Είναι πλέον αυταπόδεικτο ότι η κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί μια ασαφή πρόκληση που η αντιμετώπισή της μπορεί να μετατεθεί σε αόριστο, μελλοντικό ορίζοντα, αλλά μια υπαρκτή απειλή, που μας αφορά όλους συνολικά και απαιτεί τη δράση μας σήμερα.
Τα θέματα που αφορούν στο περιβάλλον, την κοινωνία και τη διακυβέρνηση - ευρύτερα γνωστά ως “ESG”- γίνονται ολοένα και πιο σημαντικά στην επιχειρηματική ατζέντα. Ρυθμιστικές αρχές, επενδυτές, πελάτες και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη ζητούν από τις επιχειρήσεις να αναλάβουν αποφασιστικές πρωτοβουλίες για το κλίμα και την εξασφάλιση βιώσιμης ανάπτυξης για όλους.
Μπορεί αυτό, αρχικά, να φαντάζει σαν μια «υποχρέωση», που συνεπάγεται μεγάλο οικονομικό κόστος για τις επιχειρήσεις. Όμως, πρόσφατη έρευνα της ΕΥ στην ελληνική αγορά έδειξε ότι για το 45% των συμμετεχόντων η χρηματοοικονομική αξία που οι επιχειρήσεις τους αποκόμισαν από τις πρωτοβουλίες τους για το κλίμα, ήταν υψηλότερη από τις προσδοκίες τους. Αντίστοιχα, περισσότερες από εννέα στις δέκα ελληνικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα που συμμετείχαν στην έρευνα ΕΥ Long-Term Value and Corporate Governance Survey Ελλάδα 2023, αναφέρουν ότι σκοπεύουν να αυξήσουν τις επενδύσεις τους στη στρατηγική ESG τον επόμενο χρόνο.
Τα ποσοστά αυτά απεικονίζουν αδρά ότι οι επιχειρήσεις αναγνωρίζουν τον ρόλο τους στον αγώνα ενάντια στην κλιματική κρίση και στην προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης. Όμως, τα ζητήματα αυτά καλούν και για συντονισμένη δράση σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο.
Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και των φιλόδοξων στόχων που έχει θέσει για το κλίμα, η Ευρωπαϊκή Ένωση εισήγαγε τον Ιανουάριο του 2023 την Οδηγία CSRD. Η Οδηγία αποτελεί ένα σημαντικό νομοθετικό βήμα, εκσυγχρονίζοντας και ενισχύοντας τους κανόνες δημοσιοποίησης εταιρικής πληροφόρησης γύρω από κοινωνικά και περιβαλλοντικά θέματα.
Αποσκοπεί να θέσει ένα πλαίσιο όπου εταιρικές αναφορές και εκθέσεις βιώσιμης ανάπτυξης θα ευθυγραμμίζονται με τις χρηματοοικονομικές αναφορές, για πιο ολοκληρωμένη και ενδελεχή πληροφόρηση. Συγκεκριμένα, η Οδηγία CSRD στοχεύει να ενισχύσει τη διαφάνεια, μέσα από την απαίτηση για δημοσιοποίηση σχετικών, συγκρίσιμων και αξιόπιστων πληροφοριών σε σχέση με τις επιπτώσεις των επιχειρήσεων στο περιβάλλον, τον άνθρωπο και την κοινωνία, καθώς και πληροφοριών σχετικά με τη διαχείριση των χρηματοοικονομικών κινδύνων που προκύπτουν από την κλιματική αλλαγή αλλά και από κοινωνικά ζητήματα.
«Κλειδί» στην ορθή συμμόρφωση με την Οδηγία CSRD αποτελούν τα πρότυπα αναφορών ESRS. Σύμφωνα με αυτά, οι επιχειρήσεις θα πρέπει να επικεντρωθούν στη δημοσιοποίηση πληροφόρησης γύρω από τη «διπλή ουσιαστικότητα» (double materiality) της λειτουργίας τους. Πρόκειται για μια πολυδιάστατη διαδικασία, που καλύπτει όλη την αλυσίδα αξίας της επιχείρησης και αποτιμά τον θετικό και αρνητικό αντίκτυπο των δραστηριοτήτων της στην κοινωνία και το περιβάλλον.
Αντίστοιχα, αποτιμάται και ο οικονομικός αντίκτυπος στη δημιουργία αξίας της ίδιας της επιχείρησης, από κινδύνους και ευκαιρίες του εξωτερικού της περιβάλλοντος.
Η Οδηγία CSRD «αγγίζει» έως και 50.000 εισηγμένες και μεσαίες επιχειρήσεις, και ο ορίζοντας εφαρμογής της εκτείνεται μέχρι το 2028. Όμως οι οργανισμοί καλούνται, σήμερα κιόλας, να συμμορφωθούν, αντιμετωπίζοντας ένα εύρος προκλήσεων. Μεταξύ άλλων, η Οδηγία εισάγει την υποχρεωτικότητα της ανεξάρτητης περιορισμένης διασφάλισης (limited assurance) για όλες τις εκθέσεις βιώσιμης ανάπτυξης, με την εύλογη διασφάλιση (reasonable assurance) να αναμένεται να καταστεί επίσης υποχρεωτική, μετά από αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Για να βοηθήσει τις ελληνικές επιχειρήσεις να συμμορφωθούν με την Οδηγία CSRD και τα πρότυπα ESRS, η EY έχει αναπτύξει το ολοκληρωμένο εργαλείο ESG Suite, που ενσωματώνει όλες τις σχετικές απαιτήσεις, ώστε να μπορεί κάθε επιχείρηση να αξιολογήσει την ετοιμότητά της.
Οι επιχειρήσεις που θα συνειδητοποιήσουν γρηγορότερα τα οφέλη της ενισχυμένης δημοσιοποίησης πληροφόρησης για τον ρόλο τους στη βιώσιμη ανάπτυξη, συμμορφούμενες με την Οδηγία CSRD, θα είναι σε θέση να δημιουργήσουν μακροπρόθεσμη αξία για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη τους αλλά και για τις ίδιες.
