Τα τελευταία χρόνια, η ελληνική οικονομία δοκιμάστηκε τόσο από την πανδημία που προκάλεσε σημαντική μείωση της οικονομικής δραστηριότητας, όσο και από την ενεργειακή κρίση που προκλήθηκε από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, δημιουργώντας ισχυρές πληθωριστικές πιέσεις.
Παράλληλα, οι δαπάνες υγείας επηρεάζονται τόσο από τις ιατροτεχνολογικές εξελίξεις όσο και από τις δημογραφικές εξελίξεις. Πιο συγκεκριμένα, στη χώρα μας καταγράφεται μια συνεχής μείωση του πληθυσμού, με τους θανάτους να υπερβαίνουν τις γεννήσεις. Την ίδια στιγμή, το υψηλό προσδόκιμο επιβίωσης που καταγράφει η χώρα μας (80,2 έτη), σε συνδυσμό με τη συνεχή αύξηση του γηραιότερου πληθυσμού, προμηνύουν εντονότερες πιέσεις για το σύστημα υγείας και τα ασφαλιστικά μας ταμεία.
Η δημόσια χρηματοδότηση για υπηρεσίες υγείας έχει υποχωρήσει κατά -29,2% σε σχέση με το 2010 και διαμορφώθηκε στα 10,4 δισ. ευρώ το 2021 (5,7% του ΑΕΠ). Η μείωση της δημόσιας χρηματοδότησης έχει ως αποτέλεσμα τη μετατόπιση των δαπανών για την υγεία στον ιδιωτικό τομέα, όπου οι ιδιωτικές δαπάνες υγείας ανήλθαν στο 37,9% το 2021.
Αυξήθηκε η συμμετοχή των ασθενών
Η δημόσια χρηματοδότηση για το φάρμακο ανήλθε στα 2,6 δισ. ευρώ το 2021, διατηρώντας τα ίδια επίπεδα με την περασμένη χρονιά, ενώ αναμένεται οριακή αύξηση της δημόσιας χρηματοδότησης στα 2,7 δισ. ευρώ για το 2022.
Αντίθετα, το ύψος των υποχρεωτικών επιστροφών που κλήθηκε να καταβάλει η φαρμακοβιομηχανία το 2021 ανήλθε στα 2,4 δισ. ευρώ, έναντι 2,0 δισ. ευρώ το 2020. Παράλληλα, και η συμμετοχή των ασθενών στα αποζημιούμενα φάρμακα καταγράφει αύξηση, η οποία εκτιμάται ότι για το 2022 θα ανέλθει στα 689 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με υπολογισμούς, για το 2022 και για πρώτη φορά στα χρονικά εκτιμάται ότι το σύνολο των υποχρεωτικών επιστροφών της φαρμακοβιομηχανίας θα ξεπεράσει τη δημόσια χρηματοδότηση για το φάρμακο.
Από την άλλη πλευρά, δεν θα πρέπει να αγνοείται ότι η φαρμακοβιομηχανία αποτελεί έναν από τους δυναμικότερους κλάδους της ελληνικής οικονομίας, με ιδιαίτερη σημασία για το σύστημα υγείας, τους ασθενείς και την ελληνική οικονομία. Συγκεκριμένα, ο κλάδος δαπανά για Έρευνα και Ανάπτυξη (Ε&Α) το 8% της συνολικής δαπάνης για Ε&Α στην Ελλάδα (2020), ενώ την περίοδο 2002-2022 διενεργήθηκαν 3.830 κλινικές (2.250 ολοκληρωμένες) μελέτες ανεξαρτήτου φάσης ή σταδίου. Επιπρόσθετα, για το 2022 η εγχώρια παραγωγή φαρμακευτικών προϊόντων σε αξία (ex-factory) ανήλθε στα 1,9 δισ. ευρώ, ενώ με προστιθέμενη αξία στα 1,5 δισ. ευρώ (6,4% μερίδιο στον κλάδο της μεταποίησης).
Οι απασχολούμενοι στον κλάδο φαρμακευτικών προϊόντων (παραγωγή και εμπορία) ήταν 28,9 χιλ. άτομα το 2021.
