Ο αγροδιατροφικός τομέας διανύει περίοδο έντονων μετασχηματισμών. Η κλιματική μεταβλητότητα πιέζει τις αποδόσεις, οι απαιτήσεις για ποιότητα και ιχνηλασιμότητα γίνονται ολοένα αυστηρότερες, ενώ ο καταναλωτής ζητά προϊόντα ασφαλή, βιώσιμα και σταθερά διαθέσιμα. Την ίδια στιγμή, η τεχνολογία (από τα βιοδιεγερτικά και την προηγμένη θρέψη έως τα εργαστήρια ανάλυσης, τα data & analytics και την τεκμηρίωση συμμόρφωσης) μετατρέπει την αγροτική παραγωγή σε δραστηριότητα υψηλής γνώσης. Η παραγωγή δεν κρίνεται πια μόνο στο χωράφι, αλλά και στο εργαστήριο, στο λογισμικό διαχείρισης, στην εφοδιαστική αλυσίδα και στο ράφι του σούπερ μάρκετ.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της κατεύθυνσης είναι ο Όμιλος EFTHYMIADIS Agrotechnologies. Με αφετηρία το 1935 στην εμπορία γεωργικών εφοδίων, ο Όμιλος εξελίχθηκε σε δομή που συνδυάζει εφόδια-πολλαπλασιαστικό υλικό-υπηρεσίες-τρόφιμα, υπό μητρική εταιρεία συμμετοχών (ΡΑΙΔΕΣΤΟΣ Α.Ε.).
Όπως σημειώνει ο πρόεδρος του Ομίλου EFTHYMIADIS, κ. Νίκος Ευθυμιάδης ένας από τους βασικούς άξονες που θα καθορίσουν το μέλλον της αγροδιατροφής είναι το κανονιστικό πλαίσιο που θα την διέπει. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δυστυχώς φαίνεται να ακολουθεί ένα μοντέλο που αποθαρρύνει την καινοτομία στον κλάδο μέσω μιας σχεδόν ιδεοληπτικής προσέγγισης, ιδιαίτερα στο κομμάτι του R&D στα φυτοπροστατευτικά προϊόντα και στους σπόρους σποράς.
Σε αυτό το περιβάλλον, οι επιχειρήσεις που καλύπτουν πολλαπλά σημεία της αλυσίδας αξίας αποκτούν πλεονέκτημα: μπορούν να προσφέρουν συνεκτικά πακέτα λύσεων, από τα εφόδια και το πολλαπλασιαστικό υλικό μέχρι τον ποιοτικό έλεγχο και την πρόσβαση στην αγορά. Η Ελλάδα με δυναμικές καλλιέργειες, εξαγωγικό προσανατολισμό σε φρούτα/λαχανικά και ισχυρή διασύνδεση με τη ΝΑ Ευρώπη— αποτελεί πρόσφορο πεδίο για τέτοιου τύπου ολιστικά σχήματα.
Ο κ. Ευθυμιάδης τονίζει και την πίεση της κλιματικής αλλαγής: «Η δυνατότητα των κυβερνήσεων να αντιμετωπίσουν συνολικά το θέμα της λειψυδρίας είναι κρίσιμη. Το βλέπουμε ήδη μπροστά μας να αλλάζει άρδην τον καλλιεργητικό χάρτη της χώρας, μειώνοντας δραστικά τις εκτάσεις στρατηγικά απαραίτητων προϊόντων όπως το βαμβάκι και το καλαμπόκι».
Η φιλοσοφία «από το χωράφι στο ράφι» αποτυπώνεται στην επιλογή να αναπτυχθούν τέσσερις σαφείς πυλώνες: Γεωργικά εφόδια, πολλαπλασιαστικό υλικό, υπηρεσίες εργαστηρίων & συμμόρφωσης και τρόφιμα
Σε σχέση με τις επενδυτικές προτεραιότητες, ο Νίκος Ευθυμιάδης αναφέρει ότι η φυτοπροστασία είναι ένας ώριμος κλάδος, όπου οι ευκαιρίες επενδύσεων είναι μάλλον περιορισμένες. Το πολλαπλασιαστικό υλικό είναι μια διαφορετική περίπτωση, όπου επενδύουμε συνεχώς, είτε με R&D είτε με στοχευμένες εξαγορές. Τέλος, οι επενδύσεις σε εργαστηριακές υπηρεσίες, παρ' όλο που είναι υψηλού κόστους, αποτελούν προτεραιότητα για τον Όμιλο γιατί είναι απαραίτητες για τη γεωγραφική μας διεύρυνση.
