Ένα νέο κεφάλαιο για την ελληνική παρουσία στο Διάστημα άνοιξε στο Παρίσι, όπου ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, συμμετείχε στις εργασίες του πρώτου International Space Summit, στις 9 και 10 Σεπτεμβρίου. Στο πλαίσιο της Συνόδου, ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε επίσημα τη συμμετοχή του Αδριανού Γολέμη στην αποστολή PAM-6 της Vast προς τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS), σηματοδοτώντας την πρώτη συμμετοχή Έλληνα αστροναύτη σε επανδρωμένη διαστημική αποστολή.
Η αποστολή PAM-6 προγραμματίζεται για το δεύτερο εξάμηνο του 2027, σε συνεργασία με τη NASA και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA). Μαζί με τον Αδριανό Γολέμη προβλέπεται να ταξιδέψουν ο Γάλλος αστροναύτης Thomas Pesquet, ως επικεφαλής της αποστολής, ο Τσέχος Aleš Svoboda και ένας ακόμη Ευρωπαίος αστροναύτης. Στην παρουσίαση του Αδριανού Γολέμη ως μέλους του πληρώματος παρέστησαν, μαζί με τον Υπουργό Δημήτρη Παπαστεργίου, ο Γενικός Γραμματέας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, Κωνσταντίνος Καράντζαλος, ο Πρόεδρος του ΕΛΚΕΔ Εμμαουήλ Ράμμος και η πλανητολόγος και εκπρόσωπος της Ελλάδας στην ESA, Ανεζίνα Σολομωνίδου.
Στο πλαίσιο της παρουσίας του στο Παρίσι, ο Δημήτρης Παπαστεργίου συμμετείχε επίσης στη συνάντηση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Πρόεδρο της Γαλλίας Emmanuel Macron στο Μέγαρο των Ηλυσίων, όπου συζητήθηκαν ζητήματα διμερούς, ευρωπαϊκού και περιφερειακού ενδιαφέροντος, με ιδιαίτερη έμφαση σε έργα συνδεσιμότητας.
Η πρώτη διεθνής Διάσκεψη Κορυφής αποκλειστικά αφιερωμένη στο Διάστημα που πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία της Γαλλίας συγκέντρωσε 120 αντιπροσωπείες: αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, εκπροσώπους διεθνών και ευρωπαϊκών οργανισμών, επιστήμονες, αστροναύτες και κορυφαία στελέχη της παγκόσμιας διαστημικής βιομηχανίας. Στη Σύνοδο συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen, ο Γενικός Διευθυντής του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος Josef Aschbacher, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Andrius Kubilius, καθώς και υπουργοί και εκπρόσωποι κυβερνήσεων. Στο επίκεντρο των εργασιών βρέθηκαν η ασφάλεια και η άμυνα στο Διάστημα, η ενίσχυση της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας και ανταγωνιστικότητας, η διαστημική οικονομία, το διεθνές και ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο, η ασφαλής πρόσβαση στο Διάστημα και η βιώσιμη χρήση του, η διαχείριση του φάσματος και των δορυφορικών τροχιών, καθώς και το μέλλον της επιστήμης, της εξερεύνησης και των επανδρωμένων αποστολών.
Η ανακοίνωση της ελληνικής αποστολής αποτελεί ένα ακόμη βήμα στη νέα διαστημική πορεία της χώρας. Μέσα σε λίγα χρόνια, η Ελλάδα έχει αποκτήσει 18 δορυφόρους σε τροχιά, αναπτύσσει εγχώριο οικοσύστημα κατασκευής δορυφόρων και επενδύει στη δημιουργία κρίσιμων υποδομών και εθνικών δυνατοτήτων. Παράλληλα, συμμετέχει ενεργά στις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες για ασφαλή δορυφορική συνδεσιμότητα, με την κατασκευή του GOVSATCOM Hub στην Ελλάδα, τη στήριξη του ευρωπαϊκού προγράμματος IRIS² και την ανάπτυξη δυνατοτήτων παρακολούθησης αντικειμένων στο διάστημα.