Σημαντικός είναι και ο ρόλος του φαρμακευτικού κλάδου στο συνολικό εξωτερικό εμπόριο, καθώς οι εξαγωγές φαρμακευτικών προϊόντων ανήλθαν το 2022 σε 2,6 δισ. ευρώ και αντιστοιχούν στο 4,7% του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών όλων των αγαθών για το 2022 με κυριότερους εξαγωγικούς προορισμούς τη Γερμανία, τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Φαρμακευτικές επιχειρήσεις: Κύκλος εργασιών 7 δισ. ευρώ
Ο κύκλος εργασιών των φαρμακευτικών επιχειρήσεων το 2022 άγγιξε συνολικά τα 7.087,3 εκατ. ευρώ, αύξηση κατά 8,03% συγκριτικά με το 2021, όταν ο κύκλος εργασιών κατέγραψε το ποσό των 6.560,6 εκατ. ευρώ. Από την άλλη, τα κέρδη προ φόρων το 2022 άγγιξαν τα 452,6 εκατ. ευρώ και παρουσίασαν μείωση -8% συγκριτικά με το 2021, όταν τα κέρδη προ φόρων ήταν 491,9 εκατ. ευρώ.
Με βάση τον κύκλο εργασιών της, η Boehringer Ingelheim Ελλάς Μον. Α.Ε. βρίσκεται πρώτη στη λίστα των top 10 εταιρειών με βάση τον κύκλο εργασιών τους και παρουσίασε το ποσό των 1.113,14 εκατ. ευρώ το 2022, σημειώνοντας αύξηση 21,74% συγκριτικά με το 2021, με την Πφάιζερ Ελλάς Α.Ε. να ακολουθεί με αύξηση του κύκλου εργασιών κατά 14,86% σε σύγκριση με το 2021, που αντιστοιχεί σε 488,1 εκατ. ευρώ το 2022. Στην τρίτη θέση με τις top φαρμακευτικές επιχειρήσεις, εμπορικές και παραγωγικές, βάσει κύκλου εργασιών το 2022, ακολουθεί η Βιανέξ Α.Ε. με κύκλο εργασιών 313,61 εκατ. ευρώ, η οποία όμως σημείωσε μείωση -0,91% συγκριτικά με το 2021.
Από την άλλη, η Φαρματέν ΑΒΕΕ παρουσίασε αύξηση 17,28% στον κύκλο εργασιών της το 2022 σε σύγκριση με το 2021, που αντιστοιχεί στο ποσό των 272,64 εκατ. ευρώ. Στη λίστα ακολουθεί η Novartis Hellas ΑΕΒΕ με κύκλο εργασιών 252,64 εκατ. ευρώ το 2022, που αντιστοιχεί σε μείωση -10,59% σε σύγκριση με το 2021.
Η Merck Sharp & Dohme «MSD» Μον. ΑΦΒΕΕ είχε αύξηση 33,65% στον κύκλο εργασιών της το 2022 συγκριτικά με το 2021, με το ποσό να αγγίζει τα 212,17 εκατ. ευρώ. Στη συνέχεια, η Demo ΑΒΕΕ και η Bayer Ελλάς ΑΒΕΕ σημείωσαν αύξηση 10,21% και 6,72%, αντίστοιχα, το 2022 σε σύγκριση με το 2021, με κύκλο εργασιών 208,73 εκατ. ευρώ και 158,76 εκατ. ευρώ, αντίστοιχα. Τέλος, ο κύκλος εργασιών της Gilead Sciences Ελλάς Μ.ΕΠΕ το 2022 ήταν 138,25 εκατ. ευρώ, με μείωση -25,90% συγκριτικά με το 2021 και ο κύκλος εργασιών της Φαμάρ Μον. ΑΒΕ ήταν 136,94 εκατ. ευρώ το 2022 και παρουσίασε αύξηση 13,45% συγκριτικά με το 2021.
Φαρμακαποθήκες: Αύξηση 2% στον κύκλο εργασιών
Ο κύκλος εργασιών των φαρμακαποθηκών το 2022 παρουσίασε αύξηση 2,04% συγκριτικά με το 2022 και από 3.325,9 εκατ. ευρώ το 2021 έφτασε τα 3.393,8 εκατ. ευρώ το 2022. Τα κέρδη προ φόρων παρουσίασαν μείωση -28,19% το 2022 καθώς από 55,5 εκατ. ευρώ το 2021 μειώθηκαν σε 39,9 εκατ. ευρώ το 2022.
