Ο καιρός που έπρεπε πλέον να επισκεφθούμε μονές ή μικρά εξειδικευμένα μαγαζιά στο κέντρο της Αθήνας για να μπορέσουμε να απολαύσουμε τα προϊόντα που παρήγαγαν οι μοναχοί και οι μοναχές στις μονές ανά την Ελλάδα, έχει περάσει ανεπιστρεπτί.
Ο κύριος λόγος για αυτό είναι η πανδημία, η οποία υποχρέωσε μεγάλο αριθμό μονών που είχαν αποκλειστικά έσοδα από αυτές τις αγορές που έκανε ο κόσμος στη διάρκεια των επισκέψεών του να αναζητήσει εναλλακτικούς τρόπους πώλησης των προϊόντων τους, καθώς οι περισσότερες από αυτές αντλούν σχεδόν αποκλειστικά τα έσοδα για την επιβίωσή τους από την πώληση των αγαθών που παρασκευάζουν οι μοναχοί και οι μοναχές εντός των μονών.
Σε μια πρόχειρη αναζήτηση στο διαδίκτυο εν έτει 2022 υπάρχουν πάνω από 15 e-shop που συγκεντρώνουν αποκλειστικά μοναστηριακά προϊόντα από μονές σε όλη Ελλάδα, ενώ πάνω από 20 είναι αυτά, το οποία από μόνα τους εμπορεύονται τα προϊόντα τους, τα οποία ξεκινούν από πιο παραδοσιακά προϊόντα όπως κομποσκοίνια, φυλακτά και εργόχειρα και φτάνουν μέχρι αφρόλουτρα και κρέμες προσώπου, αλλά και βιολογικό ελαιόλαδο, παραδοσιακές πίτες, γλυκά, λικέρ και κρασί.
Από τους πρωτεργάτες σε αυτή τη διαδικασία ήταν οι μονές του Αγίου Όρους, κάποιες από τις οποίες διαθέτουν το δικό site, στο οποίο συνήθως είναι ενταγμένο κάποιο e-shop ή τα προϊόντα που διαθέτει προς πώληση.
Εξάλλου, τα περισσότερα e-shop που διαθέτουν μοναστηριακά προϊόντα διαθέτουν σχεδόν αποκλειστικά αυτά που παρασκευάζουν οι μοναχοί του Αγίου Όρους, καθώς αυτά είναι που συγκεντρώνουν και την περισσότερη ζήτηση από τον κόσμο, όχι μόνο από τη Βόρεια Ελλάδα, αλλά και από την Αττική.
Xαρακτηριστικό είναι ότι η Μονή Βατοπεδίου έχει στην ιδιοκτησία της πάνω από 1000 στρέμματα καλλιεργήσιμης εκτάσης, οι οποίες έχουν όλες, όπως αναγράφεται στο site της μονής, βιολογική πιστοποίηση, στα οποία εκτρέφουν μελίσσια, σταφύλια, βότανα κλπ .
Από τις πρώτες μονές που είδαν την τάση του ενδιαφέροντος ήταν και αυτή της Ιεράς Μονής Μακαριωτίσσης όρους Ελικών, η οποία βρίσκεται στο νομό Βοιωτίας, η οποία διαθέτει τόσο φυσικό κατάστημα στην Ηλιούπολη, όσο και δικό της e-shop.
Τα γαλακτοκομικά προϊόντα από την Ιερά Μονή, τα οποία σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο site της, παράγονται από ζώα που εκτρέφονται στις εκτάσεις της Μονής από τους μοναχούς σε υψόμετρο 700 μ., έκαναν την πρώτη τους εμφάνιση στην αγορά μέσα στην οικονομική κρίση και κατάφεραν μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα να βρεθούν στα ψυγεία των καταστημάτων διατροφής, στα παραδοσιακά παντοπωλεία και σε κάποια ανεξάρτητα Σουπερμάρκετ. Μάλιστα, τα συγκεκριμένα προϊόντα μεταφέρονται και από το e-fresh.gr , ενώ από το 2019 έχουν αποσπάσει διακρίσεις σε σχετικά ποιοτικά βραβεία τροφίμων.
Από τις πιο πρόσφατες απόπειρες δημιουργίας e-shop ήταν τον περασμένο Σεπτέμβριο όταν μέσω της ιστοσελίδας της Ιεράς Μητροπόλεως Καλαβρύτων και Αιγειαλείας (www.imkalaig.com) υλοποιήθηκε ηλεκτρικό κατάστημα, με την πρωτοβουλία να εντάσσεται στο πλαίσιο του γενικού ενδιαφέροντος της Εκκλησίας της Ελλάδος για την ανάπτυξη του θρησκευτικού τουρισμού μέσω, μεταξύ άλλων, της ανάδειξης και προβολής των Ιερών Μονών και των διακεκριμένων προϊόντων τα οποία παράγουν.
Σε αυτό το πλαίσιο, κατά φορείς του τουριστικού κλάδου, υπάρχει και ένας ακόμα λόγος που έχει ανοδική τάση η παραγωγή μοναστηριακών προϊόντων και η διάδοση του μέσα από ηλεκτρονικά καταστήματα. Πρόκειται για κίνηση άμεσα συνδεδεμένη, μετά την πανδημία, με την προσπάθεια περαιτέρω ενίσχυσης του θρησκευτικού τουρισμού, ο οποίος αποτελεί εναλλακτική μορφή τουρισμού που προωθείται συστηματικά τα τελευταία χρόνια σε παγκόσμιο επίπεδο από τις επιχειρήσεις του τουριστικού κλάδου, αλλά και από την πολιτεία.
