Ισχυρό δημοσιονομικό αποτύπωμα καταγράφει η εκτέλεση του κρατικού προϋπολογισμού στο ενδεκάμηνο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025, με τα στοιχεία να αποτυπώνουν σαφή υπέρβαση των στόχων τόσο στο συνολικό ισοζύγιο όσο και στο πρωτογενές αποτέλεσμα.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού εμφάνισε πλεόνασμα ύψους 5,131 δισ. ευρώ, όταν ο επικαιροποιημένος στόχος που είχε ενσωματωθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026 προέβλεπε πλεόνασμα μόλις 225 εκατ. ευρώ για το ίδιο διάστημα. Υπενθυμίζεται ότι το αντίστοιχο πλεόνασμα το ενδεκάμηνο του 2024 είχε διαμορφωθεί στα 4,375 δισ. ευρώ.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η εικόνα στο πρωτογενές αποτέλεσμα, το οποίο ανήλθε σε πλεόνασμα 12,646 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας κατά σχεδόν 5 δισ. ευρώ τον στόχο των 7,695 δισ. ευρώ, ενώ ξεπέρασε και το πρωτογενές πλεόνασμα των 12,011 δισ. ευρώ που είχε καταγραφεί την ίδια περίοδο πέρυσι.
Σε ό,τι αφορά την απόκλιση έναντι των στόχων στο σκέλος των εσόδων, αυτή αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στην πρόωρη είσπραξη πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Ειδικότερα, στις 26 Νοεμβρίου εισπράχθηκε ποσό ύψους 2,109 δισ. ευρώ, το οποίο είχε αρχικά προγραμματιστεί να εισρεύσει στα δημόσια ταμεία τον Δεκέμβριο του 2025. Ως αποτέλεσμα, στο επόμενο δελτίο εκτέλεσης του προϋπολογισμού η συγκεκριμένη διαφορά αναμένεται να εξομαλυνθεί. Εξαιρουμένου του ποσού αυτού, τα καθαρά έσοδα εξακολουθούν να εμφανίζουν θετική απόκλιση, κατά 150 εκατ. ευρώ, σε σχέση με τον στόχο.
Παράλληλα, στο σκέλος των δαπανών του Τακτικού Προϋπολογισμού καταγράφεται υποεκτέλεση ύψους 2,038 δισ. ευρώ σε σύγκριση με τον προγραμματισμό. Η εικόνα αυτή οφείλεται κυρίως στον ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών προς Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης και λοιπούς φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, συνολικού ύψους 922 εκατ. ευρώ, καθώς και στη μετακύλιση ταμειακών πληρωμών για εξοπλιστικά προγράμματα ύψους 554 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, καταγράφεται ετεροχρονισμός επενδυτικών δαπανών ύψους 609 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι οι συγκεκριμένοι ετεροχρονισμοί δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους.
Εφόσον αφαιρεθούν οι παραπάνω παράγοντες, η υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού εκτιμάται σε 195 εκατ. ευρώ.
Τέλος, επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφοροποιείται από το ταμειακό αποτέλεσμα, ενώ τα στοιχεία αφορούν αποκλειστικά την Κεντρική Διοίκηση και όχι το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, η οποία περιλαμβάνει επιπλέον τα δημοσιονομικά μεγέθη των Νομικών Προσώπων, των ΟΤΑ και των ΟΚΑ.
Ειδικότερα:
Την περίοδο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 68.742 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2.259 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Η υπερεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως στην είσπραξη, κατά τον μήνα Νοέμβριο, της έκτης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ύψους 2.109 εκατ. ευρώ, η οποία είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί τον Δεκέμβριο 2025. Εξαιρουμένου του ανωτέρω ποσού από το ΤΑΑ, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 150 εκατ. ευρώ ή 0,2% έναντι του στόχου.
Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 64.970 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 334 εκατ. ευρώ ή 0,5% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 7.817 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 50 εκατ. ευρώ από τον στόχο (7.767 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 3.042 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ από τον στόχο (3.068 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Η ακριβής κατανομή μεταξύ των κατηγοριών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού θα πραγματοποιηθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου.
Ειδικότερα τον Νοέμβριο 2025 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 7.821 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 2.192 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, εξαιτίας κυρίως της είσπραξης τον Νοέμβριο ποσού 2.109 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε. Μη συμπεριλαμβανομένου του ανωτέρω ποσού, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 83 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 5.764 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 271 εκατ. ευρώ ή 4,9% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 499 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 50 εκατ. ευρώ από τον στόχο (449 εκατ. ευρώ).
Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 112 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ από τον στόχο (138 εκατ. ευρώ).
Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025 ανήλθαν στα 63.611 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 2.647 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (66.258 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 κατά 1.266 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της αύξησης των μεταβιβάσεων σε ΟΚΑ και των δαπανών του ΤΑΑ.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 2.038 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με τον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς τους ΟΚΑ και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 922 εκατ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 554 εκατ. ευρώ.
Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες:
Ø οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 1.164 εκατ. ευρώ,
Ø η μεταβίβαση ύψους 400 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κόστους παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (ΥΚΩ), σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 55 του Ν.4508/2017 (Α’ 200),
Ø η επιχορήγηση ύψους 557 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων,
Ø οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 328 εκατ. ευρώ και
Ø η επιχορήγηση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ύψους 154 εκατ. ευρώ.
Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 10.483 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 609 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2024 κατά 549 εκατ. ευρώ.
