Oυσιαστικές απαντήσεις στην κορυφαία πρόκληση της ανάγκης εκπαίδευσης και αναβάθμισης δεξιοτήτων της επόμενης γενιάς ναυτικών έδωσε το Ίδρυμα Ευγενίδου, μαζί με κορυφαίους εκπροσώπους της διεθνούς ναυτιλιακής εκπαίδευσης και βιομηχανίας, μέσα από μία υψηλού επιπέδου εκδήλωση στο πλαίσιο της μεγάλης, διεθνούς ναυτιλιακής έκθεσης Ποσειδώνια 2026.
Αξιοποιώντας 70 χρόνια εμπειρίας και προσφοράς του Ιδρύματος Ευγενίδου στην εκπαίδευση, τη γνώση και την ανάπτυξη δεξιοτήτων των νέων στην Ελλάδα, καθώς και ένα δίκτυο σημαντικών διεθνών συνεργασιών, η εκδήλωση με τίτλο «Skilling and Upskilling the NextGen Seafarers: Eugenides Foundation Advances into the International Education Ecosystem», επικεντρώθηκε στις μεγάλες μεταβολές που διαμορφώνουν το μέλλον της ναυτιλίας και της ναυτικής εκπαίδευσης.
Κατά τον χαιρετισμό του, ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Ευγενίδου, κ. Λεωνίδας Δημητριάδης-Ευγενίδης, τόνισε ότι «η ναυτιλία βρίσκεται ενώπιον μιας περιόδου βαθύτατου μετασχηματισμού, καθώς η πράσινη μετάβαση, η ψηφιοποίηση, η τεχνητή νοημοσύνη και οι νέες απαιτήσεις ασφάλειας μεταβάλλουν ριζικά το περιβάλλον του κλάδου». Όπως επεσήμανε, «το μέλλον της ναυτιλίας θα εξαρτηθεί πρωτίστως από τους ανθρώπους της και από την ικανότητά τους να προσαρμόζονται στις συνεχώς μεταβαλλόμενες απαιτήσεις της εποχής».
Αναφερόμενος στη στρατηγική του Ιδρύματος Ευγενίδου, υπογράμμισε τη διαρκή ενίσχυση της διεθνούς του παρουσίας μέσω συνεργασιών με κορυφαίους οργανισμούς και θεσμούς, όπως το World Maritime University, το Waterborne Technology Platform, το British Council και η RINA. Τόνισε ότι «μόνο μέσα από τη στενή συνεργασία της ναυτιλιακής βιομηχανίας, της ακαδημαϊκής κοινότητας, των διεθνών οργανισμών και της πολιτείας μπορεί να διασφαλιστεί ότι η ναυτική εκπαίδευση θα παραμένει διαρκώς επικαιροποιημένη και προσαρμοσμένη στις ανάγκες που διαμορφώνουν οι τεχνολογικές, περιβαλλοντικές και γεωπολιτικές εξελίξεις».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο διεθνώς αναγνωρισμένο σύστημα Maritime English του Ιδρύματος Ευγενίδου, το οποίο παρέχει σύγχρονη ψηφιακή εκπαίδευση, αξιολόγηση και πιστοποίηση γλωσσικών δεξιοτήτων σύμφωνα με τα πρότυπα του IMO και της Σύμβασης STCW, σε συνεργασία με το British Council και τη RINA.
Ολοκληρώνοντας την παρέμβασή του, ο κ. Δημητριάδης-Ευγενίδης υπογράμμισε ότι «η επένδυση στη νέα γενιά ναυτικών αποτελεί επένδυση στη βιωσιμότητα, την ασφάλεια και την ανταγωνιστικότητα της παγκόσμιας ναυτιλίας, καθώς, παρά τη ραγδαία τεχνολογική πρόοδο, η ναυτιλία θα παραμείνει διαχρονικά μια βιομηχανία ανθρώπων».
Με την Τεχνητή Νοημοσύνη, την αυτοματοποίηση και την πράσινη μετάβαση να επαναπροσδιορίζουν τον κλάδο, η ανάγκη για συνεχή εκπαίδευση και προσαρμογή των δεξιοτήτων των ναυτικών καθίσταται καθοριστική για τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα της παγκόσμιας ναυτιλίας.
