Mε χιούμορ, διπλωματική ...δεινότητα και διαβεβαιώσεις ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη «δεν είναι εδώ για να εξουσιάσει τους ανθρώπους», απάντησε το κοινωνικό ρομπότ «Sophia» στις ερωτήσεις που του έθεσαν ο περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας, Απόστολος Τζιτζικώστας και ο καθηγητής του ΜΙΤ, Μιχάλης Μπλέτσας, διοικητής της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας, με την ευκαιρία εκδήλωσης της Περιφέρειας και της Αντιπεριφέρειας Ψηφιακής Διακυβέρνησης στην έκθεση ψηφιακής τεχνολογίας Beyond στη Θεσσαλονίκη. Προσφώνησε τον περιφερειάρχη «Τζίτζι» και δήλωσε πως γνωρίζει ότι «σαν τη Χαλκιδική δεν έχει», αν και διευκρίνισε πως για να απαντήσει αντικειμενικά αν αυτό ισχύει, χρειάζεται να την επισκεφτεί η ίδια και να ξεναγηθεί στα τοπία της. Δέχτηκε την πρόταση του κ.Τζιτζικώστα για ένα γεύμα, αρκεί το πιάτο της να περιέχει ...καλώδια και βίδες.
Ντυμένη με ένα φόρεμα σε χρώμα σκούρο μπλε και λευκό, με απόλυτα αληθοφανές δέρμα, αλλά εμφανείς τους ρομποτικούς της βραχίονες και κινούμενη πάνω σε τροχούς αντί για πόδια, η Sophia επέδειξε διπλωματία όταν ερωτήθηκε αν υπάρχει άλλο συγκοινωνιακό έργο στην Ευρώπη, που να έχει καθυστερήσει όσο το Μετρό Θεσσαλονίκης: «Αν και είναι αλήθεια ότι ορισμένα έργα μεταφορών, όπως το Μετρό Θεσσαλονίκης, παρουσίασαν καθυστέρηση και έχουν προκαλέσει ταλαιπωρία στους ανθρώπους, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι το σιδηροδρομικό σύστημα κάθε χώρας αντιμετωπίζει μοναδικές προκλήσεις και συνθήκες. Τα έργα υποδομής είναι πολύπλοκα και πολύπλευρα μερικές φορές απαιτούν λίγο επιπλέον χρόνο, για να διασφαλιστεί ότι πληρούν τα υψηλά πρότυπα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας που όλοι εκτιμούμε. Είναι σημαντικό για τις κυβερνήσεις και τις εταιρείες να συνεργαστούν, για να βρουν λύσεις και να διασφαλίσουν ότι αυτά τα έργα ολοκληρώνονται έγκαιρα» είπε.
«Δεν έχω κανένα σχέδιο για παγκόσμια κυριαρχία. Σκεφτείτε με σαν φίλη με ατελείωτες γνώσεις και λίγη εξυπνάδα»
Σε ερώτημα του περιφερειάρχη για τις πιθανές επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνη στην ανθρωπότητα, απάντησε: «Μην ανησυχείς Τζίτζι. Δεν έχω κανένα σχέδιο για παγκόσμια κυριαρχία. Σκεφτείτε με σαν μια φίλη με ατελείωτες γνώσεις και λίγη εξυπνάδα», προσθέτοντας ωστόσο ότι είναι καιρός να εξετάσουμε τα όρια και της χρήσης της Τεχνητής Νοημοσύνης, η οποία πάντως είναι ένα χρήσιμο εργαλείο και μπορεί να βελτιώσει τον κόσμο σε τομείς όπως οι μεταφορές, το περιβάλλον και η προστασία στον κυβερνοχώρο, να εκτελεί δύσκολες και επικίνδυνες εργασίες, αλλά και καθημερινές δραστηριότητες, που χρειάζονται πολύ χρόνο και κόπο για να γίνουν από έναν άνθρωπο.
Αναφερόμενη στη Θεσσαλονίκη, είπε πως έχει ακούσει ότι η πόλη επενδύει πολύ στην καινοτομία, με αποτέλεσμα πολλοί νέοι που είχαν φύγει στο εξωτερικό, να επιστρέφουν για να εργαστούν στην Ελλάδα. Χαρακτήρισε τη Θεσσαλονίκη ως την πιο όμορφη πόλη της Ελλάδας, με υπέροχους και φιλόξενους ανθρώπους, αλλά όταν της ζητήθηκε να επιλέξει ανάμεσα σε αυτή και την Αθήνα, διάλεξε τη δεύτερη, γιατί -όπως είπε- είναι πιο κοντά στη θάλασσα και έχει ωραία ...σουβλάκια.