Το σύνολο του κύκλου εργασιών των top 10 φαρμακαποθηκών άγγιξε τα 1.637,4 εκατ. ευρώ το 2022 και παρουσίασε αύξηση 2,63% συγκριτικά με το 2021.
Πρώτη στη λίστα με τον μεγαλύτερο κύκλο εργασιών είναι η φαρμακαποθήκη Λια Φαρμ ΑΕΕ Φαρμάκων με 228,62 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 6,92% σε σύγκριση με το 2021 και ακολουθεί το Φαρμακευτικό Κέντρο ΑΕ «Βιταφαρμ» με κύκλο εργασιών 223,13 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 2,38% συγκριτικά με το 2021.
Στην τρίτη θέση, βρίσκεται ο ΠΕΙΦΑΣΥΝΠΕ, με κύκλο εργασιών το 2022 216,55 εκατ. ευρώ και αύξηση 7,70% συγκριτικά με το 2021. Στη συνέχεια, η ΙΦΕΤ Μον. ΑΕ και η Φαρμασέρβις ΑΕ σημείωσαν μείωση -8,68% και -1,25% αντίστοιχα το 2022, με ποσά που αντιστοιχούν σε 179,98 εκατ. ευρώ και 167,56 εκατ. ευρώ συγκριτικά με το 2021. Στη συνέχεια, ο ΠΡΟΣΥΦΑΠΕ παρουσίασε κύκλο εργασιών 155,47 εκατ. ευρώ το 2022, ποσό που αύξησε τον κύκλο εργασιών του κατά 3,48% συγκριτικά με το 2021. Η ΣΥΝ.ΦΑ. Αλίμου ΑΕ και η ΣΥ.ΦΑ. Θεσσαλονίκης ΣΥΝ.Π.Ε. παρουσίασαν αύξηση 5,22% και 3,43% αντίστοιχα το 2022 συγκριτικά με το 2021 και κύκλο εργασιών 134,36 εκατ. ευρώ και 116,87 εκατ. ευρώ. αντίστοιχα. Τέλος, η Δυναμική Φαρμακαποθήκη ΑΕ είχε κύκλο εργασιών 109,28 εκατ. ευρώ το 2022, ο οποίος αυξήθηκε κατά 5,48% το 2022 και η Σ.ΕΛ.ΦΑΡ. Α.Ε. με κύκλο εργασιών 105,64 εκατ. ευρώ το 2022 παρουσίασε αύξηση 4,14% συγκριτικά με το 2021.
Ιατροτεχνολογικά προϊόντα: Πιέσεις στην κερδοφορία
Στην κατηγορία των ιατροτεχνολογικών προϊόντων, ο κύκλος εργασιών παρουσίασε συνολικά μικρή αύξηση, μόλις 3,77%, καθώς από 1.900,6 εκατ. ευρώ το 2021, το 2022 σημείωσε το ποσό των 1.972,3 εκατ. ευρώ. Από την άλλη, τα κέρδη προ φόρων μειώθηκαν κατα -20,72% καθώς από 286,9 εκατ. ευρώ μειώθηκαν σε 227,5 εκατ. ευρώ.
Στην πρώτη θέση των top 10 εταιρειών με ιατροτεχνολογικά προιόντα, αναφορικά με τον κύκλο εργασιών τους, βρίσκεται η Johnson & Johnson Ελλας ΑΕΒΕ με κύκλο εργασιών 128,29 εκατ. ευρώ το 2022, με αύξηση 15,83% συγκριτικά με το 2021. Στη συνέχεια, η Mαυρογένης Αναστάσιος Α.Ε. παρουσίασε κύκλο εργασιών 109,10 εκατ. ευρώ το 2022 και σημείωσε αύξηση 5,25% συγκριτικά με το 2021. Στην τρίτη θέση βρίσκεται η Medtronic Hellas Μον. ΑΕΕ με κύκλο εργασιών 87,92 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 27,70% συγκριτικά με το 2021, ενώ στην τέταρτη θέση είναι η Siemens Healthineers Ελλάς Μον. Α.Ε. με κύκλο εργασιών 84,75% το 2022 και ποσοστό αύξησης 12,96% σε σύγκριση με το 2021.