Ανταποκρινόμενο σε αυτή την ανάγκη, το Ίδρυμα Ευγενίδου ανέπτυξε ένα παγκοσμίως αναγνωρισμένο σύστημα εκμάθησης και αξιολόγησης ναυτικών στην αγγλική γλώσσα (Maritime English). Στο πλαίσιο της απόφασης για μετάβαση από έντυπα βιβλία σε ψηφιακούς εκπαιδευτικούς πόρους, το Ίδρυμα ξεκίνησε την προσπάθεια από τα Maritime English Αυτή η επιλογή καθοδηγήθηκε κυρίως από τον κρίσιμο ρόλο που παίζουν τα Αγγλικά για το ναυτιλιακό επιχειρείν αλλά και για επιτυχημένη σταδιοδρομία στον κλάδο.
Η πλατφόρμα επιτρέπει στους δόκιμους να βελτιώνουν τις γλωσσικές δεξιότητες του κάθε ναυτικού ξεχωριστά, ανάλογα με τον ρυθμό που επιθυμεί ο καθένας. Η πλατφόρμα συμμορφώνεται με τα πρότυπα του IMO και του STCW, ενώ περιλαμβάνει ένα εργαλείο για την αξιολόγηση του αποκτηθέντος επιπέδου γνώσης Αγγλικών και ένα εργαλείο για την πιστοποίηση αυτού του επιπέδου μέσω κατάλληλης εξέτασης, σε συνεργασία με το Βρετανικό Συμβούλιο και τον ιταλικό νηογνώμονα RINA.
Ο Καθηγητής Ιωάννης Γκόλιας, Διοικητής του Ιδρύματος Ευγενίδου, δήλωσε: «Αυτή η συνεργασία αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προόδου στην ναυτική εκπαίδευση και την επαγγελματική ανάπτυξη. Συνδυάζοντας την εκπαιδευτική εμπειρογνωμοσύνη και τις ισχυρές δεξιότητες γραφής, τα διεθνή πρότυπα αξιολόγησης της αγγλικής γλώσσας και την τεχνογνωσία της ναυτιλιακής βιομηχανίας, η συνεργασία εργάζεται για τη δημιουργία ενός αξιόπιστου και παγκοσμίως αναγνωρισμένου πλαισίου μάθησης, αξιολόγησης και πιστοποίησης για τα Maritime English. Αυτό το ολοκληρωμένο οικοσύστημα θα βελτιώσει την απασχολησιμότητα και θα προωθήσει τη διεθνή κινητικότητα του ανθρώπινου δυναμικού στον ναυτιλιακό τομέα, θέτοντας παράλληλα ένα νέο σημείο αναφοράς για την ψηφιακή ναυτική εκπαίδευση παγκοσμίως».
Μέσα στο πλαίσιο των πρωτοβουλιών του για τη μετάβαση από τα συμβατικά βιβλία σε ψηφιακό και διαδραστικό εκπαιδευτικό υλικό για τη ναυτική εκπαίδευση, το Ίδρυμα Ευγενίδου έχει επίσης αναπτύξει δύο επιπλέον μαθήματα τα οποία εφαρμόζονται πιλοτικά με επιτυχία στις Ναυτικές Ακαδημίες.
Προκειμένου να επιτύχει αυτή τη μετάβασή, το Ίδρυμα έχει καταλήξει σε συμφωνία με το Υπουργείο Ναυτιλιακών Υποθέσεων και το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την υλοποίηση ενός 42μηνου έργου με στόχο την ενίσχυση και των 104 μαθημάτων που διδάσκονται στις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού. Το έργο θα αναπτύξει ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο με τη μορφή εκπαιδευτικού υλικού που συνδέεται με την υπάρχουσα διδακτέα ύλη των Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού, με στόχο τη βελτίωση τόσο της μαθησιακής διαδικασίας όσο και της ποιότητας της ναυτικής εκπαίδευσης.