Η παρουσία της χώρας στο International Space Summit συνδέεται με τον συνολικό εθνικό σχεδιασμό για το Διάστημα, ο οποίος περιλαμβάνει την Εθνική Στρατηγική Διαστήματος, με ορίζοντα το 2035 και το νέο Εθνικό Διαστημικό Πρόγραμμα «HELLAS-SPACE 2.0», ύψους 350 εκατ. ευρώ. Το πρόγραμμα υλοποιείται σε συνεργασία με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος και το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος, με στόχο την ανάπτυξη πραγματικών εθνικών δυνατοτήτων, την ενίσχυση της ελληνικής διαστημικής βιομηχανίας και τη μεγαλύτερη συμμετοχή πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και ελληνικών επιχειρήσεων.
Οι νέες διαστημικές υποδομές σχεδιάζονται με συγκεκριμένες εφαρμογές για το κράτος, την οικονομία και την καθημερινότητα: από την έγκαιρη ανίχνευση και χαρτογράφηση δασικών πυρκαγιών και την παρακολούθηση πλημμυρών έως τη θαλάσσια επιτήρηση, τη γεωργία ακριβείας, την προστασία κρίσιμων υποδομών και την παροχή ασφαλών επικοινωνιών σε νησιά και απομακρυσμένες περιοχές.
Κεντρική θέση στις συζητήσεις της Συνόδου είχε και η αξιοποίηση των διαστημικών δεδομένων και ειδικότερα η ενίσχυση της ευρωπαϊκής ικανότητας παρατήρησης της Γης. Το Copernicus αποτελεί βασικό εργαλείο σε αυτή την κατεύθυνση, μετατρέποντας τα δεδομένα που συλλέγονται από το διάστημα σε αξιοποιήσιμη πληροφορία για το κλίμα, το περιβάλλον, την πολιτική προστασία και την οικονομική δραστηριότητα.
Σημειώνεται ότι στο πλαίσιο της Συνόδου υπογράφηκε η Διακήρυξη Copernicus, με τη συμμετοχή της γαλλικής κυβέρνησης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA). Η Ελλάδα υποστηρίζει τη Διακήρυξη, επιβεβαιώνοντας την ενεργό παρουσία της στη διαμόρφωση της νέας ευρωπαϊκής διαστημικής πολιτικής και στην αξιοποίηση των διαστημικών δεδομένων προς όφελος της οικονομίας, της κοινωνίας και της ανθεκτικότητας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην επένδυση στη γνώση και στο ανθρώπινο δυναμικό. Στο πλαίσιο του εθνικού σχεδιασμού προωθείται πανελλήνιο μαθητικό διαστημικό πρόγραμμα, μέσω του οποίου ομάδες μαθητών Γυμνασίων και Λυκείων θα έχουν τη δυνατότητα να σχεδιάσουν, να κατασκευάσουν και να θέσουν σε τροχιά έως οκτώ πραγματικούς νανοδορυφόρους, φέρνοντας τις διαστημικές επιστήμες και τις δεξιότητες STEM πιο κοντά στη σχολική τάξη.
Με αφορμή τη συμμετοχή του στο International Space Summit, ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, δήλωσε: «Η Ελλάδα χτίζει μεθοδικά και με συγκεκριμένα βήματα τη θέση της στο Διάστημα. Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει θέσει έναν ξεκάθαρο στόχο: η χώρα μας να συμμετέχει ενεργά στις μεγάλες τεχνολογικές αλλαγές και να δημιουργεί εδώ γνώση, υποδομές και ευκαιρίες για τους ανθρώπους της. Σήμερα έχουμε 18 δορυφόρους σε τροχιά, αναπτύσσουμε νέες εθνικές δυνατότητες και ένα ελληνικό οικοσύστημα που μπορεί να σχεδιάζει, να κατασκευάζει και να καινοτομεί. Η αποστολή του Αδριανού Γολέμη στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο. Μαζί με την επιστημονική της αξία, μπορεί να λειτουργήσει ως ισχυρή πηγή έμπνευσης για μια ολόκληρη γενιά παιδιών, που σήμερα κοιτούν τον ουρανό και αύριο μπορούν να είναι οι επιστήμονες, οι μηχανικοί και οι άνθρωποι που θα δημιουργήσουν την επόμενη τεχνολογική σελίδα της χώρας».