Η στρατηγική του Ομίλου στηρίζεται επίσης σε συμπράξεις με πολυεθνικούς παίκτες, από τη Mitsui έως τη Nufarm, ενισχύοντας πρόσβαση σε τεχνογνωσία και δίκτυα διανομής. Η δημιουργία της KCB Agriscience B.V. εντάσσει τη ΝΑ Ευρώπη σε ένα πιο συνεκτικό σχήμα, ενώ η KNE BRANDT σηματοδοτεί στροφή σε προϊόντα θρέψης και βιοδιεγερτές με αυξημένη προστιθέμενη αξία.
Οι βασικές προτεραιότητες, όπως τις συνοψίζει ο ίδιος, είναι η θωράκιση της θέσης της στα προϊόντα φυτοπροστασίας, η δυναμική είσοδος στους σπόρους λαχανικών, η ενδυνάμωση της παραγωγικής μας δυναμικότητας στους σπόρους βαμβακιού, η ταχεία ανάπτυξη του νέου μας κλάδου της θρέψης, η βέλτιστη αξιοποίηση των επενδύσεων σε εργαστήρια και η ανάπτυξη εργαλείων ψηφιακής γεωργίας.
Στο επίπεδο των υποδομών και της κλίμακας, τα μεγέθη δίνουν εικόνα ομίλου που λειτουργεί ως περιφερειακός κόμβος: πάνω από 500 εργαζόμενοι, 8 βιομηχανικές εγκαταστάσεις, 21 εταιρείες σε 12 χώρες και ενοποιημένο ισολογισμό άνω των 100 εκατ. ευρώ.
Για τους νέους που θέλουν να δραστηριοποιηθούν στον κλάδο, ο κ. Ευθυμιάδης επισημαίνει «Δεν θα πρέπει να βλέπουν τον τομέα αυτόν ως διέξοδο από μια δύσκολη καθημερινότητα, ούτε ως μόδα. Θα πρέπει να ξεχωρίσουν τι τους ευχαριστεί περισσότερο: αν αρκεί να είναι κοντά στη φύση ή αν τους ενδιαφέρει η τεχνολογία και οι στόχοι της αγροδιατροφής. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να βεβαιωθούν ότι είναι κάτι που μπορούν να αγαπήσουν διαχρονικά. Ενώ για το επιχειρηματικό περιβάλλον, ο ίδιος σημειώνει ότι δεν έχει ξεφύγει ακόμα εντελώς από τις στρεβλώσεις του παρελθόντος, αλλά έχουμε προχωρήσει μπροστά. Υπάρχει μεγαλύτερος χρηματοδοτικός ορθολογισμός, χαμηλότερο κόστος δανεισμού και φορολογίας, ενώ παρατηρούμε έντονο ενδιαφέρον για την έρευνα και την υψηλή τεχνολογία.
Στον ορίζοντα, τρεις μεγάλες δυνάμεις αναμένεται να καθορίσουν τον κλάδο: βιωσιμότητα και ESG, τεχνητή νοημοσύνη και περιφερειακή ολοκλήρωση στην ΝΑ Ευρώπη. Όπως τονίζει ο κ. Ευθυμιάδης η τεχνητή νοημοσύνη θα βοηθήσει στη μείωση των εισροών, ειδικά του νερού, θα καταστήσει την παραγωγική διαδικασία πλήρως ιχνηλάσιμη και θα στηρίξει την κανονιστική συμμόρφωση της αλυσίδας αξίας για την προστασία του περιβάλλοντος και της υγείας του καταναλωτή.