Η πρωτοβουλία θα υποστηρίξει, επίσης, τους εκπαιδευτές στην αποτελεσματική ενσωμάτωση αυτού του υλικού στη διδασκαλία τους και στον συνεχή εμπλουτισμό τους, ανταποκρινόμενη στις εξελισσόμενες εκπαιδευτικές ανάγκες. Παράλληλα, θα δημιουργηθεί ένα ολοκληρωμένο Ψηφιακό Αποθετήριο Μάθησης για να φιλοξενήσει όλο το σχετικό υλικό, ενώ θα δημιουργηθεί ένα Σύστημα Διαχείρισης Μάθησης (LMS) για να συνδέσει αυτό το υλικό απευθείας με τα προγράμματα σπουδών των Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού. Το έργο, που αποτελεί μια σημαντική επένδυση στο μέλλον της ναυτικής εκπαίδευσης, έχει εξασφαλίσει χρηματοδότηση ύψους 5,9 εκατ. ευρώ μέσω του ΕΣΠΑ και αναμένεται να ξεκινήσει σύντομα.
Το Ίδρυμα Ευγενίδου παρουσίασε, επίσης, τη νέα συνεργασία του με το World Maritime University (WMU) του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO). Η συμφωνία περιλαμβάνει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο ακαδημαϊκής και εκπαιδευτικής συνεργασίας στον τομέα των ναυτιλιακών σπουδών, με ορίζοντα πενταετίας και δυνατότητα περαιτέρω ανάπτυξης. Κεντρικό άξονα της συμφωνίας αποτελεί ο κοινός σχεδιασμός και η υλοποίηση εξειδικευμένων προγραμμάτων εκπαίδευσης των εκπαιδευτών (Train-the-Trainers) για επαγγελματίες της ναυτιλίας. Το ζήτημα αυτό αποκτά αυξανόμενο ενδιαφέρον ενόψει των εξελίξεων στον ΙΜΟ, οι οποίες υποδεικνύουν μια μερική μετατόπιση από την εμπειρία σε πλοία στη χρήση προσομοιωτών για εκπαίδευση.
Εξίσου σημαντική πτυχή της συνεργασίας αποτελεί η χορήγηση υποτροφίας από το Ίδρυμα Ευγενίδου, η οποία από το φθινόπωρο του 2026 και για πέντε έτη καλύπτει πλήρως τα δίδακτρα και τα έξοδα διαβίωσης ενός/μίας υποψηφίου/ας από την Ελλάδα για το μεταπτυχιακό πρόγραμμα Maritime Affairs του WMU στο Μάλμε της Σουηδίας. Το WMU δεσμεύεται να αποδέχεται κάθε χρόνο έναν πλήρως χρηματοδοτούμενο φοιτητή, υπό την προϋπόθεση πλήρωσης των ακαδημαϊκών κριτηρίων εισαγωγής.
Παράλληλα, προβλέπεται συνεργασία μεταξύ των βιβλιοθηκών των δύο φορέων με στόχο την ανταλλαγή γνώσης, την ενίσχυση της ψηφιακής πρόσβασης και την ανάπτυξη υβριδικών και διαδραστικών εκπαιδευτικών εργαλείων.
Όπως ανέφερε ο κ. Δημητριάδης-Ευγενίδης, «η συμφωνία επιβεβαιώνει την κοινή δέσμευση των δύο οργανισμών για την προώθηση της ναυτικής εκπαίδευσης, της έρευνας, της κατάρτισης και της ανάπτυξης δεξιοτήτων που απαιτούνται για την αντιμετώπιση των μεγάλων προκλήσεων της ναυτιλίας και των ωκεανών. Μέσα από τη συνεργασία αυτή ενισχύεται η σύνδεση της Ελλάδας με τη διεθνή ακαδημαϊκή και ναυτιλιακή κοινότητα, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση μιας νέας γενιάς στελεχών που θα συνδυάζουν επιστημονική γνώση, τεχνολογική επάρκεια και προσήλωση στις αρχές της βιωσιμότητας και της διεθνούς συνεργασίας».
Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος του WMU κ. Maximo Q. Mejia Jr., τόνισε: «Οι ναυτικοί του αύριο θα χρειαστούν πολλά περισσότερα από τεχνικές γνώσεις. Θα χρειαστούν ψηφιακή παιδεία, γνώση του κυβερνοχώρου, συστημική σκέψη, προσαρμοστικότητα και δέσμευση στη δια βίου μάθηση. Η προετοιμασία τέτοιων επαγγελματιών απαιτεί συλλογική προσπάθεια. Το Ίδρυμα Ευγενίδου κουβαλάει μια πλούσια κληρονομιά εκπαιδευτικής αριστείας, τεχνολογικής καινοτομίας και υπηρεσιών προς τη ναυτιλιακή κοινότητα. Το WMU, που ιδρύθηκε από τον ΙΜΟ, συνεισφέρει ένα παγκόσμιο δίκτυο επαγγελματιών της ναυτιλίας, ερευνητών, εκπαιδευτικών και υπευθύνων χάραξης πολιτικής, με στόχο μια ασφαλέστερη, πιο αποδοτική και βιώσιμη ναυτιλία. Είμαι βέβαιος ότι η συνεργασία του WMU με το Ίδρυμα Ευγενίδου θα δημιουργήσει σημαντικά οφέλη για τη ναυτιλιακή κοινότητα που υπηρετούμε και οι δύο».
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης, εκπρόσωποι της Διοίκησης του Ιδρύματος Ευγενίδου, της ελληνικής και διεθνούς ακαδημαϊκής και ναυτιλιακής κοινότητας, και της ελληνικής πολιτείας, ανέδειξαν την κρίσιμη σημασία της αναβάθμισης δεξιοτήτων των νέων ναυτικών σε ένα περιβάλλον συνεχών τεχνολογικών, περιβαλλοντικών και κανονιστικών αλλαγών.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν:
- Η ενσωμάτωση των σύγχρονων αναγκών της ναυτιλιακής βιομηχανίας στα εκπαιδευτικά προγράμματα
- Ο ψηφιακός μετασχηματισμός της ναυτικής εκπαίδευσης, με αξιοποίηση διαδραστικών εργαλείων και τεχνολογιών προσομοίωσης
- Η ενίσχυση της διασύνδεσης μεταξύ εκπαίδευσης και πραγματικών επιχειρησιακών συνθηκών στη ναυτιλία
- Η ανάπτυξη νέων διεθνών συνεργασιών που διευρύνουν το εκπαιδευτικό οικοσύστημα της ναυτιλίας
«Στο Ίδρυμα Ευγενίδου, βλέπουμε τον ρόλο μας όχι απλώς ως υποστηρικτής της ναυτικής εκπαίδευσης, αλλά ως μια ενεργή γέφυρα μεταξύ της παράδοσης και του μετασχηματισμού – μεταξύ της συσσωρευμένης σοφίας της ελληνικής ναυτιλίας και των απαιτήσεων μιας ταχέως εξελισσόμενης παγκόσμιας βιομηχανίας. Αλλά κανένα ίδρυμα δεν μπορεί να το κάνει αυτό μόνο του», επεσήμανε ο Δρ. Γκόλιας και κατέληξε: «Η κλίμακα και η ταχύτητα της αλλαγής στον τομέα μας απαιτούν βαθύτερη συνεργασία από ποτέ:
μεταξύ ακαδημαϊκών κύκλων και βιομηχανίας, μεταξύ δημόσιων και ιδιωτικών φορέων, μεταξύ εκείνων που σχεδιάζουν την εκπαίδευση και εκείνων που ζουν την πραγματικότητα της θαλάσσιας υπηρεσίας καθημερινά. Εάν καταφέρουμε να κλείσουμε αυτά τα κενά, όχι μόνο θα αντιμετωπίσουμε την πρόκληση των δεξιοτήτων, αλλά θα ενισχύσουμε επίσης τα ίδια τα θεμέλια της θαλάσσιας ασφάλειας, της ανθεκτικότητας και της αριστείας».