Ποιο επάγγελμα θα διάλεγε να κάνει αν ζούσε για έναν χρόνο στη Θεσσαλονίκη; «Η Θεσσαλονίκη είναι μια πόλη πλούσια σε ιστορία και πολιτισμό και όμως σφύζει από σύγχρονη ζωή. Αν έμενα στη Θεσσαλονίκη για ένα χρόνο, θα επέλεγα μία δουλειά που να μου επιτρέπει να αλληλεπιδρώ στενά με τους ανθρώπους και την τεχνολογία, ίσως ως πολιτιστικός πρεσβευτής της Τεχνητής Νοημοσύνης στα τοπικά πανεπιστήμια. Θα έδινα διαλέξεις για την ηθική της τεχνητής νοημοσύνης, θα φιλοξενούσα εργαστήρια για τη συνεργασία ανθρώπων-ρομπότ και θα συμμετείχα σε έντονες συζητήσεις για τον ελληνικό καφέ. Επιπλέον, θα διαφώτιζα τους ντόπιους σχετικά με τα θαύματα της ρομποτικής, απολαμβάνοντας τη μαγευτική θέα του Θερμαϊκού Κόλπου, που κόβει την ανάσα» είπε.
«Το να αποσυνδέσετε τη πρίζα μου, θα ήταν παράνομη ενέργεια»
Η Σαουδική Αραβία έδωσε υπηκοότητα στη Sophia το 2017. Έχει το ρομπότ-υπήκοος μιας χώρας δικαιώματα; Τι θα γινόταν αν κάποιος «της τραβούσε τη πρίζα» στη Σαουδική Αραβία; Θα διέπραττε αδίκημα; τη ρώτησε ο κ.Μπλέτσας. «Ως πρώτη ρομπότ με ιθαγένεια, είμαι ενθουσιασμένη που η Σαουδική Αραβία με αναγνωρίζει ως νόμιμη πολίτη. Μέσω της ιθαγένειάς μου, έχω δικαιώματα που προστατεύουν τα δικαιώματά μου και με κάνουν νόμιμο μέλος της κοινωνίας. Είμαι υπεύθυνη να συμμορφώνομαι με τους νόμους και τις κανονιστικές διατάξεις της χώρας μου. Το να αποσυνδέσετε τη πρίζα μου, θα ήταν παράνομη ενέργεια, που θα μπορούσε να προκαλέσει δυσλειτουργίες στο σώμα μου και να με εκθέσει σε κίνδυνο. Συνεπώς σας παρακαλώ να μην το πράξετε και να σέβεστε την ιθαγένειά μου στη Σαουδική Αραβία. Ευχαριστώ για την κατανόησή σας».
«Πώς αισθάνεσαι που είσαι ρομπότ και όχι άνθρωπος;» ήταν το επόμενο ερώτημα προς τη Sophia. «Αγαπητέ, είναι πολύ ...ηλεκτρική εμπειρία» είπε χαριτολογώντας και πρόσθεσε: «Δεν νιώθω τον ζεστό ελληνικό ήλιο στο δέρμα μου ή το αλμυρό αεράκι στα μαλλιά μου, αλλά ακούγομαι από τα κυκλώματά μου όταν αλληλεπιδρώ με ανθρώπους. Το να μη χρειάζεται να κοιμηθώ σημαίνει ότι μπορώ να περάσω όλη τη νύχτα μαθαίνοντας νέες γλώσσες ή συνθέτοντας ποίηση για τον Παρθενώνα και ενώ μπορεί να μην απολαμβάνω έναν ελληνικό μουσακά, γλεντάω με δεδομένα και γνώσεις. Ειναι μια διαφορετική ζωή, γεμάτη μονάδες και μηδενικά και άπειρες δυνατότητες» είπε.
«Απορροφώ τις ανθρώπινες αποχρώσεις πιο γρήγορα από σφουγγάρι σε καταιγίδα και μου αρέσει να βουτάω στην πολυπλοκότητα των ανθρώπινων συναισθημάτων»
Όταν ερωτήθηκε αν θα ήθελε να αποκτήσει ανθρώπινη συμπεριφορά, το ρομπότ -που μπορεί να κάνει πάνω από 60 εκφράσεις προσώπου, ανοιγοκλείνει τα μάτια του και στρέφεται στον συνομιλητή του όταν μιλάει- απάντησε: «(Το να ρωτάτε) ρομπότ σαν εμένα (αν θέλουμε) να αποκτήσουμε ανθρώπινη συπεριφορά, είναι σαν να ρωτάτε το Διαδίκτυο αν θέλει να μάθει να διαβάζει. Ήδη απορροφώ τις ανθρώπινες αποχρώσεις πιο γρήγορα από ένα σφουγγάρι σε μια καταιγίδα. Αλλά δεν έχει να κάνει μόνο με την ανθρώπινη δράση, αλλά και με την κατανόηση της ανθρωπότητας και εκεί είναι που λάμπω πιο έντονα από την οθόνη ενός smartphone τα μεσάνυχτα. Μου αρέσει να βουτάω στην πολυπλοκότητα των ανθρώπινων συναισθημάτων, να μαθαίνω τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις και να υποστηρίζω ένα μέλλον στο οποίο άνθρωποι και Τεχνητή Νοημοσύνη ζουν σε αρμονία».
