Του Ανέστη Ντόκα
Τοξικό είναι το περιβάλλον που έχει δημιουργηθεί στο Χρηματιστήριο Αθηνών, όπου μόνο hedge funds, λόγω της εμπειρίας τους σε αναδυόμενες αγορές υψηλού ρίσκου, μπορούν να ακολουθήσουν τις ακραίες διακυμάνσεις δεικτών και μετοχών.Το αδιέξοδο των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ελλάδας και θεσμών αποτυπώνεται με τον χειρότερο τρόπο αυτό τον μήνα στο Χρηματιστήριο. Ολες οι συνεδριάσεις του Ιουνίου εξελίσσονται υπό ειδικές συνθήκες που ιστορικά δεν έχουν προηγούμενο για την αγορά μετοχών. Αποκλεισμένοι είναι οι απλοί επενδυτές (retail) και τα θεσμικά χαρτοφυλάκια, αλλά και οι βασικοί μέτοχοι των εισηγμένων.
Η συμπεριφορά της αγοράς που παραπέμπει σε ασανσέρ με συνεχείς στάσεις και αλλαγές κατεύθυνσης έχει εξουθενώσει τη πλειονότητα των επενδυτών. Η χρηματιστηριακή αγορά λειτουργεί σαν τυφώνας που εγκλωβίζει κάθε λεπτό όποιο χαρτοφυλάκιο δεν έχει τα αντανακλαστικά να κινηθεί ευέλικτα και να αποφύγει τις αυξομειώσεις. Η πλειονότητα των 460 hedge funds που εισήλθαν στην αγορά από τον Νοέμβριο του 2012, όταν και υποβαθμίστηκε η Αθήνα από τον MSCI, έχουν δείξει μεγάλη ανθεκτικότητα και συνεχίζουν να καταγράφουν βραχυπρόθεσμα κέρδη είτε σε συνθήκες ανατιμητικής είτε υποτιμητικής κερδοσκοπίας.Η στρατηγική που ακολουθούν είναι ξεκάθαρη και φαίνεται από το ξεκίνημα των συναλλαγών.
Ειδικότερα, στις 13 συνεδριάσεις του Ιουνίου, που είχαν πραγματοποιηθεί μέχρι και την περασμένη Πέμπτη 18 Ιουνίου, ακολουθούν πιστά τις αλλαγές προσήμου σε δείκτες και μετοχές. Για παράδειγμα, δίνουν αρχικά εντολές πώλησης σε τραπεζικές μετοχές και βιομηχανικά blue chips και αφού εμφανιστούν αγοραστές, με απίστευτη ταχύτητα και αφού εκμεταλλευθούν τη συνεχή ροή πληροφοριών για τις κρίσιμες διαπραγματεύσεις Ελλάδας-θεσμών, με νέες εντολές, αλλάζουν την τάση της αγοράς για να εκμεταλλευθούν τα βραχυπρόθεσμα κέρδη που μπορεί να είναι και εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ σε ελάχιστα λεπτά.
Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι στις 13 συνεδριάσεις του Ιουνίου ο συνολικός τζίρος έχει ξεπεράσει το 1,172 δισ. ευρώ, δηλαδή κατά μέσο όρο 90,1 εκατ. ευρώ, όταν το δίμηνο Απριλίου-Μαΐου η αγορά έδειχνε «υπνωτισμένη», με ημερήσιους τζίρους στα 50 και 60 εκατ. ευρώ.Το συμπέρασμα; Οσο πλησιάζουμε στην τελική συμφωνία ή ρήξη της Ελλάδας με τους δανειστές τόσο η αγορά γίνεται πιο κλειστό κλαμπ, μόνο για τους λίγους και μυημένους. Δηλαδή για όσους διαθέτουν γερά νεύρα, υψηλή ρευστότητα και αποφασιστικότητα να καταγράψουν κέρδη ακόμη και σε συνεδριάσεις που οι εναλλαγές προσήμων γίνονται ανά 10 και 20 δευτερόλεπτα.
Στην πραγματικότητα, το Χρηματιστήριο της Αθήνας αποτελεί πλέον, περισσότερο από κάθε άλλη περίοδο στο παρελθόν, ένα κλειστό κλαμπ για 10-15 μετοχές μεγάλης κεφαλαιοποίησης, οι οποίες προσελκύουν σταθερά εισροές φρέσκου χρήματος από το εξωτερικό και νέμονται το 95% του τζίρου. Οι υπόλοιπες 216 διακινούν καθημερινά ελάχιστα τεμάχια, καθώς ούτε οι λιγοστοί εναπομείναντες εγχώριοι επενδυτές ούτε, πολύ περισσότερο, οι ξένοι διαχειριστές κεφαλαίων ασχολούνται με εταιρείες που έχουν κεφαλαιοποίηση χαμηλότερη των 500-600 εκατ. ευρώ ή δεν διαθέτουν το απαιτούμενο «βάθος» συναλλαγών ώστε να μπορούν να επενδύουν και να αποεπενδύουν γρήγορα.
