Της Δήμητρας Μανιφάβα
Το θεσμικό πλαίσιο υπάρχει, αλλά όχι και τα απαιτούμενα κεφάλαια για το ξεκίνημα των νεοφυών επιχειρήσεων (startups αγγλιστί). Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει από την έρευνα που πραγματοποίησε το Lisbon Council (πρόκειται για think tank) σχετικά με τις επιδόσεις των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε ό,τι αφορά την εφαρμογή του Μανιφέστου για τις Νεοφυείς Επιχειρήσεις (Startup Manifesto).
Σύμφωνα με την έρευνα αυτή η οποία βαθμολογεί τις επιδόσεις στους έξι βασικούς πυλώνες του μανιφέστου η Ελλάδα έχει υιοθετήσει τις αρχές του σε ποσοστό 57%, επίδοση που την τοποθετεί στη 14η θέση μεταξύ των 28 χωρών-μελών της ΕΕ και πολύ κοντά στο μέσο κοινοτικό όρο (που είναι 60%).
Αναλυτικότερα, σε ό,τι αφορά το θεσμικό πλαίσιο η Ελλάδα κατατάσσεται στην 9η θέση της κατάταξης έχοντας υιοθετήσει σε ποσοστό 63% τις σχετικές αρχές που ουσιαστικά συνεπάγονται την εφαρμογή κάποιων ευνοϊκών διατάξεων για την ίδρυση startups κυρίως σε ό,τι αφορά τη μείωση της γραφειοκρατίας και του διοικητικού κόστους. Καθοριστική ήταν η συμβολή προς αυτή την κατεύθυνση της θέσπισης μιας νέας νομικής μορφής, της Ιδιωτικής Κεφαλαιουχικής Εταιρεία (ΙΚΕ) ή «εταιρεία του ενός ευρώ» όπως χαρακτηριστικά ονομάστηκε, καθώς η απαίτηση για αρχικό κεφάλαιο είναι κατ' ελάχιστον το ένα ευρώ.
Οι επιδόσεις της Ελλάδας δεν είναι το ίδιο καλές σε ό,τι αφορά την ανάπτυξη δεξιοτήτων και την παροχή εκπαίδευσης που μπορούν να συμβάλλουν στην ενίσχυση των startups. Η εκπαίδευση και οι δεξιότητες αποτελούν πυλώνα πρωταρχικής σημασίας στο ευρωπαϊκό μανιφέστο, όπου χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι το 20% των μαθητών της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην ΕΕ δεν έχουν χρησιμοποιήσει ποτέ ή σχεδόν ποτέ ηλεκτρονικό υπολογιστή στο σχολείο ενώ η κατάρτιση των δασκάλων σε ό,τι αφορά τις τεχνολογίες πληροφορικής κρίνονται ανεπαρκείς. Η Ελλάδα κατατάσσεται στην 14η θέση σε ό,τι αφορά τον πυλώνα αυτό, με το ποσοστό εφαρμογής του μανιφέστου να διαμορφώνεται σε 54%, κάτω από τον μέσο κοινοτικό όρο που είναι 56%.
Στο μέσο όρο της ΕΕ κατατάσσεται η Ελλάδα σε ό,τι αφορά την πρόσβαση στο ταλέντο, ουσιαστικά στην αξιοποίηση των νέων εκείνων που διαθέτουν την εκπαίδευση και τις απαιτούμενες δεξιότητες. Η Ελλάδα έχει υιοθετήσει το μανιφέστο σε ό,τι αφορά αυτό τον πυλώνα σε ποσοστό 48%, επίδοση που την τοποθετεί στη 15η θέση μεταξύ των χωρών-μελών της ΕΕ. Αξίζει να σημειωθεί ότι το φαινόμενο του «brain drain» δεν είναι μόνο ελληνικό, αλλά πανευρωπαϊκό. Σύμφωνα με την έρευνα του Lisbon Council, η Ευρώπη μετά την μετάβαση στο ευρώ έχασε 120.000 καταρτισμένους υπαλλήλους με την απώλεια να είναι τετραπλάσια σε ό,τι αφορά άτομα με διδακτορικό. Υπολογίζεται ότι στη Σίλικον Βάλευ, στις ΗΠΑ, απασχολούνται 50.000 Γερμανοί ενώ στον κόλπο του Σαν Φρανσίσκο εκτιμάται ότι 500 startups έχουν ιδρυθεί από Γάλλους.
Η «αχίλλειος πτέρνα» της Ελλάδας είναι -όπως αναμενόταν βεβαίως λόγω της οικονομικής κρίσης- η πρόσβαση σε χρηματοδότηση. Με ποσοστό εφαρμογής του μανιφέστου ως προς αυτό τον πυλώνα στο 49% και με το μέσο κοινοτικό όρο στο 69%, η χώρα μας κατατάσσεται στην 26η θέση μεταξύ των 28 κρατών-μελών της ΕΕ.
Ένας ακόμη κρίσιμος πυλώνας είναι η πολιτική για τα δεδομένα και το απόρρητο. Κι αυτό διότι η πολιτική ανοιχτών δεδομένων θεωρείται ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη διαδικτυακών επιχειρήσεων. Το ποσοστό εφαρμογής στην Ελλάδα ανέρχεται σε 46%, ποσοστό που την κατατάσσει στη 16η θέση, ενώ ο μέσος κοινοτικός όρος είναι 53%.
Σε ό,τι αφορά τέλος τον πυλώνα που σχετίζεται με την υιοθέτηση μέτρων για την αλλαγή νοοτροπίας υπέρ των νεοφυών επιχειρήσεων, η Ελλάδα σημειώνει πολύ καλές επιδόσεις με ποσοστό 81% κατάταξη στην 9η θέση. Είναι, άλλωστε, η χώρα η οποία πρώτη προχώρησε στην υιοθέτηση εθνικού μανιφέστου για τις νεοφυείς επιχειρήσεις.
