Οι επιδόσεις κάθε χώρας αναφορικά με τις δεξιότητες των εργαζομένων αποτυπώνονται, μεταξύ άλλων, στον Ευρωπαϊκό Δείκτη Δεξιοτήτων (European Skills Index) του Ευρωπαϊκού Κέντρου για την Ανάπτυξη της Επαγγελματικής Κατάρτισης (CEDEFOP), που έχει έδρα τη Θεσσαλονίκη.
Οι επιδόσεις της Ελλάδας είναι χαμηλές στους περισσότερους από τους δείκτες που συνθέτουν τον Ευρωπαϊκό Δείκτη Δεξιοτήτων.
Στο Δείκτη Ανάπτυξης Δεξιοτήτων, τα προβλήματα αφορούν κυρίως στις επιδόσεις των συστημάτων δια βίου μάθησης και συνεχιζόμενης επαγγελματικής κατάρτισης και εμφανίζονται λιγότερο σοβαρά στη βασική εκπαίδευσης λόγω του υψηλού ποσοστού συμμετοχής των εκπαιδευτών.
Ωστόσο, στη βασική εκπαίδευση το πρόβλημα εντοπίζεται πρωτίστως στη χαμηλή βαθμολογία που επιτυγχάνουν οι Έλληνες μαθητές στην ανάγνωση, τα μαθηματικά και τις φυσικές επιστήμες, στο πλαίσιο της έρευνας PISA. Αυτό συμβαίνει εξαιτίας, μεταξύ άλλων, της αδυναμίας του εκπαιδευτικού συστήματος να μετατρέπει το περιεχόμενο των προγραμμάτων σπουδών σε γνώσεις και δεξιότητες των εκπαιδευομένων, αλλά και της μη-αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών στην εκπαιδευτική διαδικασία.
Επιπλέον, στην Ελλάδα είναι χαμηλό σε σχέση με τις άλλες χώρες της ΕΕ, το ποσοστό του πληθυσμού ηλικίας 15-64 ετών που είναι απόφοιτοι τουλάχιστον ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Το 2018, το 71,3% του πληθυσμού ηλικίας 15-64 ετών ήταν απόφοιτοι τουλάχιστον της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα, ποσοστό που ήταν το πέμπτο χαμηλότερο στην ΕΕ, μετά από τα ποσοστά της Πορτογαλίας (50,2%), της Μάλτας (57,1%), της Ισπανίας (59,2%) και της Ιταλίας (59,7%) .Βέβαια, το ποσοστό αυτό της Ελλάδας δεν απέχει πολύ από τον μέσο όρο για την Ευρώπη των 28 που βρίσκεται στο 74,5%.
Αντιθέτως, ως προς την αναλογία διδασκόντων-μαθητών στην προσχολική εκπαίδευση η επίδοση της Ελλάδας είναι σχετικά καλή σε σχέση με τις άλλες Ευρωπαϊκές χώρες.
Στην Ελλάδα είναι ιδιαίτερα χαμηλό το ποσοστό των μαθητών της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (Λύκειο) που έχουν επιλέξει την Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση (ΕΠΑΛ). Η χαμηλή συμμετοχή στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση οφείλεται, μεταξύ άλλων, στην απαξίωση και στην χαμηλή ελκυστικότητά της, στον προσανατολισμό των μαθητών προς την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και στην ελλιπή διασύνδεση της ΕΕΚ με την αγορά και τις επιχειρήσεις και την ελλιπή ενημέρωση για τις προοπτικές των τεχνικών επαγγελμάτων.
Επίσης, ιδιαίτερα χαμηλή είναι και η συμμετοχή των ενηλίκων στη δια βίου μάθηση και των εργαζομένων στην ενδοεπιχειρησιακή κατάρτιση. Η επίδοση της Ελλάδας είναι σχετικά χαμηλή και όσον αφορά στις υψηλού επιπέδου δεξιότητες στη χρήση υπολογιστή. Αυτό οφείλεται, πρωτίστως, στο ότι δεν αναπτύσσονται επαρκώς οι ψηφιακές δεξιότητες σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης.