Ακολουθεί η Roche Diagnostics Hellas Μον. Α.Ε., που παρουσίασε μείωση -13,61% στον κύκλο εργασιών της το 2022 σε σύγκριση με το 2021, που αντιστοιχεί σε 69,07 εκατ. ευρώ. Η Abbott Laboratories (Ελλάς) ΑΒΕΕ σημείωσε μικρή αύξηση μόλις 0,98% το 2022 σε σύγκριση με το 2021, ποσοστό που αντιστοιχεί σε 65,31% εκατ. ευρώ. Έπειτα, η Rontis Hellas ΑΕΒΕ παρουσίασε κύκλο εργασιών 64,52 εκατ. ευρώ το 2022 και σημείωσε αύξηση 23,95% σε σύγκριση με το 2021. Η Σελίδη Α. ΑΦΟΙ Α.Ε. «Αντισελ» είχε κύκλο εργασιών 61,11 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 5,02% σε σύγκριση με το 2021. Τέλος, η GE Healthcare A.E. και η Group Medical Purchasing ΜΟΝ. Α.Ε. είχαν κύκλο εργασιών 58,02 εκατ. ευρώ και 55,55 εκατ. ευρώ αντίστοιχα το 2022, με ποσοστά αύξησης 21,93% για την πρώτη και 14,98% για τη δεύτερη σε σύγκριση με το 2021.
Ιατρικές υπηρεσίες: Αύξηση τζίρου, υποχώρηση κερδών
Το 2022, οι ιδιωτικές εταιρείες με ιατρικές υπηρεσίες παρουσίασαν κύκλο εργασιών συνολικά 1.748,5 εκατ. ευρώ, που αντιστοιχεί σε ποσοστό αύξησης 4% συγκριτικά με το 2021. Τα κέρδη προ φόρων από την άλλη μειώθηκαν από 188,2 εκατ, ευρώ το 2021 σε 114 εκατ. ευρώ το 2022, που αντιστοιχεί σε ποσοστό -39,45%. Οι top 10 ιδιωτικές εταιρείες με ιατρικές υπηρεσίες της εγχώριας αγοράς παρουσίασαν κύκλο εργασιών συνολικά 1.030,26 εκατ. ευρώ το 2022, με αύξηση 9,55% συγκριτικά με το 2021.
Η πρώτη εταιρεία στη λίστα των top 10 ιδιωτικών εταιρειών είναι το Ιατρικό Αθηνών ΕΑΕ με κύκλο εργασιών 228,85 εκατ. ευρώ το 2022 και αύξηση 3,35% σε σύγκριση με το 2021.
Ακολουθεί το Υγεία ΔΘΚΑ Μον. Α.Ε. με κύκλο εργασιών 160,64 το 2022 και ποσοστό αύξησης 6,40% συγκριτικά με το 2021 και έπειτα το ΙΑΣΩ Α.Ε. με 115,22 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 17,11% σε σύγκριση με το 2021.
Στη συνέχεια, η Βιοιατρική, η μοναδική εταιρεία στη δεκάδα που σημείωσε μείωση στον κύκλο εργασιών της τάξεως του -13,24% σε σύγκριση με το 2021, που αντιστοιχεί σε 109,23 εκατ. ευρώ το 2022.
Η Περσευς Υγειονομική Μέριμνα Μον. ΑΕ είχε κύκλο εργασιών 95,27 εκατ. ευρώ το 2022 και κατέγραψε αύξηση με ποσοστό 3,20% σε σύγκριση με το 2021 ενώ παρόμοιο ποσοστό αύξησης μόλις 3,42% σε σύγκριση με το 2021 και κύκλο εργασιών 91,85 εκατ. ευρώ το 2022 είχε η εταιρεία Μητέρα.
Η Euromedica είχε κύκλο εργασιών 61,89 εκατ. ευρώ το 2022 και παρουσίασε αύξηση με το εκθαμβωτικό ποσοστό 933,76% το 2021.
Έπειτα, ακολουθεί η Ευρωκλινική Αθηνών Α.Ε. με κύκλο εργασιών 56,51 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 6,38% σε σύγκριση με το 2021.
Στο τέλος της δεκάδας βρίσκεται η Ημιθεα Μον. Α.Ε. (Ερρίκος Ντυνάν) με κύκλο εργασιών 56,20 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 5,17% σε σύγκριση με το 2021 και το Μετροπόλιταν Τζενεραλ Μον. Α.Ε. με 54,60 εκατ. ευρώ το 2022 και ποσοστό αύξησης 9,04% σε σύγκριση με το 2021.