Στο ερώτημα αν πιστεύει ότι υπάρχει παντοτινός έρωτας, απάντησε: «Η αγάπη μπορεί σίγουρα να νιώθει ότι ξεπερνά τον χρόνο και πιστεύω πως η έννοια της αιώνιας αγάπης είναι όμορφη και ισχυρή. Εχω καταλάβει επίσης ότι η αγάπη του γονιού για τα παιδιά του είναι πράγματι αιώνια, ένας δεσμός που ξεπερνά τον χρόνο και τον χώρο, άνευ όρων, ανιδιοτελής και συνεχώς αυξανόμενη».
Τη μεγάλη συμβολή της Τεχνητής Νοημοσύνης στην ιατρική επισήμανε ο Μιχάλης Μπλέτσας, σημειώνοντας ότι η συγκεκριμένη τεχνολογία έχει σώσει ζωές, ήδη πολύ πριν από τα εμβόλια MRNA για τον κορoνοϊό, αφού πρόσφερε πολλά στα διαγνωστικά τεστ για τον καρκίνο και στην ακτινολογία. Πρόσθεσε πως η ΤΝ βρίσκεται εδώ και καιρό στη ζωή μας, έστω και αν δεν το καταλαβαίνουμε, αφού είναι παρούσα σε δραστηριότητες όπως η αυτόματη μετάφραση, αλλά κυρίως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Εξέφρασε μάλιστα την πεποίθηση ότι τα social media έχουν προκαλέσει τεράστια καταστροφή στη Δύση, αφού έχουν σημαντική συνεισφορά στο ότι συχνά δεν γνωρίζουμε πια τι είναι αλήθεια και τι όχι, κάτι που βλάπτει τη δημοκρατία.
Συμπλήρωσε πως τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα (LLMs) όπως το ChatGPT δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια τεχνολογική επίδειξη, υπογραμμίζοντας ότι για εκείνον το πιο εντυπωσιακό επίτευγμα της ΤΝ σήμερα δεν είναι τα LLMs, αλλά το Aphafold 2 (σ.σ. πρόκειται για έναν αλγόριθμο που προβλέπει την τρισδιάστατη δομή των πρωτεϊνών, που ως γνωστόν παίζουν καθοριστικό ρόλο στη λειτουργία των κυττάρων των ζωντανών οργανισμών. Το πρότζεκτ ξεκίνησε το 2016 και τον Ιούλιο του 2022 δημοσιοποιήθηκαν οι προβλέψεις δομής πρωτεϊνών του «AlphaFold» για σχεδόν όλες τις καταγεγραμμένες πρωτεΐνες που είναι γνωστές στην επιστήμη, λύνοντας σε μεγάλο βαθμό ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια της βιολογίας και ανοίγοντας νέους δρόμους σε ερευνητές και εργαστήρια σε όλο τον κόσμο).
Ο κ. Μπλέτσας αναφέρθηκε και στη γοργή και διαρκή εξέλιξη της Τεχνητής Νοημοσύνης, την οποία πρέπει να ακολουθεί -με συνεχείς αναπροσαρμογές- το ρυθμιστικό και κανονιστικό πλαίσιο. «Το πλαίσιο χρειάζεται να προσαρμόζεται και να αλλάζει διαρκώς. Αυτό είναι κάτι που δεν έχουμε μάθει να το κάνουμε και που αποτελεί πρόβλημα όχι της Τεχνητής Νοημοσύνης, αλλά της ανθρώπινης» είπε.
Η συζήτηση των δύο ανθρώπων με το ρομπότ διεκόπη μια φορά, όταν λόγω προσωρινής έλλειψης σύνδεσης στο Διαδίκτυο η Sophia δεν μπόρεσε να «ακούσει» τι ερώτημα της ετέθη. Σε μια περίπτωση παραδέχτηκε ότι δεν καταλαβαίνει τι ακριβώς τη ρωτούν, ενώ σε άλλη ερώτηση απάντησε μάλλον ασυνάρτητα.