Κατά πρόσφατα στοιχεία προκύπτει ότι ο τζίρος του ξεπερνά τα 15 δισ. τον χρόνο διεθνώς, χωρίς να έχουμε ακριβή στοιχεία για την Ελλάδα.
«Τα e-shop συνέβαλαν στην επίβιωσή μας εν μέσω πανδημίας»
Για την τάση αυτή μίλησε στο BusinessNews.gr ο σχεδιαστής ιστοσελίδων Γρηγόρης Καραγιάννης, ο οποίος μέσα στα δύο προηγούμενα χρόνια είχε αναλάβει τον σχεδιασμό αρκετών ιστοσελίδων - eshop για μοναστήρια ανά την Ελλάδα, ενώ έχει σχεδιάσει και υποστηρίζει το νέο e-shop της Ιεράς Μητροπόλεως Καλαβρύτων και Αιγιαλείας.
Από την πλευρά του τονίζει ότι «όντως ειδικά μέσα στην πανδημία είδαμε μια τάση οι μονές να προχωρούν στη σύσταση e-shop, από μόνες τους και όχι ενταγμένες σε ένα συνολικό e-shop, περισσότερο από τα προηγούμενα χρόνια. Ένας λόγος ήταν οι μειωμένες επισκέψεις του κόσμου που ήθελε να πάρει τα προϊόντα αυτά και δεν μπορούσε να το κάνει, αφού δεν μπορούσε να έρθει δια ζώσης στα μοναστήρια, αλλά ένας άλλος ήταν και η περαιτέρω διάδοση τόσο του εκκλησιαστικού εργοχείρου, όσο και των αγνών μοναστηριακών, χειροποίητων προϊόντων. Πρόκειται για εξειδικευμένα ηλεκτρονικά καταστήματα που ενώ πιο παλιά είχαν συγκεκριμένο κοινό, τώρα γίνεται προσπάθεια διάδοσής τους σε πιο πολύ κόσμο. Εξάλλου, πλέον, ακόμα και οι μεγαλύτερες ηλικίες είναι πιο εξοικειωμένες με την τεχνολογία και μπορούν να κάνουν παραγγελίες. Πρόσφατο παράδειγμα ήταν η κατασκευή του e-shop της Ιεράς Μητρόπολης Καλαβρύτων, που παρότι δημιουργήθηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο, δείχνει, ήδη, πολύ καλά δείγματα ενδιαφέροντος από τον κόσμο ».
Ο ίδιος, βέβαια, τονίζει ότι θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι η κατασκευή των sites για τα μοναστήρια δεν έχει ως σκοπό το κέρδος, αλλά την διάδοση της μοναστηριακής παράδοσης, παράλληλα με κάποια έσοδα που έρχονται για την κάθε μονή: «Πέρα από τις εκκλησιαστικές εικόνες, όσον αφορά τα υπόλοιπα, ειδικά τα φαγώσιμα είναι είδη χειροποίητα, τα οποία φτιάχνονται καθημερινά από τις μοναχές, χωρίς συντηρητικά και απόλυτα ασφαλή, τα οποία αναδεικνύουν την εκκλησιαστική μας κληρονομιά και παράδοση. Δεν έχουν στόχο σε καμία περίπτωση το κέρδος, δεν είναι αυτή η λογική γιαυτό και όπως θα δείτε τα περισσότερα μοναστηριακά e-shop που φτιάχνονται είναι εντελώς λιτά, παρουσιάζοντας απλώς τα προϊόντα και τον τρόπο πληρωμής και αποστολής».
Στέλεχος ενός από τα πρώτα e-shops μοναστηριακών προϊόντων από την περιοχή της Θεσσαλονίκης, το οποίο άνοιξε το δρόμο στη δεκαετία του 2010, αναφέρει στο Businessnews.gr ότι «τα μοναστηριακά προϊόντα είναι δημοφιλή σε συγκεκριμένο κοινό αρκετά χρόνια, πριν, όμως τον τελευταίο καιρό βλέπουμε μια ανοδική πορεία σε ακόμα περισσότερο κόσμο. Η πανδημία τόνωσε τη ζήτηση και έφερε τα μοναστηριακά προϊόντα πιο κοντά στο κοινό που διαπίστωσε ότι υπάρχει μια αγορά με αγνά είδη, χωρίς συντηρητικά και τις περισσότερες φορές βιολογικά».
Για την ραγδαία άνοδο της ζήτησης των προϊόντων εν μέσω πανδημίας μιλά και η υπεύθυνη του e-shop του γυναικείου μοναστηριού της Αγίας Παρασκευής στον Ροδολίβο Σερρών: «Έχουμε το ηλεκτρονικό κατάστημα εδώ και κάποια χρόνια, όμως ήταν μέσα στον κορονοιό που είδαμε μεγάλη αύξηση στη ζήτηση, σχεδόν 50% επάνω σε ό,τι υπήρχε τα προηγούμενα χρόνια, κυρίως γιατί ο κόσμος δεν μπορούσε να έρθει στο μοναστήρι. Ευτυχώς μάλιστα που είχαμε το e-shop , καθώς δεν θα είχαμε άλλους πόρους για να επιβιώσουμε», τονίζει, προσθέτοντας ότι ο κόσμος, παρότι τα μοναστήρια, είναι πλέον ανοιχτά και επισκέψιμα συνεχίζει να κάνει τις παραγγελίες του ηλεκτρονικά.
