Πώς αντιλαμβάνονται οι Έλληνες την πόλη της Αθήνας; Ποια είναι τα θετικά και ποια είναι τα αρνητικά της χαρακτηριστικά; Και εν τέλει προς ποια κατεύθυνση κλίνει το τελικό πρόσημο; Τα παραπάνω ερωτήματα απαντήθηκαν στη νέα δημοσκοπική έρευνα της Metron Analysis που παρουσιάστηκε στο πλαίσιο του συνεδρίου «Διάλογοι για την Αθήνα: Από τον μύθο στη σύγχρονη πόλη», που διοργανώνεται από την εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ, υπό την αιγίδα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) και του Δήμου Αθηναίων, με την υποστήριξη της Περιφέρειας Αττικής και σε συνεργασία με το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.
Την παρουσίαση των αποτελεσμάτων έκανε ο Γιάννης Μπαλαμπανίδης, Πολιτικός Αναλυτής της Metron Analysis, ο οποίος αποσαφήνισε ότι στόχος της έρευνας είναι η αντίληψη της Αθήνας ως μια πόλη – ιδέα και για τον λόγο αυτό, τα δεδομένα ελήφθησαν όχι μόνο από τους κατοίκους της πρωτεύουσας αλλά από όλη την Ελλάδα. Η έρευνα διεξήχθη πανελλαδικά από τις 23 έως τις 28 Σεπτεμβρίου 2026, σε δείγμα 1.009 ατόμων ηλικίας 17 ετών και άνω, με τηλεφωνικές και online συνεντεύξεις. Από τους συμμετέχοντες, το 35% κατοικεί στην Αττική.
Ξεκινώντας από τα θετικά της Αθήνας, η πλειοψηφία αποδίδει ως κορυφαίο θετικό χαρακτηριστικό τον «πολιτισμό και την ιστορία» με ποσοστό 85%. Ακολουθούν «η διασκέδαση και η κοινωνική ζωή» με 76%, οι «ευκαιρίες εκπαίδευσης και εργασίας» με 73%, ο «κοσμοπολίτικος χαρακτήρας» με 61%, το «καλό κλίμα» με 54%, οι «προοπτικές οικονομικής ανάπτυξης» με 53%, η «πρόσβαση στη θάλασσα» με 42% και η «ποιότητα ζωής» με 25%.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η κατάταξη των αρνητικών χαρακτηριστικών.
Στην κορυφή βρίσκεται το άγχος και η ψυχική επιβάρυνση, που το 66% θεωρεί ότι ταιριάζει στην εικόνα της Αθήνας. Ακολουθούν η ανασφάλεια και εγκληματικότητα με 62%, η επιδείνωση του φυσικού περιβάλλοντος με 60%, το υψηλό κόστος ζωής και στέγασης με 58% και το κυκλοφοριακό και τα μέσα μαζικής μεταφοράς με 55%. Η επιβάρυνση από τον τουρισμό συγκεντρώνει 53%, η απουσία καθαριότητας 52% και η έλλειψη δημόσιων χώρων 48%. Οι άνθρωποι που ζουν πραγματικά στην Αττική καταγράφονται ως πιο αρνητικοί από εκείνους που παρατηρούν την Αθήνα από απόσταση.
Μόλις το 33% των ερωτηθέντων εκτιμά ότι η Αθήνα «δεν έχει τίποτα να ζηλέψει» από άλλες ευρωπαϊκές πόλεις. Σχεδόν δύο στους τρεις, 65%, θεωρούν ότι απέχει πολύ από αυτές. Μεταξύ των κατοίκων της Αττικής η εικόνα επιδεινώνεται, καθώς επτά στους δέκα (72%) πιστεύουν ότι η Αθήνα απέχει πολύ από τις άλλες ευρωπαϊκές πόλεις και μόλις 26% ότι δεν έχει τίποτα να ζηλέψει. Ανάλογη είναι και η συνολική αποτίμηση της ζωής στην πόλη. Έξι στους δέκα θεωρούν ότι η Αθήνα έχει περισσότερα αρνητικά, έναντι 33% που βλέπει περισσότερα θετικά και 7% που τοποθετείται στη μέση. Η ποιότητα ζωής, επομένως, φαίνεται να λειτουργεί ως ένα πυρηνικό χαρακτηριστικό της πόλης, το οποίο οι πολίτες αξιολογούν συνολικά τη σχέση τους με την Αθήνα. Ο πολιτισμός, η ιστορία και οι ευκαιρίες εξακολουθούν να αποτελούν τα μεγάλα κεφάλαιά της. Δεν αρκούν όμως για να αντισταθμίσουν την πίεση της καθημερινότητας, όπως το κόστος στέγασης, τις υποδομές, το κυκλοφοριακό, την ανασφάλεια, την περιβαλλοντική επιβάρυνση και τελικά το ψυχολογικό άγχος.
Κάνοντας την απαιτούμενη σύνοψη, ο κ. Μπαλαμπανίδης επεσήμανε ότι τα βασικά θετικά χαρακτηριστικά είναι η κοινωνικότητα και οι ευκαιρίες που προσφέρει η πόλη, κάτι το οποίο είναι περισσότερο σημαντικό για τις νεότερες ηλικίες. Εξίσου σημαντική, πρόσθεσε, είναι και η ιστορική κληρονομιά, η οποία, όμως, δεν αρκεί για να εξισορροπήσει το ισοζύγιο από την επιβάρυνση της καθημερινότητας σε επίπεδο υποδομών, στέγασης, υπερτουρισμού, φυσικού περιβάλλοντος, ανασφάλειας και ψυχικής υγείας. Τον συντονισμό της συζήτησης ανέλαβε η Δήμητρα Κρουστάλλη, Διευθύντρια Σύνταξης στην εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ.