Του ΑΝΕΣΤΗ ΝΤΟΚΑ
Οι λίγοι και ισχυροί εξωστρεφείς όμιλοι του Χ.Α. όχι μόνο διατήρησαν αλλά και βελτίωσαν σε αρκετές περιπτώσεις την κερδοφορία τους στο γ΄ τρίμηνο του 2017, με αποτέλεσμα να προετοιμάζονται για το κλείσιμο της καλύτερης χρονιάς σε επίπεδο βασικών οικονομικών μεγεθών μετά το 2008, όταν ξέσπασε η δεκάχρονη ύφεση στη χώρα μας.
Οι 34 εισηγμένες (ποσοστό 17,08% επί συνόλου 199 εταιρειών) που δημοσίευσαν μέχρι το απόγευμα της χθεσινής μέρας τις επιδόσεις του 9μήνου 2017 εμφάνισαν συνολική καθαρή κερδοφορία ύψους 1,225 δισ. ευρώ έναντι ζημιών ύψους 1,632 δισ. ευρώ που ήταν η αντίστοιχη επίδοση το περυσινό εννεάμηνο. Εάν μάλιστα αφαιρέσουμε τις φετινές επιδόσεις των τεσσάρων συστημικών τραπεζών, η καθαρή κερδοφορία των 30 εισηγμένων διαμορφώθηκε ακόμη υψηλότερα σε 1,276 δισ. ευρώ έναντι κερδοφορίας 1,098 δισ. ευρώ το εννεάμηνο του 2016, δηλαδή κατεγράφη μια αύξηση της τάξεως του 16,2%.
Οι ενοποιημένες πωλήσεις παρουσίασαν αύξηση 13,2% και αναρριχήθηκαν στα 27,312 δισ. ευρώ, από ενοποιημένες πωλήσεις 24,119 δισ. ευρώ το εννεάμηνο του 2016. Τα ενοποιημένα κέρδη προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων (EBITDA) των 34 εισηγμένων, επίσης, ενισχύθηκαν τους πρώτους εννέα μήνες του 2017 και έφθασαν το επίπεδο των 4,164 δισ. ευρώ έναντι λειτουργικής κερδοφορίας 3,746 δισ. ευρώ το εννεάμηνο του 2016, σημειώνοντας αύξηση 11,1%.
Οι βασικοί παράγοντες που ώθησαν την κερδοφορία των εισηγμένων το φετινό εννεάμηνο ήταν: α) η αύξηση των εξαγωγών που επιτρέπει στις εταιρείες να έχουν ισχυρές ταμειακές ροές από τη γεωγραφική τους διασπορά και να μειώνουν συνεχώς την εξάρτησή τους από την υποτονική ελληνική αγορά, β) η διατήρηση σε υψηλά επίπεδα διεθνώς των περιθωρίων διύλισης που επέτρεψε για άλλο ένα τρίμηνο να μονοπωλούν τις δύο πρώτες θέσεις σε κερδοφορία τα Ελληνικά Πετρέλαια και η Μotor Oil και γ) το νέο ρεκόρ αφίξεων τουριστών στη χώρα μας που ωφέλησε τις εταιρείες που έχουν σχέση με τον κλάδο αλλά και γενικά τις εταιρείες μεταφορών στη χώρα μας.
Η πολυετής κρίση έχει αφήσει πλέον ισχυρό αποτύπωμα στις εισηγμένες, με αποτέλεσμα να έχει δημιουργηθεί μία ομάδα 40 εισηγμένων εταιρειών από όλες τις κατηγορίες των κεφαλαιοποιήσεων που από το α΄ τρίμηνο του 2016 και μετά το σοκ των capital controls το καλοκαίρι του 2015, επιτυγχάνει υψηλές επιδόσεις και έχει ενθαρρυντικές προοπτικές, ανεξάρτητα από την κρίση που πλήττει την εγχώρια οικονομία. Αυτή η λίγκα των κερδοφόρων εισηγμένων έχουν περάσει στην επόμενη μέρα της ιστορίας τους, καθώς έχουν αφήσει πίσω τους τα χρόνια της ύφεσης και κάθε τρίμηνο του 2017 βελτιώνουν τα αποτελέσματά τους. Eίναι αλήθεια ότι έμαθαν να δουλεύουν χωρίς τραπεζικά δάνεια, οι ανταγωνιστές τους έχουν λιγοστέψει ή έχουν χρεοκοπήσει και η συρρίκνωση της πίτας στους κλάδους που δραστηριοποιούνται δείχνει σημάδια κορεσμού. Aπό την άλλη πλευρά, η υψηλή εταιρική φορολογία στερεί τη δυνατότητα να εμφανίσουν υψηλότερη κερδοφορία. Είναι, όμως, προφανές ότι για τις συγκεκριμένες εταιρείες το μέλλον τους ανήκει και προετοιμάζονται για ένα καλύτερο 2018.
Οπως έδειξε η πορεία του φετινού εννεαμήνου αλλά και του γ΄ τριμήνου, οι εισηγμένες προσαρμόστηκαν και πάλι σε μια αδιανόητα δύσκολη συγκυρία σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα, δείγμα των αυξημένων διοικητικών και επιχειρηματικών αντανακλαστικών που έχουν αναπτυχθεί μετά το 2008. Σίγουρα για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο έχει πληρωθεί ένα σημαντικό τίμημα, το οποίο μπορεί να μεταφράζεται σε απώλειες μεριδίου αγοράς, πώληση συμμετοχών ή απώλειες ικανοτήτων μέσα από αναδιαρθρώσεις. Τα πράγματα θα μπορούσαν να είναι πολύ χειρότερα αν δεν ήταν ο τουρισμός ή το χαμηλότερο κόστος των καυσίμων, όμως η πορεία αυτής της ομάδας εταιρειών, που άλλαξαν το επιχειρηματικό ή το χρηματοοικονομικό τους μοντέλο στη διάρκεια μιας πρωτοφανούς κρίσης σε εύρος και διάρκεια, είναι πραγματικά αξιοσημείωτη.
