Η ανησυχία των CEOs για την ταχύτητα εφαρμογής των απαιτούμενων διαρθρωτικών αλλαγών σε αρκετούς τομείς της ελληνικής οικονομίας, αποτέλεσε τροχοπέδη για την πορεία του γενικού δείκτη οικονομικού κλίματος (ΕΑΣΕ/ICAP-CEO General Index) το 3ο τρίμηνο του 2014, ο οποίος διαμορφώθηκε στις 155 μονάδες σημειώνοντας πτώση (160 το προηγούμενο τρίμηνο) μετά από αρκετά τρίμηνα ανοδικής πορείας. Ωστόσο παρέμεινε σε υψηλότερα επίπεδα έναντι του αντίστοιχου τριμήνου του 2013.
Σύμφωνα με την έρευνα, που πραγματοποιήθηκε την περίοδο 23/09/2014 έως 07/10/2014, οι CEOs δηλώνουν ότι η αναπτυξιακή προοπτική προϋποθέτει συνέχιση των μεταρρυθμίσεων ιδιαίτερα σε τομείς όπως η φορολογία, ο εξορθολογισμός των δαπανών του δημοσίου και οι αγορές αγαθών και εργασίας.
Η ανάλυση των αποτελεσμάτων ανά τάξη μεγέθους δείχνει κάμψη του δείκτη στις μικρές, μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις και οριακή άνοδο στις πολύ μεγάλες. Η μείωση είναι υψηλότερη στις μικρές και μεσαίες έναντι οριακής μείωσης στις μεγάλες. Ο δείκτης τρέχουσας οικονομικής κατάστασης (ΕΑΣΕ-CEO Current Status Index) διαμορφώθηκε στις 147 μονάδες έναντι 148 το προηγούμενο τρίμηνο, ενώ ο δείκτης προσδοκιών σημείωσε μεγαλύτερη πτώση στις 163 μονάδες έναντι 172 το προηγούμενο τρίμηνο.
Οι επιμέρους δείκτες
Αναλυτικά, οι επιμέρους δείκτες καταγράφουν τις παρακάτω εξελίξεις για το 3ο τρίμηνο του 2014:
Ο δείκτης τρέχουσας οικονομικής κατάστασης της χώρας σημείωσε πτώση και διαμορφώθηκε στις 231 μονάδες έναντι 237 το προηγούμενο τρίμηνο. Σημαντική ωστόσο διαφοροποίηση καταγράφεται μεταξύ των κλάδων. Στη βιομηχανία και το εμπόριο ο δείκτης μειώθηκε αισθητά, ενώ αντίθετα στις υπηρεσίες παρουσίασε οριακή άνοδο. Το ποσοστό των CEOs που εκτιμά ότι η οικονομική κατάσταση της χώρας θα είναι καλύτερη το επόμενο έτος μειώθηκε σε 47% έναντι 61% το προηγούμενο τρίμηνο.
Ο δείκτης προσδοκιών για την οικονομική κατάσταση του κλάδου δραστηριοποίησης μειώθηκε στις 183 μονάδες έναντι 195 το προηγούμενο τρίμηνο. Οι CEOs των πολύ μεγάλων επιχειρήσεων διαφοροποιούνται έναντι των υπολοίπων αφού σε ποσοστό 60% θεωρούν ότι σε έναν χρόνο οι κλάδοι που δραστηριοποιούνται θα είναι σε καλύτερη οικονομική κατάσταση σε σχέση με την τωρινή.
Το θετικό κλίμα που επικρατεί μεταξύ των CEOs σχετικά με την τρέχουσα κατάσταση των επιχειρήσεων που διοικούν οδήγησε σε μικρή αύξηση του δείκτη στις 129 μονάδες. Οι CEOs των βιομηχανικών επιχειρήσεων δηλώνουν σε ποσοστό 61% (έναντι 55% του συνόλου) ότι η τρέχουσα οικονομική κατάσταση των εταιριών τους είναι καλύτερη σε σχέση με ένα έτος πριν. Αντίθετα, ο δείκτης προσδοκιών των CEOs για την οικονομική κατάσταση της εταιρίας τους το επόμενο έτος παρουσίασε πτώση μετά από αρκετά τρίμηνα ανοδικής πορείας.
Ο δείκτης τρεχουσών δαπανών για επενδύσεις παγίου κεφαλαίου αυξήθηκε στις 119 μονάδες έναντι 113 το προηγούμενο τρίμηνο. Ο δείκτης επενδυτικών προσδοκιών σημείωσε μικρή πτώση και διαμορφώθηκε στις 139 μονάδες έναντι 141 το προηγούμενο τρίμηνο. Οι CEOs των πολύ μεγάλων επιχειρήσεων διαφοροποιούνται αισθητά έναντι των υπολοίπων αφού σε ποσοστό 52% δηλώνουν ότι η επενδυτική δαπάνη στις επιχειρήσεις που διοικούν θα είναι υψηλότερη τον επόμενο χρόνο.
Ο δείκτης τρέχουσας απασχόλησης μετά από αρκετά τρίμηνα ανοδικής πορείας παρουσίασε πτώση και διαμορφώθηκε στις 91 μονάδες έναντι 95 το προηγούμενο τρίμηνο. Σημαντική είναι η μείωση του δείκτη στις εμπορικές επιχειρήσεις έναντι των βιομηχανιών και των επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών όπου ο δείκτης σημείωσε μικρή άνοδο.
Έμφαση στα καινοτομικά προϊόντα
Εκτός των βασικών ερωτήσεων που υποβάλλονται κάθε τρίμηνο στους CEOs, ζητήθηκε επιπλέον η γνώμη τους για τους παράγοντες που θα επιδράσουν καθοριστικά στην αύξηση των ελληνικών εξαγωγών. Το 43% των CEOs θεωρούν ότι η αύξηση των καινοτομικών προϊόντων είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας και με μικρή διαφορά ακολουθεί η πρόσβαση στη χρηματοδότηση (39% των CEOs). Αντίθετα μόνο το 18% θεωρούν ως πιο σημαντικό παράγοντα τις μεταβολές στη ζήτηση των χωρών προορισμού των ελληνικών προϊόντων.
Το 44% των CEOs υποστηρίζει ότι ο τομέας του προγράμματος προσαρμογής της ελληνικής οικονομίας που έχει τα μεγαλύτερα περιθώρια περαιτέρω βελτίωσης είναι η φορολογική μεταρρύθμιση. Με μικρή διαφορά ακολουθεί ο εξορθολογισμός και η περαιτέρω μείωση των δαπανών του δημοσίου που επιλέχθηκε από το 39% των CEOs, ενώ μόνο το 17% πιστεύει ότι οι διαρθρωτικές αλλαγές στις αγορές αγαθών και εργασίας έχουν μεγάλα περιθώρια βελτίωσης. Αξιόλογες είναι οι διαφοροποιήσεις στις απαντήσεις των CEOs σχετικά με τη φορολογική μεταρρύθμιση. Ένας στους δύο CEOs των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων δηλώνει ότι ο τομέας της φορολογίας έχει τα μεγαλύτερα περιθώρια βελτίωσης, ποσοστό που μειώνεται σε 35% στις μεγάλες και πολύ μεγάλες επιχειρήσεις.
