφοροποίηση από τις συνήθεις πρακτικές, όπου το κύριο βάρος δίνεται σε μεγάλους διαχειριστές κεφαλαίων και ισχυρά hedge funds.
Σύμφωνα με προηγούμενο δημοσίευμα του Reuters, η SpaceX εξετάζει το ενδεχόμενο να διαθέσει έως και το 30% της δημόσιας εγγραφής σε ιδιώτες επενδυτές, ποσοστό εξαιρετικά υψηλό για τα δεδομένα της αγοράς. Στόχος είναι να αξιοποιηθεί η τεράστια δημοφιλία του Μασκ και παράλληλα να διευρυνθεί η μετοχική βάση της εταιρείας.
«Ο βασικός λόγος για να επενδύσει κάποιος στη SpaceX είναι το κύρος και η απήχηση που συνοδεύουν τον Έλον Μασκ», σχολίασε ο Ρόμπερτ Πάβλικ, ανώτερος διαχειριστής χαρτοφυλακίου της Dakota Wealth στο Κονέκτικατ, ο οποίος πάντως ξεκαθάρισε ότι δεν προτίθεται να αγοράσει μετοχές. «Την παρακολουθώ περισσότερο ως ένα εντυπωσιακό θέαμα της αγοράς παρά ως επενδυτική ευκαιρία».
