Ειδικότερα, στις τελευταίες εκθέσεις τους Ε.Ε., ΔΝΤ και ΟΟΣΑ παραδέχονται ότι ένα μεγάλο μέρος της ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας για το 2021 θα προέλθει από την εισροή των χρημάτων του Ταμείου Ανάκαμψης. Όλοι τους όμως έχουν και την υποσημείωση ότι το αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τη σωστή εκτέλεση του προγράμματος.
Ειδικά το ΔΝΤ σημειώνει ότι, παρά το μεγάλο ποσό κεφαλαίων που έχει εξασφαλίσει η Ελλάδα, θα έχει μικρό πολλαπλασιαστή ανάπτυξης. Συγκεκριμένα, το Ταμείο υπολογίζει ότι για κάθε ένα ευρώ που έρχεται από το Ταμείο και θα διατίθεται σε επενδύσεις θα δημιουργείται προστιθέμενη αξία 0,8 ευρώ, ενώ σε μεσοπρόθεσμη βάση η προστιθέμενη αξία θα μειώνεται στα 0,6 ευρώ.
Εκτός από τις αμφιβολίες όμως των διεθνών οργανισμών, και τα ίδια τα στελέχη του οικονομικού επιτελείου, που καλούνται να χειριστούν το θέμα, παραδέχονται ότι το ιστορικό στην απορρόφηση κοινοτικών πόρων δεν είναι το καλύτερο δυνατό. Η ωρίμανση των έργων πρέπει να οργανωθεί ώστε να μην υπάρχουν προβλήματα με τα χρονοδιαγράμματα και τα ορόσημα που θα θέσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή όχι μόνο για το Ελληνικό, αλλά και Εθνικά Προγράμματα Ανάκαμψης όλων των κρατών μελών. Επιπλέον, όπως δήλωνε αρμόδια πηγή του οικονομικού επιτελείου, "Οι διαγωνισμοί έχουν πάντα τον κίνδυνο της ένστασης και οι απαλλοτριώσεις είναι τις περισσότερες φορές προβληματικές" προσθέτοντας ότι τέτοιες παθογένειες θα πρέπει να ελαχιστοποιηθούν αν όχι να εξαλειφθούν.
Στην κατεύθυνση αυτή, η νέα στρατηγική της ειδικής υπηρεσίας συντονισμού που θα στελεχωθεί και θα αρχίσει να λειτουργεί από την αρχή του 2021, αλλά και η "κάθετη" δομή διαχείρισης από την επιτροπή σε επίπεδο υπουργών έως και τα στελέχη, θα έχει βασική αρχή ότι θα λειτουργήσει κυρίως προληπτικά σε όποια ενδεχόμενα προβλήματα. Στις γενικές αρχές το σχέδιο διαχείρισης θα προβλέπει ότι:
1. Θα χρηματοδοτούνται αμιγώς ιδιωτικές επενδύσεις. Το πρώτο βήμα αφορά τις ιδιωτικές επενδύσεις οι οποίες θα χρηματοδοτηθούν μόνο με τα δάνεια των 12,7 δισ. του πακέτου και σε ποσοστό που δεν θα ξεπερνά το 50% . Οι επενδυτές θα πρέπει να παρουσιάσουν ίδια κεφάλαια στο 20% του προϋπολογισμού της επένδυσης και χρηματοδότηση από τρίτο (π.χ. μια εμπορική τράπεζα) για το 30% του ύψους της επένδυσης. Με τον τρόπο αυτό οι υποψήφιοι επενδυτές θα αναλάβουν συνολικά το 100% του ρίσκου της επένδυσης αφού το σχήμα χρηματοδότησης θα είναι 20% ίδια κεφάλαια και 80% δανεισμός. Με τον τρόπο αυτό όσοι συμμετέχουν θα πρέπει να έχουν ώριμες επενδύσεις με υψηλή απόδοση και να αποφευχθούν αβέβαιες επενδύσεις που αναζητούν επιδότηση.
2. Υπερδέσμευση Προϋπολογισμού. Στις δημόσιες επενδύσεις που θα χρηματοδοτηθούν με τα 19,3 δισ. ευρώ των επιδοτήσεων γίνεται από τώρα μεγάλη υπερδέσμευση πόρων. Προτείνονται δηλαδή μεγάλος αριθμός έργων με προϋπολογισμό που σύμφωνα με πληροφορίες ξεπερνάει φτάνει το 150%-170% των διαθέσιμων κονδυλίων. Η μέθοδος αυτή ακολουθείται επί χρόνια και στα ΕΣΠΑ, ώστε αν υπάρξουν έργα με προβλήματα να αντικατασταθούν με άλλα ώστε η ροή χρηματοδότησης να συνεχιστεί μέχρι και το 2026. Η σημασία του να πάνε όλα καλά με τα έργα που θα είναι δημόσιες επενδύσεις είναι ότι σε αυτά η χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης θα είναι 100%.
3. "Βαλβίδα ασφαλείας" το επόμενο ΕΣΠΑ Σε συνέχεια της προηγούμενης ρύθμισης το Ταμείο Ανάκαμψης και το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο αναφοράς 2021-2027 θα αποτελέσουν "συγκοινωνούντα δοχεία" αλλά μόνο σε ακραίες περιπτώσεις καθώς η δυνατότητα αλλαγών στο Ταμείο Ανάκαμψης είναι μικρή. Αν ένα έργο του Ταμείου Ανάκαμψης για λόγους ανωτέρας βίας (π.χ. δικαστική εμπλοκή) θα έχει πρόβλημα στην ωρίμανση ή και την υλοποίησή του θα μπορεί να μεταφέρεται στα έργα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου που έχει ορίζοντα υλοποίησης 10 ετών και θα αντικαθίσταται με κάποιο έργο από το "πλεόνασμα" των έργων που έχουν δηλωθεί για να μη χαθούν πόροι.
4 Οι νέες ΣΔΙΤ θα ξεκινήσουν από το 2023. Τα έργα που θα χρηματοδοτηθούν με Συμβάσεις Ιδιωτικού και Δημόσιου Τομέα, τα οποία αντιμετωπίζουν πολλαπλά προβλήματα μέχρι την εκκίνησή τους, θα ξεκινήσουν από το 2023 και μετά ώστε να υπάρχει χρόνος να ωριμάσουν και να εξελιχθούν χωρίς προβλήματα.
5 Άμεση εκκίνηση του προγράμματος. Ένας μεγάλος αριθμός έργων θα αρχίσει να υλοποιείται από τώρα, πριν εγκριθεί το ελληνικό πρόγραμμα. Βεβαίως, θα γίνει προσεκτική επιλογή των έργων, σχετικά με τη συμβατότητά τους με τους έως τώρα γνωστούς κανονισμούς του Ευρωπαϊκού Ταμείου καθώς θα χρηματοδοτηθούν με εθνικούς πόρους. Στη συνέχεια θα περιμένουμε την συνδρομή του Ταμείου που δεν θα έρθει αν το έργο δεν είναι συμβατό με τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς.
