Σημαντική ανακατάταξη παρατηρείται στην αγορά εργασίας του Ηνωμένου Βασιλείου μετά την έλευση της Τεχνητής Νοημοσύνης και συγκεκριμένα του ChatGPT, με τις συνέπειες να αποτυπώνονται ήδη στους αριθμούς. Σύμφωνα με νέα έρευνα της ιστοσελίδας αναζήτησης εργασίας Adzuna, από τον Νοέμβριο του 2022, όταν και τέθηκε σε λειτουργία το δημοφιλές εργαλείο ΤΝ της OpenAI, έχει καταγραφεί μείωση της τάξεως του 32% στις νέες θέσεις εργασίας εισαγωγικού επιπέδου. Η πτώση αφορά πτυχιούχους, μαθητευόμενους, πρακτικάριους και γενικότερα όσους εισέρχονται στην αγορά χωρίς προϋπηρεσία ή υψηλά προσόντα. Οι σχετικές θέσεις αποτελούν πλέον μόλις το 25% των αγγελιών εργασίας, έναντι σχεδόν 29% πριν από δύο χρόνια.
Πρόκειται για μία τάση που αντανακλά μια βαθύτερη στροφή των επιχειρήσεων προς την αυτοματοποίηση, με την Τεχνητή Νοημοσύνη να καθιερώνεται σταδιακά ως βασικό εργαλείο βελτίωσης της παραγωγικότητας και περιορισμού του κόστους ανθρώπινου δυναμικού. Σύμφωνα με τον Guardian, οι επιχειρήσεις βλέπουν την AI ως μέσο εξορθολογισμού των λειτουργιών τους, αντικαθιστώντας ανθρώπινες εργασίες με «έξυπνες» λύσεις. Ενδεικτικά, ο διευθύνων σύμβουλος της βρετανικής πολυεθνικής εταιρείας τηλεπικοινωνιών, BT Group, Allison Kirkby, έχει προειδοποιήσει πως η χρήση της ΤΝ ενδέχεται να οδηγήσει σε ακόμη βαθύτερες περικοπές προσωπικού, σε συνέχεια της ήδη ανακοινωμένης πρόθεσης για μείωση 40.000 έως 55.000 θέσεων.
Σε ακόμη πιο δραματικούς τόνους, ο επικεφαλής της εταιρείας AI Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, προειδοποίησε πως μέσα στην επόμενη πενταετία ενδέχεται να εξαφανιστούν οι μισές από τις θέσεις γραφείου για αρχάριους, προκαλώντας άλμα στην ανεργία κατά 10% έως 20%. Τα ευρήματα της Adzuna επιβεβαιώνονται και από την ιστοσελίδα Indeed, που ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ότι οι πρόσφατοι απόφοιτοι πανεπιστημίων αντιμετωπίζουν την πιο σκληρή αγορά εργασίας των τελευταίων ετών. Ο αριθμός των σχετικών αγγελιών μειώθηκε κατά 33% τον Ιούνιο, σε σύγκριση με το ίδιο διάστημα πέρυσι.
Παραδείγματα εταιρειών που ήδη αξιοποιούν την ΤΝ για την αντικατάσταση ανθρώπινου δυναμικού δεν λείπουν. Για την ακρίβεια, η Klarna, κορυφαία παγκοσμίως ψηφιακή τράπεζα και πάροχος ευέλικτων πληρωμών, αποκάλυψε ότι ο ψηφιακός της βοηθός διαχειρίζεται πλέον τα δύο τρίτα των αιτημάτων εξυπηρέτησης πελατών, ενώ η IBM δήλωσε πως πράκτορες ΤΝ έχουν ήδη αντικαταστήσει εκατοντάδες υπαλλήλους στον τομέα ανθρώπινου δυναμικού —παράλληλα, όμως, προσλαμβάνει περισσότερους προγραμματιστές και πωλητές.
Το κατά πόσο η Τεχνητή Νοημοσύνη θα δημιουργήσει τελικά περισσότερες θέσεις από όσες καταργεί, παραμένει αντικείμενο έντονης συζήτησης. Ήδη το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο εκτιμά ότι το 60% των θέσεων εργασίας στις ανεπτυγμένες οικονομίες είναι εκτεθειμένες στην επίδραση της ΤΝ και ότι περίπου οι μισές από αυτές κινδυνεύουν να επηρεαστούν αρνητικά. Από την άλλη, το Ινστιτούτο Tony Blair εκτιμά ότι οι νέες δυνατότητες της AI ενδέχεται να δημιουργήσουν νέους επαγγελματικούς ρόλους, εξισορροπώντας εν μέρει τις απώλειες.
Σημαντικές είναι και οι μεταβολές στις δεξιότητες που ζητούν πλέον οι εργοδότες. Σύμφωνα με έκθεση της PwC, οι εργαζόμενοι με γνώση Τεχνητής Νοημοσύνης κερδίζουν κατά μέσο όρο 56% υψηλότερους μισθούς από εκείνους που δεν κατέχουν τέτοιες δεξιότητες, ένα ποσοστό αυξημένο αισθητά από το 25% που καταγραφόταν έναν χρόνο πριν. Παράλληλα, το μείγμα των δεξιοτήτων εξελίσσεται με ραγδαίους ρυθμούς. Ενδεικτικά, σε επαγγέλματα υψηλής έκθεσης στην ΤΝ, όπως οι οικονομικοί αναλυτές, οι απαιτήσεις αλλάζουν κατά 66% ταχύτερα σε σχέση με άλλα επαγγέλματα, όπως των φυσικοθεραπευτών. Αυτό το φαινόμενο αυξάνει τη δυσκολία των εργαζομένων να παραμείνουν ανταγωνιστικοί στην αγορά.
Η πολιτική ηγεσία της Βρετανίας καλεί σε άμεση κινητοποίηση. Ο υπουργός Τεχνολογίας Πίτερ Κάιλ δήλωσε ότι τόσο οι επιχειρήσεις όσο και οι εργαζόμενοι οφείλουν να εξοικειωθούν με την ΤΝ, προειδοποιώντας ότι η αδράνεια μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική υστέρηση. Όπως χαρακτηριστικά είπε, «οι περισσότεροι το προσεγγίζουν με τρόμο, αλλά όταν ξεκινήσουν να το χρησιμοποιούν, συνειδητοποιούν πόσο απλό και αποδοτικό μπορεί να είναι».
