Του Ανέστη Ντόκα
Σε κατάσταση επιφυλακής παραμένουν από την αρχή της χρονιάς οι μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις. Οι διοικήσεις των περισσότερων εταιρειών έχουν επεξεργαστεί σενάρια δράσης σε περίπτωση που συμβούν «ακραίες καταστάσεις» στην ελληνική οικονομία. Μάλιστα, όσες διαθέτουν προϊόντα που συγκαταλέγονται στα «είδη πρώτης ανάγκης» καθημερινά πραγματοποιούν πρωινές συσκέψεις για να αξιολογήσουν την κατάσταση σε επίπεδο τραπεζικής χρηματοδότησης και να διασφαλίσουν την επάρκεια των προϊόντων τους στα δίκτυα διανομής.
Ταυτόχρονα, έχει παρατηρηθεί τις τελευταίες εβδομάδες ότι αρκετές επιχειρήσεις που ήθελαν να ανανεώσουν συμβόλαια συνεργασίας με ξένους οίκους ή να αναλάβουν κάποια νέα έργα συνάντησαν την άρνηση ή τη δυσπιστία των ξένων επιχειρηματιών, οι οποίοι συνεχώς ρωτούν τους Ελληνες συναδέλφους τους πότε θα λήξει αυτή η ιδιότυπη ομηρία της ελληνικής οικονομίας, που καθημερινά στερεύει από ρευστότητα και εξαντλεί τις αντοχές των επιχειρήσεων.
Επίσης σε αρκετές συνελεύσεις εισηγμένων εταιρειών, ύστερα από σχετικές ερωτήσεις των μετόχων, ειπώθηκε ότι τα διαθέσιμα σε ποσοστό άνω του 80% ή ακόμη και 100% βρίσκονται στο εξωτερικό, προκειμένου να διασφαλισθούν οι εταιρείες σε περιπτώσεις ακραίων καταστάσεων (capital control) και έτσι πληγεί η αξιοπιστία και η φήμη της επιχείρησης σε περίπτωση που χωρίς δική της ευθύνη δεν θα μπορεί να πληρώσει εργαζομένους και προμηθευτές. Μάλιστα, όπως εκμυστηρεύθηκε στο businessnews.gr πρόεδρος μεγάλου βιομηχανικού ομίλου, «κάθε μήνα για τη μισθοδοσία των εργαζομένων φέρνουμε από το εξωτερικό το ακριβές ποσό των πληρωμών, ούτε σέντς παραπάνω, γιατί θέλουμε να είμαστε διασφαλισμένοι».
Επίσης αυτή την περίοδο, μεγάλοι ελληνικοί όμιλοι από τους κλάδους τροφίμων, μετάλλων και συσκευασίας έχουν δώσει σαφή εντολή στα λογιστήριά τους να κλείσουν νέα συμβόλαια για πρώτες ύλες (ζάχαρη, πετρέλαιο, υλικά συσκευασίας) για το β΄ εξάμηνο του 2015, προσπαθώντας να πετύχουν τις πιο συμφέρουσες τιμές.
Ταυτόχρονα οι υγιείς επιχειρήσεις έχουν προχωρήσει από την αρχή του 2015 σε νέα επανεξέταση του πελατολογίου τους, αφού δεν περίμεναν ότι η πολιτική αβεβαιότητα θα διαρκέσει και το α΄ εξάμηνο του 2015 με αποτέλεσμα πολλοί πελάτες τους να παρουσιάζονται αφερέγγυοι στις πληρωμές τους. Ετσι, έχουν περιορίσει την πίστωση από τις 30 και 35 ημερολογιακές μέρες μόλις στις 5 με 20 ημερολογιακές μέρες και αυστηρά μόνο στους συνεπείς πελάτες τους. Αντίθετα, στους νέους πελάτες ζητείται η προκαταβολή του 100% του κόστους της παραγγελίας, προκειμένου να εγκριθεί η συμφωνία. Μάλιστα, σε κάθε νέο πελάτη που προσθέτουν στο πελατολόγιό τους ζητούν πρώτα ενημέρωση για το τραπεζικό του παρελθόν και ύστερα εγκρίνουν την παροχή προϊόντων.
Το θέμα της αλλαγής έδρας επανήλθε σε πολλά διοικητικά συμβούλια εισηγμένων εταιρειών με την ίδια ένταση που είχε εμφανιστεί το β΄ εξάμηνο το 2011. Οπως σημειώνουν υψηλόβαθμα στελέχη, «κανένας Ελληνας επιχειρηματίας δεν μπορεί να προβλέψει πώς θα εξελιχθεί η χρονιά, με δεδομένο ότι έχουν χαθεί οι πέντε πρώτοι μήνες αφού όλοι πρώτα αποπληρώνουν τις υποχρεώσεις τους και μετά θα σκεφθούν εάν πρέπει να γίνουν επενδύσεις». Εξάλλου, το μεγαλύτερο κύμα οικονομιών κλίμακος (κλείσιμο θυγατρικών, εθελουσία έξοδος εργαζομένων, απολύσεις συμβασιούχων, υπαγωγή στο Πτωχευτικό Δίκαιο άρ. 99 και άρ. 106) πραγματοποιήθηκε για τις εισηγμένες τη διετία 2012-2013, όταν κορυφώθηκε η εξαετής ύφεση.
Είναι αξιοσημείωτο το αποτύπωμα που έχει αφήσει η εξαετής ύφεση στο χρηματιστήριο. Σήμερα 1 στις 3 εισηγμένες (δηλαδή 80 εταιρείες σε σύνολο 232 εισηγμένων) αδυνατεί να αντεπεξέλθει στις τραπεζικές της υποχρεώσεις, είναι υπερδανεισμένη και παράλληλα καθυστερεί τη μισθοδοσία των εργαζομένων για περισσότερους από δύο μήνες.
