Σε συμβιβασμό ύψους 18 δισ. δολαρίων κατέληξε η Meta με αμερικανικές πολιτείες και επικράτειες, κλείνοντας μία από τις σημαντικότερες δικαστικές υποθέσεις που έχουν κινηθεί μέχρι σήμερα κατά του διαδικτυακού κολοσσού για την ασφάλεια των ανηλίκων σε Facebook και Instagram.
Τη συμφωνία ενέκρινε ομοσπονδιακή δικαστής στην Καλιφόρνια και σε αυτή συμμετέχουν 48 πολιτείες, η Περιφέρεια της Κολούμπια και τρεις αμερικανικές επικράτειες. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη καταβολή χρημάτων από τη Meta σε υπόθεση που αφορά την προστασία παιδιών στις πλατφόρμες της.
Η συμφωνία, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην οικονομική αποζημίωση. Προβλέπει σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο οι ανήλικοι χρησιμοποιούν το Facebook και το Instagram, με αυστηρότερους περιορισμούς στη διάρκεια χρήσης, στις ειδοποιήσεις και στη λειτουργία των αλγορίθμων.
Όριο δύο ωρών την ημέρα
Μεταξύ των νέων μέτρων περιλαμβάνεται προεπιλεγμένο ημερήσιο όριο δύο ωρών, αθροιστικά για Facebook και Instagram. Οι έφηβοι δεν θα μπορούν να το απενεργοποιήσουν χωρίς την άδεια γονέα ή κηδεμόνα.
Παράλληλα, θα ενεργοποιείται αυτόματα «night mode», το οποίο θα μπλοκάρει τις ειδοποιήσεις από τα μεσάνυχτα έως τις 06:00, ενώ προβλέπεται και «school mode» με σίγαση των notifications από τις 08:00 έως τις 15:00 τις σχολικές ημέρες.
Οι ανήλικοι θα λαμβάνουν επίσης ειδοποίηση μετά από 15 λεπτά συνεχόμενης χρήσης και νέες υπενθυμίσεις όταν η συνολική ημερήσια παραμονή στις πλατφόρμες φτάνει τα 60 και τα 90 λεπτά.
Στο πλαίσιο των αλλαγών:
- Τα likes θα αποκρύπτονται από τα προφίλ των εφήβων και από περιεχόμενο με το οποίο αλληλεπιδρούν.
- Θα παρέχεται δυνατότητα επιλογής feed που δεν καθορίζεται από αλγόριθμο.
- Οι χρήστες θα μπορούν να απενεργοποιούν το autoplay σε video και άλλο περιεχόμενο.
- Δεν θα είναι διαθέσιμα σε ανηλίκους φίλτρα που αλλοιώνουν σε ακραίο βαθμό την εμφάνιση.
Στο επίκεντρο τα εσωτερικά έγγραφα της Meta
Η αρχική αγωγή είχε κατατεθεί το 2023 από 29 αμερικάνικες πολιτείες, οι οποίες κατηγόρησαν τη Meta ότι παραβίασε ομοσπονδιακούς και πολιτειακούς κανόνες για την προστασία των προσωπικών δεδομένων παιδιών.
Η υπόθεση είχε ήδη φτάσει σε δίκη στο Όκλαντ της Καλιφόρνια, όπου οι δικηγόροι των πολιτειών υποστήριξαν ότι η εταιρεία γνώριζε πως εκατομμύρια παιδιά ηλικίας 11 και 12 ετών χρησιμοποιούσαν Facebook και Instagram, χωρίς να λαμβάνει επαρκή μέτρα για την απομάκρυνσή τους.
Κεντρικό ρόλο στην επιχειρηματολογία τους είχαν εκατομμύρια εσωτερικά έγγραφα της Meta, μεταξύ των οποίων εταιρικές έρευνες, emails και συνομιλίες στελεχών. Σε μία από τις εσωτερικές έρευνες για το Instagram αναφερόταν χαρακτηριστικά ότι οι έφηβοι περιέγραφαν τη χρήση της πλατφόρμας με όρους που παρέπεμπαν σε εθισμό.
Η Meta αρνήθηκε οποιαδήποτε παρανομία στο πλαίσιο του συμβιβασμού και υποστήριξε ότι επί χρόνια επενδύει σημαντικούς πόρους στην ασφάλεια των νεότερων χρηστών της.
Το ποσό των 18 δισ. δολαρίων θα καταβληθεί σε ετήσιες δόσεις μέσα σε περίοδο δέκα ετών.
Πίεση και στους υπόλοιπους social media παίκτες
Η συμφωνία αποκτά ιδιαίτερη σημασία και για το σύνολο της αγοράς των social media, καθώς οι αμερικανικές αρχές εκτιμούν ότι μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για αντίστοιχες δεσμεύσεις από άλλες πλατφόρμες.
Ο Γενικός Εισαγγελέας της Καλιφόρνια, Rob Bonta, χαρακτήρισε τη συμφωνία «σημαντική στιγμή για την εξυγίανση μιας βιομηχανίας που έχει βλάψει τα παιδιά μας», καλώντας TikTok, Snap και YouTube να υιοθετήσουν αντίστοιχα μέτρα.
Μάλιστα, το ημερήσιο όριο των δύο ωρών για Facebook και Instagram προβλέπεται να μειωθεί στη μία ώρα, εφόσον και οι υπόλοιπες μεγάλες social πλατφόρμες συμφωνήσουν σε αντίστοιχους περιορισμούς για τους ανήλικους χρήστες.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η Meta. Ο Chief Legal Officer του ομίλου, CJ Mahoney, σημείωσε ότι οι νέοι περιορισμοί σε χρόνο χρήσης, νυχτερινές ειδοποιήσεις και σχολικές ώρες μπορούν να αποτελέσουν «τον σωστό δρόμο για ολόκληρο τον κλάδο», τονίζοντας όμως ότι το μοντέλο θα είναι αποτελεσματικό μόνο εφόσον ακολουθήσουν και οι ανταγωνιστές.
Η συμφωνία εντείνει έτσι την πίεση προς ολόκληρο το οικοσύστημα των social media, σε μία περίοδο κατά την οποία κυβερνήσεις και ρυθμιστικές αρχές διεθνώς εξετάζουν όλο και αυστηρότερους κανόνες για την πρόσβαση ανηλίκων στις ψηφιακές πλατφόρμες.