Όσον αφορά τους τρεις δείκτες-πυλώνες, στον Δείκτη Ανάπτυξης Δεξιοτήτων η καλύτερη επίδοση καταγράφεται από την Φινλανδία (89) και ακολουθούν με μεγάλη διαφορά η Σουηδία (76), η Σλοβενία (72), η Εσθονία (72) και η Δανία (72). Αντίθετα, οι χαμηλότερες επιδόσεις καταγράφονται στη Μάλτα (29), στη Ρουμανία (29) και στην Κύπρο (32). Η επίδοση της Ελλάδας αν και χαμηλή (41) απέχει από τις χαμηλότερες επιδόσεις του Δείκτη Ανάπτυξης Δεξιοτήτων
Όσον αφορά στον Δείκτη Ενεργοποίησης Δεξιοτήτων η καλύτερη επίδοση επιτυγχάνεται από την Σουηδία (87) και ακολούθως από την Ολλανδία (83) και την Αυστρία (83). Αντιθέτως, οι χειρότερες επιδόσεις καταγράφονται στην Ιταλία (6), στη Βουλγαρία (11) και στη Ρουμανία (14). Και σε αυτόν τον δείκτη η επίδοση της Ελλάδας είναι αρκετά χαμηλή (43), αλλά απέχει σημαντικά από τις χαμηλότερες επιδόσεις του
Η Φινλανδία είναι μία από τις χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις (72) τόσο στον Ευρωπαϊκό Δείκτη Δεξιοτήτων συνολικά, όσο και στους τρεις δείκτες-πυλώνες. Διαθέτει ένα αποτελεσματικό εκπαιδευτικό σύστημα, οι επιδόσεις των μαθητών στην έρευνα PISA είναι πολύ υψηλές και το ανθρώπινο δυναμικό της διαθέτει υψηλού επιπέδου ψηφιακές δεξιότητες. Επιπλέον, τα ποσοστά συμμετοχής των μαθητών στα προγράμματα Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης και των εργαζομένων σε προγράμματα διά βίου μάθησης είναι από τα υψηλότερα μεταξύ των Ευρωπαϊκών χωρών.
Παρά όλες αυτές τις καλές επιδόσεις, τα τελευταία χρόνια βρίσκεται σε εξέλιξη η μεταρρύθμιση του συστήματος Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης, στοχεύοντας, μεταξύ άλλων, στη σύνδεση της χρηματοδότησής της με τα ποσοστά απασχόλησης των αποφοίτων, στην αναδιοργάνωση των επαγγελματικών προσόντων και στη μείωσή τους από 351 σε 164. Με αυτόν τον τρόπο παρέχεται μεγαλύτερη ευελιξία και διαφάνεια στους σπουδαστές, όσον αφορά στην ανάπτυξη των επαγγελματικών προσόντων τους.
Συνοπτικά μόνο έξι από τις 28 χώρες επιτυγχάνουν το Τρίπτυχο Ανάπτυξη-Ενεργοποίηση-Αξιοποίηση Δεξιοτήτων και πρόκειται για την Τσεχική Δημοκρατία, τη Φινλανδία, τη Σουηδία, το Λουξεμβούργο, τη Σλοβενία και την Εσθονία. Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν έξι χώρες η Γαλλία, η Ελλάδα, η Ιρλανδία, η Ισπανία, η Ιταλία και η Πορτογαλία των οποίων οι επιδόσεις είναι σχετικά χαμηλές και στους τρεις Δείκτες Πυλώνες.
Ευρωπαϊκός Δείκτης Δεξιοτήτων: Για μία ακόμη φορά στα χαμηλά η Ελλάδα
Οι επιδόσεις της Ελλάδας είναι χαμηλές στους περισσότερους από τους δείκτες που συνθέτουν τον Ευρωπαϊκό Δείκτη Δεξιοτήτων.
